رصد

کد خبر: ۱۲۰۵۲۵
تاریخ انتشار: ۱۵ آذر ۱۳۹۵ - ۱۳:۵۲

انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، در این دوره تجربه کاملا جدید و عجیبی را پشت سر گذاشت. در میان جمهوری خواهان فردی از انتخابات درون حزبی بیرون آمد که به عنوان فردی حزبی هم شناخته نمی شد و حرف ها و انتقادات تندی علیه همقطاران هم حزبی خود در رقابت های انتخاباتی بر زبان می آورد. میان دموکرات ها رقابت جدی و سختی میان برنی سندرز و هیلاری کلینتون در گرفت. هرچند در نهایت این کلینتون بود که قدم به دوره نهایی انتخابات گذاشت. در دور دوم انتخابات، رقابت جدی و سختی میان ترامپ و کلینتون درگرفت و با این که نظرسنجی ها خانم کلینتون را جلوتر از ترامپ نشان می داد، بسیاری از مقالات و تحلیل ها حاکی از نامحبوب بودن او بین جامعه و سیاستمداری آمریکایی بود. این درحالی بود که ورود هیلاری کلیتنون به مرحله نهایی انتخابات، اتفاقی تاریخی در ایالات متحده آمریکا محسوب می شد. از همین رو بسیاری از تحلیلگران معتقدند که رقابت انتخاباتی این دوره، شکافی را که در هریک از احزاب رسمی دو کشور به وجود آمده و گسلی که در جامعه اتفاق افتاده، علنی و افشا کرده است. با خانم دکتر فریده فرهی، استاد دانشگاه هاوایی آمریکا در مورد چگونگی ایجاد این گسل و مشکلاتی که ممکن است برای جامعه آمریکا در بر داشته باشد، گفت وگو کردیم. وی معتقد است رقابت زشت و شخصی شده انتخاباتی در آمریکا و کاهش رواداری در جامعه، آمریکا را به بن بست سیاسی نزدیک کرده و از این حیث نه تنها به یک تحول احتیاج است، بلکه شاید بتوان گفت جامعه و سیاست در آمریکا آبستن تحول جدیدی است. لازم به ذکر است این گفت وگو پیش از برگزاری انتخابات ریاست جمهوری آمریکا انجام شده است.

-- برخی صاحبنظران از شکاف در سیاست و جامعه آمریکا می گویند. یکی از تحلیل ها (ریچارد هاس) می گوید شکاف در سیاست آمریکا، فقط شکاف میان دو حزب اصلی کشور نیست، بلکه شکاف و اختلاف های درون حزبی است که می تواند هر دو حزب را به ریشه های افراطی شان برگرداند؛ یعنی دموکرات ها را به چپگرایی و جمهوری خواهان را به راست بکشاند. این تحلیل در مورد جامعه هم نوشته که هر یک از کاندیداها در انتخابات پیروز شود، مهم نیست، زیرا این رقابت انتخاباتی یک گسل عمیق در جامعه آمریکا را نشان می دهد که بسیار خطرناک است. نظر شما در این مورد چیست؟

در این سوال دو موضوع متفاوت مطرح شده است. موضوع اول به اختلاف های درونی دو حزب مربوط است. این درست است که هر دو حزب جناح های متفاوت و حتی تا حدی ناهمگون را درون خود را برای سال ها جا داده اند.

ولی آنچه این انتخابات تاکنون عیان کرده، نارضایتی شدید رده های پایین تر حزبی از عملکرد رهبران سنتی هر دو حزب بوده است. نتیجه این نارضایتی انتخاب یک فرد غیرحزبی ترامپ- به عنوان کاندیدای حزب جمهوری خواه بود. موضوع دوم سوال شما مرتبط به گسل در درون جامعه آمریکاست. این انتخابات، نگاه حذفی قشرهای متفاوت اجتماعی و سیاسی را نسبت به همدیگر عیان کرده است. این بی ارادتی و بی احترامی همگانی به اصول تحمل و مدارا با افکار و رفتار متفاوت، نظام اجتماعی وسیاسی آمریکا را به لبه های بن بست سیاسی برده است. به این معنی که صحنه سیاست تبدیل به زد و خورد جناحی شده است و این دعواها، توانایی نهادهای سیاسی را در حل یا حداقل کاهش شکاف های اجتماعی و اقتصادی از طریق سیاستگذاری به شدت پایین آوردهاست. به عبارت دیگر، این انتخابات هم شکاف های عمیق اجتماعی را عیان کرده است و هم ورشکستگی نظام سیاسی مملکت را. مسلما این شرایط محتاج و حتی شاید آبستن تحول است.

-- در اولین مناظره انتخاباتی میان خانم کلینتون و دونالد ترامپ، بحث ایران مطرح شد. خانم کلینتون در دفاع از خودش گفت که به همه لوایح ضد ایرانی رای داده است. ترامپ هم همواره از رد کردن توافق با ایران و دوباره مذاکره کردن با ایران حرف می زند. می خواهم بپرسم بحث «ایران» چه تاثیری در انتخابات آمریکا دارد؟ اگر ندارد، پس این بحث ها در چه زمینه ای طرح می شود؟ به عبارت دیگر طرح مسئله ایران، آن هم به نحوی که در بحث های انتخاباتی مطرح می شود و بیشتر ناظر بر فشار بر ایران است، چه تاثیر مثبتی برای کاندیداها در انتخابات دارد؟

این اولین انتخابات ریاست جمهوری آمریکاست که بعد از رابطه مستقیم و یک توافق تاریخی بین دو کشور، البته در چارچوب مذاکرات 5+1 اتفاق می افتد. به همین دلیل، این اولین باری است که در موضوعی مرتبط به ایران، به جای توافق نسبی بین کاندیداهای دو حزب، مواضع مخالف در دفاع یا نقد توافق مظرح هستند.در عین حال، جالب است که موضوع مورد بحث دیگر در مورد نظام سیاسی ایران و این که باید با این نظام چه کرد، نیست. دیگر هیچ کاندیدایی از گزینه های روی میز، تهدید نظامی و تحریم بیشتر صحبت نمی کند. اصلا دیگر بحث ایران نیست، بلکه تمرکز بحث روی توافق هسته ای و تصمیمات دولت اوباما در این ارتباط است. ترامپ بدون این که خود را آگاه به جزئیات توافق نشان دهد، در مورد مذاکرات مثل یک معمای اقتصادی صحبت می کند که طرف آمریکایی- یعنی دولت اوباما- در آن ضعیف عمل کرده است. در عوض، ترامپ بر پایه پیشینه کسب و کارش وعده معامله بهتر به نفع آمریکا می دهد. مسئله او نه نظام ایران، نه رفتار آن در منطقه و نه جلوگیری از اشاعه تسلیحات اتمی است، بلکه تاکید او بر اوباما و نقد همه جوانب رهبری و سیاست های او از جمله توافق هسته ای است. از طرف دیگر، کلینتون هم حداقل در مناظره انتخاباتی، صحبتش معطوف به ایران نبود؛ بلکه از طریق دفاع از توافق، می خواست خود را شریک یک سیاست خارجی موفق معرفی کند. توجه ترامپ به توافق هسته ای بیشتر به نفع اوست تا به طور مثال تصمیم دولت اوباما به شرکت در حمله مصیبت بار به لیبی که کلینتون واقعا یکی از بانیان اصلی اش بود. با این حساب، نمی شود گفت که ایران فی نفسه تاثری در انتخابات کنونی داشته یا خواهد داشت؛ حتی اگر توافق هسته ای تبدیل به ابزاری برای حمله به رقیب شده باشد.

ترامپ بارها گفته اگر من رئیس جمهور شوم، مجددا با ایران مذاکره خواهم کرد و توافق فعلی را قبول ندارم. به نظر شما چقدر این حرف می تواند عملی شود؟ یعنی رئیس جمهوری آمریکا می تواند زیر توافق برجام بزند؟

همان طور که افراد دیگری هم گفته اند، برجام نتیجه مذاکرات چند جانبه و دارای مکانیسم درونی به منظور مقابله با عدم اجرای یک جانبه است. در قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل هم ثبت شده است. در صورت عدم اجرای توافق، آمریکا فقط با ایران طرف نیست. آن مهم تر، ایران رضایت به مذاکره مجدد در مورد موضوعی که حل و فصل آن نزدیک به دو سال طول کشیده، نخواهد داد. بحث های انتخاباتی مرتبط با سیاست خارجی و امنیت ملی آمریکا آن قدر تو خالی و عوام گرایانه شده اند که هر وعده ای می تواند داده شود- حتی وعده ساختن یک دیوار 1600 کیلومتری بین آمریکا و مکزیک، آن هم با پول مکزیک و نه آمریکا! البته از لحاظ تجربه سیاسی ترامپ آنچنان ناشناخته و بدون تجربه است که نمی توان در مورد رفتار احتمالی اش با قاطعیت صحبت کرد. ولی حتی اگر ذهنیت معامله گرایانه او را در ارتباط با مذاکره با ایران جدی بگیریم، مسلما بعد از انتخابات او هم متوجه خواهد شد که بدون کمک دیگر کشورها، آمریکا در موضع ضعیف تری برای معامله خواهد بود.

-- آیا می توان از میراث (Legacy) اوباما برای آمریکا سخن گفت؟ اگر بله، این میراث چیست؟

مهم ترین دستاورد اوباما با تمام کمبودهایش، پایه ریزی یک نظام بیمه سلامت به عنوان یک حق انسانی است. در سیاست خارجی هم او دستاوردهای مهمی مانند برقراری ارتباط با کوبا و برمه و حل اختلاف هسته ای با ایران را در کارنامه اش داشته است. در عین حال، بسیاری از سیاست های او در ارتباط با حقوق شهروندی، نگاه امنیتی و توجه به شرایط اقتصادی طبقات فرودست هیچ نشانی از تغییر نسبت به رئیس جمهوری قبل از خودش ندارد. در برخی موارد حتی بدتر هم بوده اند. البته باید گفت مهمترین خصوصیت ریاست جمهوری او- رفتار موقر خود و خانواده اش در مقابل حملات بی شرمانه رقبا و مخالفان- میراث مهمی در جهت ترمیم شأن دفتر ریاست جمهوری آمریکاست که در حال حاضر به خاطر زشتی رقابت ریاست جمهوری این دوره، باعث محبوبیت بیشتر او در آمریکا شده است. از این لحاظ، شاید بررسی دستاوردها و میراث او در آینده دورتر، مانند جان کندی، بیشتر تحت الشعاع تصویر و شخصیتش بماند.

-- روابط آمریکا با رژیم صهیونیستی و عربستان چگونه خواهد بود؟ روابط هر دوی این کشورها با آمریکا در دوران اوباما با آنچه بود، تفاوت پیدا کرد و روابط گرم و نزدیک به روابطی سرد و تنش آلود تبدیل شد. فکر می کنید این جریان ادامه خواهد یافت یا با روی کارآمدن کلینتون شکل این روابط دگرگون خواهد شد و گرمای سابق را پیدا خواهد کرد؟

مشکل آمریکا با ریاض و تل آویو ساختاری است. از یک طرف آمریکا به دلایل مختلف نمی تواند اتحاد خود را با آنان زیر سوال ببرد و از طرف دیگر، برخی از سیاست های داخلی و منطقه ای این کشورها به منافع آمریکا در خاورمیانه آسیب می رساند. حمایت علنی از سیاست های این کشورها در منطقه هم جایگاه اخلاقی را که آمریکا در جهان مدعی آن است، زیر سوال می برد. بنابراین، سیاست حمایت همراه با شکایت آمریکا ادامه پیدا خواهد کرد. این شکایت ها باعث ادامه مقداری تنش در روابط هم خواهند بود.

منبع: ماهنامه همشهری دیپلماتیک، شماره 94
مطالب مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
ادامه
آخرین خبر

بررسی پیشنهاد 2 وزارتخانه برای سهیه بندی گازوئیل

کاهش ۱۰۰ هزار تومانی حباب سکه

کاربردهای عمومی تکنولوژی بلاکچین در اقتصاد

راه طولانی قانونی شدن مالیات بر عایدی سرمایه‌

دلیل استقبال نکردن ایرانی ها از موتورسیکلت‌های برقی

دلار زدایی از اقتصاد روسیه

ماجرای گرانی چادر چیست؟

ثبات نرخ طلای سرخ در بازار

ایران رتبه دوم مبارزه با قاچاق کالا را کسب کرد

اتفاقی جدید در سازمان خصوصی سازی

تازه ترین قیمت خودروهای داخلی در بازار

تصویر یک ریاضیدان وارد اسکناس پوند می شود

تذکر لاریجانی به روحانی درباره حسابرسی شرکت های دولتی

انگلیس: به دنبال گزینه‌های نظامی نیستیم

روایت آیت الله یزدی از ساخت و پاخت برخی نمایندگان با وزیران

ماجرای شیطنت جدید آمریکا علیه ظریف

اولین واکنش روسیه به توقیف نفتکش انگلیسی توسط ایران

خبرنگار گاردین: کشتی مصدر به مسیر خود در خلیج فارس بازگشت

واکنش دبیرکل سازمان ملل به توقیف نفتکش انگلیسی در تنگه هرمز

ابراز نگرانی پوتین از تشدید تنش‌ها میان تهران و واشنگتن

مشتری پروپاقرص برای محصولات شرکت تسلیحاتی آمریکا

بایدن: ترامپ عاشق دیکتاتورهاست

تظاهرات در برخی استان‌های عراق

انفجار مین جان پنج روستایی را در غزنی گرفت

نماینده مجلس لبنان در حمایت از زنان استعفا کرد

ورود سری جدید اس 400 به ترکیه

جاسوسی هواپیمای آمریکایی از مواضع حشدالشعبی

آمریکا «سلمان رؤوف» را در فهرست تحریم قرار داد

روسیه گوگل را جریمه کرد

چشم بن‌سلمان به جمال چه کسی روشن شد!

دختر پولدار، پشت پرده خودروهای لوکس رها شده!

توضیح وزیر علوم درباره ضرب و شتم دانشجو توسط استادش

غرق‌شدن جوان ۳۰ساله در یکی از سدهای شهرستان طارم

حرکات نمایشی کاروان عروسی فاجعه به بار آورد!

چه عواملی مانع ازدواج می‌شود؟

آتن لرزید

وضعیت وخیم متروی نیویورک پس از بارش باران!

نگاهی به حسینیه شیعیان در مدینه

امکان نوبت گیری پزشکی با موبایل در کشور

انفجاری مهیب در یکی از تأسیسات گازی مرکز چین