یاسر عسگری/ بسیاری از تحلیلگران، آینده حرکت کنونی مردم تونس را به دلیل نداشتن رهبری واحد، مبهم توصیف می کنند، ولی به نظر می رسد خبر حضور الغنوشی با وجود پایگاه مردمی بالای وی در تونس می‎تواند تاثیرات مهمی بر آینده سیاسی این کشور بگذارد.

 

 

……………………………………………………………………………………………………………………………………….

 

 

  

شیخ راشد الغنوشی کیست؟

شیخ راشد الغنوشی یکی از رهبران بلندپایه دینی و انقلابیون کهنه کار تونسی است که به دلیل تاثیرپذیری از دو اندیشمند مصری یعنی سید قطب و حسن البنا، در کنار عمر البشیر، به عنوان یکی از شاخههای حرکت اخوان المسلمین در شمال آفریقا و تونس شناخته میشد. وی از معدود نویسندگان و اندیشمندان عرب بود که پس از انقلاب اسلامی ایران، کتابی در توصیف شخصیت حضرت امام خمینی (ره) به نگارش درآورد. وی در سالهای اولیه انقلاب اسلامی ارتباطات نزدیکی با انقلابیون ایرانی برقرار کرده بود. الغنوشی با ایجاد جنبشی در تونس با نام “النهضه ” که بعدها با نام “الاتجاه الاسلامیه” شناخته شد و با تمرکز بر دانشگاه جامع زیتونیه به مبارزه با رئیس جمهور وقت تونس بورقیبه و سیاستهای سکولاریستی او پرداخت. سرانجام وی به دلیل فعالیتهای استبدادستیزانه و اسلام خواهانه خود در تونس در مقابل اقدامات شبه رضاخانی بو رقیبه، توسط وی به حبس ابد محکوم شد. این در حالی بود که جنبش النهضه، به رهبری الغنوشی، نقش جدی در فروپاشی و تزلزل پایههای حکومتی بو رقیبه، ایفا کرد. دولت بورقیبه طی اکتبر ۱۹۸۶ راشد الغنوشی را در خانه اش حبس کرد. این درحالی بود که تعدادی از عناصر اصلی جنبش نیز دستگیر و به محاکم قضایی تحویل شده بودند. رویارویی میان جنبش و نیروهای امنیتی روز به روز افزایش می یافت تا آن که در مارس ۱۹۸۷ نیروهای امنیتی با حملات همه جانبه راشد الغنوشی و سپس تعدادی از دیگر رهبران و اعضای جنبش را بازداشت کردند. بحران میان دولت و جنبش به اوج خود رسید. اعتصاب ها، درگیری های خشونت بار دانشجویان با نیروهای امنیتی در حریم دانشگاه و خیابان های شهر تونس در ماه های آوریل و می ۱۹۸۷ صورت گرفت. دولت همواره آنچه را در شهرها جریان داشت اعمال خرابکارانه ای توصیف می کرد که گروه های تندرو افراطی از خارج دریافت کرده اند و مخصوصا رهبران الاتجاه الاسلامی را به همکاری با دولت ایران، توطئه چینی برای صدور انقلاب ایران به تونس و سرنگونی نظام حاکم در آن کشور آفریقایی متهم می کرد. با کودتای ژنرال زین العابدین بن علی در هفتم نوامبر ۱۹۸۷ و تغییرات در دولت جدید با پاکسازی طرفداران بو رقیبه، نظامیان جدید دست به اقدامات جدید زدند که از جمله آزادی زندانیان سیاسی بود. اکثریت قاطع این زندانیان سیاسی را اسلام گرایان تشکیل می دادند. آزادی راشد الغنوشی در می ۱۹۸۸ نیز تأثیری مثبت در سطح تونس داشت. جنبش الاتجاه اسلامی حمایت خود را از دولت جدید اعلام کرد. در نتیجه آرامش به کشور بازگشت و تمام جلوه های اعتراض مردمی از بین رفت. با این حال برخی اختلافات سیاسی، سرانجام اتحاد جریان اسلامگرای الاتجاه با نظامیان تازه به حکومت رسیده تونسی را به سرانجام اتحاد نظامیان و انقلابیون مصری دچار کرد و این گروه توسط بن علی منزوی و ممنوع الفعالیت شد. مبانی این گروهکه در ۶ ژوئن ۱۹۸۱ طی کنفرانس مطبوعاتی مهمترین مبانی آن تشریح گردید عبارت بودند از رد اصول سکولاریسم؛ ارتباط و پیوند این جنبش با تمام مسلمانان جهان؛ به رسمیت نشناختن قومیت عربی و اینکه آزادی فلسطین تنها از طریق آزادی اعراب از بند استعمار و استثمار و ایجاد سازمان هایی خواهد بود که بیانگر منافع توده ی مردم باشند.

 

 

 

  

 

 

معرفی دو کتاب از استاد راشد الغنوشی

 رهبر حرکت اسلامی تونس و امید اسلامگرایان این کشور

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 شیخ عبدالعزیزعثمان (رئیس حرکت اسلامی کردستان) – سیدهادی خسروشاهی – شیخ راشد الغنوشی

 

 

 

 

 

 

۱٫ حرکت امام خمینی و تجدید حیات اسلام

 

 کتاب «حرکت امام خمینی و تجدید حیات اسلام» نوشته استاد راشد الغنوشی، رهبر حرکت اسلامی «النهضه» تونس است که به همت استاد سید هادی خسروشاهی ترجمه و به جامعه فرهنگی کشور ارائه شده است.

به گزارش مرکز بررسی های اسلامی قم، مقالات این کتاب به مناسبت‏های مختلف به همت استاد خسروشاهی، ترجمه و در روزنامه اطلاعات منتشر شده است و به مناسبت پانزدهمین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، به صورت کتاب مستقلی توسط انتشارات موسسه اطلاعات روانه بازار کتاب شده است.

مباحث کتاب درباره انقلاب اسلامی ایران و رهبری این حرکت است که از دیدگاه مولف، موجب تجدید حیات جهان اسلام در عصر ما گردیده است و به همین دلیل، مترجم نام این کتاب را «حرکت امام خمینی و تجدید حیات اسلام» انتخاب نموده است.

این کتاب از یک مقدمه (درباره مولف و کتاب) و چهار بخش تشکیل شده است. بخش اول این کتاب، «امام خمینی و رهبری حرکت های اسلامی، اخوان المسلمین، جماعت اسلامی و حرکت اسلامی ایران»، نام دارد که نویسنده به مقایسه تطبیقی سه حرکت اسلامی برجسته معاصر در جهان اسلام می‏پردازد و برجستگی‏ها و تمایزات امام خمینی و انقلاب اسلامی را نسبت به دیگر حرکتهای اسلامی معاصر به اثبات می‏رساند. مقاله «انقلاب اسلامی ایران، پیشتاز حرکت جهانی اسلام»، بخش دوم و مقاله «تجدید حیات اسلام: حاکمیت علما یا روشنفکران» عنوان بخش سوم کتاب حاضر را تشکیل می‏دهند. بخش چهارم کتاب هم گفتگوی نشریه «العقیده» الجزیره با استاد راشد الغنوشی درباره حرکت اسلامی تونس و ایران اسلامی است که طی آن دیدگاه‏های حرکت اسلامی «النهضه» درباره انقلاب اسلامی ایران تبیین می‏شود.

گفتنی است استاد راشد الغنوشی، در سال ۱۹۴۰م در روستای غنوش نزدیک تابس ـ جنوب تونس ـ به دنیا آمد، تحصیلات خود را در دانشگاه «الزیتونه» به پایان رساند و در سال ۱۹۶۳ برای ادامه تحصیل به سوریه و مصر و در سال ۱۹۶۸ به فرانسه رفت و در هر سه کشور به تکمیل مطالعاتش در رشته فلسفه و علوم اجتماعی پرداخت و پس از مراجعت به تونس، به تدریس فلسفه مشغول شد و با نشر ماهنامه «المعرفه» در اوائل سال ۱۹۷۰ نخستین هسته‏های حرکت اسلامی تونس را تشکیل داد و به همین دلیل با مشکلات فراوانی مواجه شد و حتی تا پای چوبه دار رفت و به خارج از کشور تبعید شد. استاد غنوشی آثار، تألیفاتی در زمینه مسائل اجتماعی و فلسفی اسلامی دارد که بعضی از آنها در کشورهای مصر، سودان، تونس، الجزایر، ترکیه، فرانسه و ایران چاپ و منتشر شده است.

انتشارات اطلاعات کتاب «حرکت امام خمینی و تجدید حیات اسلام» استاد راشد الغنوشی را در ۱۲۸ صفحه و در قطع رقعی، برای نخستین بار در سال ۱۳۷۲ منتشر شد و در سال ۱۳۷۷ آن را تجدیدچاپ کرد.

 

 

 

   

 

       ۲٫ مسأله فلسطین و ماهیت طرح صهیونیسم

 

کتاب «مسأله فلسطین و ماهیت طرح صهیونیسم» نوشته استاد راشد الغنوشی با ترجمه استاد سیدهادی خسروشاهی از سوی دفتر نشر فرهنگ اسلامی منتشر شد.

به گزارش مرکز بررسی های اسلامی قم، تحلیل‏های سیاسی این کتاب، در اوائل دهه هشتاد میلادی توسط استاد شیخ راشد الغنوشی، رهبر حرکت اسلامی «النهضه» تونس، به عنوان تحلیل‏های «درون تشکیلاتی» برای مطالعه کادرهای حرکت اسلامی نوشته شده است.

این تحلیل‏ها در ایام حضور استاد خسروشاهی در ایتالیا به عنوان سفیر جمهوری اسلامی ایران در واتیکان، به دست استاد می‏رسید و چون حرکت «الاتجاه الاسلامی» استاد غنوشی تحت فشار شدید رژیم مزدور و ارتجاعی «حبیب بورقبیه» بود، استاد ترجمه و نشر آن را در آن زمان صلاح ندانست چرا که استاد غنوشی، خود به علت هواداری علنی از انقلاب اسلامی و رهبری آن، امام خمینی(ره) تحت تعقیب قانونی بود.

این تحلیل‏ها که به تناسب حوادث منطقه نوشته شده، با توجه نقش مثبت سازمان آزادی‏بخش فلسطین(ساف) در آن دوران‏ها، به ظاهر لحن دفاع از سازمان را دارد ولی تحلیل‏های بعدی ـ که پس از آغاز سازشکاری رهبری پترو دلار فلسطینی نوشته شده ـ روشنگر حقایق و افشاگر ماهیت ماکیاولسیتی سیاست‏بازان فلسطینی است. نسخه عربی این کتاب با عنوان «قضیه فلسطین بین مفترق طریقین» و با امضای مستعار «الاستاد معاذ صابر» منتشر شد. مجموعه مباحث این کتاب، دیدگاه‏های حرکت اسلامی تونس را درباره فلسطین، اسرائیل، ارتجاع عرب، ماهیت رژیم فاشیستی سرهنگ‏های حاکم بر تونس مانند حبیب بورقبیه، انتفاضه و انقلاب اسلامی ایران نشان می‏دهد.

این کتاب در شش بخش تنظیم و تدوین شده است که مسأله فلسطین بر سر دوراهی، کنفرانس فاس (ارزیابی و تحلیل نتایج این کنفرانس)، تجربه‏های مثبت و منفی انقلاب فلسطین، ماهیت طرح صهیونیستی، از کجا آغاز کنیم؟ و مرکزیت مسأله فلسطین، عناوین آن هستند.

متن عربی این کتاب فاقد سه بخش آخر است که «ماهیت طرح صهیونستی» متن سخنرانی استاد غنوشی در «کنفرانس اسلامی فلسطین» تهران و «از کجا آغاز کنیم؟» متن سخنان استاد در میزگرد «اندیشه‏های امام خمینی درباره فلسطین» است که در بهمن ۱۳۶۹ با حضور علامه سید محمدحسین فضل‏الله(ره)، شیخ عبدالعزیز عوده، احمد جبرئیل و… در تهران برگزار شد که ترجمه سخنرانی استاد راشد الغنوشی به تناسب موضوع کتاب و برای تکمیل به آن افزوده شده است.

«مرکزیت مسأله فلسطین» هم ترجمه گفتگویی است که هفته‏نامه العقیده چاپ الجزائر (شماره ۳۲) با استاد راشد الغنوشی، پس از مراجعت ایشان از «کنفرانس اسلامی تهران درباره فلسطین» داشته است و استاد ضمن معرفی حرکت اسلامی «النهضه» تونس و فعالیت هایشان، حقایقی را درباره فلسطین و کنفرانس اسلامی تهران بیان می‏دارد.

گفتنی است که استاد خسروشاهی، کتاب دیگری از استاد راشد الغنوشی با نام «تجدید حیات اسلامی و نقش امام خمینی(ره)» را ترجمه کرده و به همت انتشارات اطلاعات روانه بازار کتاب شده است.

نخستین چاپ کتاب «مسأله فلسطین و ماهیت طرح صهیونیسم» در ۱۴۲ صفحه، قطع رقعی و تیراژ ۵۰۰۰ از سوی دفتر نشر فرهنگ اسلامی منتشر شده است.

 

مطالب مرتبط

• مطلبی در این ارتباط یافت نشد.‏