گروه مطالعات سیاسی - ۰۶/۱۱/۱۳۹۰
رصد به بهانه نخستين انتخابات رياست جمهوري پس از انقلاب بررسي مي كند؛
۱۰ بار آری به نظام
+ نمودار مقايسه درصد مشاركت مردم در انتخابات ايران و آمريكا
جواد نوائیان / سالگرد برگزاری نخستین انتخابات ریاست جمهوری در ایران، بهانهای است برای پرداختن به ادوار دهگانه انتخابات ریاست جمهوری در ایران. میزان مشارکت مردمی در این ۱۰دوره در مقایسه با مشارکت در کشورهای بزرگ مدعی دموکراسی، نظیر آمریکا، تفاوتی آشکار را نمایان میسازد که سندی استوار در اثبات مردمی بودن نظام اسلامی محسوب میشود.
نخستین تست دموکراسی ایرانیان
پنجم بهمن ماه ۱۳۵۸، برای مردم ایران سرآغاز دوره نوینی از مردمسالاری محسوب می شود. با پایان گرفتن کار تدوین قانون اساسی در آذرماه و تصویب آن به وسیله ملت، نخستین انتخابات رسمی پس از انقلاب اسلامی برای تعیین رئیس جمهور، به عنوان بالاترین مقام اجرایی کشور برگزار گردید. این نخستین تست دموکراسی دینی در جهان معاصر محسوب میشد. با گذشت ۳۲ سال از آن تاریخ، ملت ایران تا امروز بیش از سی انتخابات را با موفقیت از سر گذرانده و باوجود کارشکنیهای امپریالیسم جهانی، برای کاهش اعتبار این انتخابات، همچنان به عنوان دارنده رکورد درصد مشارکت مردمی در انتخابات شناخته می شود، هرچند بسیاری کوشیده و میکوشند تا این موفقیت را کمرنگ جلوه دهند.
سالگرد برگزاری نخستین انتخابات ریاست جمهوری در ایران، بهانهای است برای پرداختن به ادوار دهگانه انتخابات ریاست جمهوری در ایران. میزان مشارکت مردمی در این ۱۰دوره در مقایسه با مشارکت در کشورهای بزرگ مدعی دموکراسی، نظیر آمریکا، تفاوتی آشکار را نمایان میسازد که سندی استوار در اثبات مردمی بودن نظام اسلامی محسوب میشود.
تفاوت مشارکت در ادوار مختلف
درصد مشارکت ایرانیان در انتخابات ریاست جمهوری فراز و فرودهایی داشته است. مشکلات و نابسامانیهای پس از جنگ، تهدیدات خارجی، عِرق مذهبی و ملی در این تغییرات موثر و جدی بوده، با این حال آمار نشان می دهد که این میزان مشارکت هیچ گاه از ۵۰ درصد واجدین شرایط کمتر نبوده است. در ادامه به ارائه آمار و ارقام انتخابات دهگانه ریاست جمهوری خواهیم پرداخت و به مقایسه نتایج این ۱۰دوره با نتایج ۱۰دوره مشابه در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، به صورت نموداری نیز اشاره خواهیم کرد.
مقایسه ۱۰دوره انتخابات بین سال های ۱۳۵۸ تا ۱۳۸۸ برای ایران و ۱۹۷۶ تا ۲۰۰۸ برای آمریکا
|
دوره |
تاریخ برگزاری |
تعداد نامزدها |
تعداد رای دهندگان |
درصد مشارکت |
نامزد پیروز |
رای به منتخب |
توضیحات |
|
اول |
۱۳۵۸/۱۱/۵ |
۹۵ |
۱۴٫۱۵۲٫۶۴۳ |
۶۷/۴% |
ابوالحسن بنیصدر |
۷۵/۹۸% |
در اول تیر ۱۳۶۰ به دلیل تشخیص عدم کفایت وی بوسیله مجلس شورای اسلامی از کار برکنار شد |
|
دوم |
۱۳۶۰/۵/۲ |
۴ |
۱۴٫۵۷۳٫۸۰۳ |
۶۴/۲% |
محمدعلی رجایی |
۸۷/۶۲% |
در ۸ شهریور ۱۳۶۰ به دنبال انفجار دفتر نخستوزیری به همراه جمعی از دولتمردان به شهادت رسید |
|
سوم |
۱۳۶۰/۷/۱۰ |
۴ |
۱۶٫۸۴۷٫۷۱۷ |
۷۴/۲% |
سیدعلی خامنهای |
۹۴/۴۱% |
نخستین دولت پایدار پس از انقلاب اسلامی ملت ایران |
|
چهارم |
۱۳۶۴/۵/۱۶ |
۳ |
۱۴٫۲۳۸٫۵۸۷ |
۵۴/۷% |
سیدعلی خامنهای |
۸۵/۷۱% |
|
|
پنجم |
۱۳۶۸/۵/۶ |
۲ |
۱۶٫۴۵۲٫۶۷۷ |
۵۴/۶% |
اکبر هاشمی رفسنجانی |
۹۴/۵۱% |
آغاز دوران سازندگی پس از پایان جنگ و رحلت امام خمینی(ره) |
|
ششم |
۱۳۷۲/۳/۲۱ |
۴ |
۱۶٫۷۶۹٫۷۸۷ |
۵۰/۵% |
اکبر هاشمی رفسنجانی |
۶۳% |
|
|
هفتم |
۱۳۷۶/۳/۲ |
۴ |
۲۹٫۱۴۵٫۷۴۵ |
۷۹/۹% |
سیدمحمد خاتمی |
۶۹/۱% |
|
|
هشتم |
۱۳۸۰/۳/۱۸ |
۱۰ |
۲۸٫۰۸۱٫۹۳۰ |
۶۶/۶% |
سیدمحمد خاتمی |
۷۷/۱۲% |
|
|
نهم (۱) |
۱۳۸۴/۳/۲۷ |
۸ |
۲۹٫۴۰۰٫۸۵۷ |
۶۲/۸% |
——— |
——– |
به دور دوم کشیده شد |
|
نهم (۲) |
۱۳۸۴/۴/۳ |
۲ |
۲۷٫۹۵۸٫۹۳۱ |
۵۹/۸% |
محمود احمدینژاد |
۶۱/۶۹% |
|
|
دهم |
۱۳۸۸/۳/۲۲ |
۴ |
۳۹٫۱۶۵٫۱۹۱ |
۸۵/۴% |
محمود احمدینژاد |
۶۳/۶۲% |
|
مطالب مرتبط
......................................................................................................................................................................................................................................................
درج نظرات
 |
 |
 |
 |
 |
 |
