رصد

کد خبر: ۱۲۱۳۹۷
تاریخ انتشار: ۲۰ دی ۱۳۹۵ - ۱۵:۲۸
این نوشتار می توانست آمیخته ای از آمارهای مختلف در حوزه مخاطبان شبکه های اجتماعی در ایران چقدر ،ًاجتماعی گوناگون باشد تا معین شود که مثلا مخاطب دارد و کدام شبکه پرمخاطب تر است. بااین حال، این کار در گزارش های از این در محیط های مختلف رسانه ای منتشر شده صورت گرفته و مختلفی که پیش ارزش افزوده ای نخواهد داشت. از این رو، تلاش می کنم ایده ای در مورد شبکه های اجتماعی و مخاطبان آن در ایران مطرح کنم.

ایده من در این مورد این است که میزان مخاطب شبکه های اجتماعی در ایران نسبت ) دارد. به این معنا، هرقدر که Accessibilityمستقیمی با معیار سهولت دسترسی ( طور عام و یک شبکه اجتماعی خاص آسان باشد، دسترسی به شبکه های اجتماعی به میزان مخاطب آن هم بیشتر می شود. در اینجا تلاش می کنم در سه مورد شواهد مؤید این ادعا را مطرح کنم:

1. نکته نخست توجه بها نقلاب موبایلی وا ینترنتیا ست که زمینه ساز قابلیت دسترسی ً، تا قبل از سال 5831 موبایل در ایران حالتی الیگارشیک داشت. ابتدا، صرفاًاست. اولا افراد مورد اعتماد و بعدتر افرادی که ثروت کافی برای تهیه این کالای لوکس و گران قیمت در آن زمان داشتند موفق می شدند این وسیله ارتباطی را در اختیار داشته از سال 5831 است که با ورود جدی اپراتور دوم تلفن همراه به عرصه ًباشند. تقریبا کارت های ارزان در کنار طرح های تشویقی که بازار موبایل در کشور و عرضه سیم تا آن زمان سابقه نداشت، سیم کارت تلفن همراه به وسیله ای قابل دسترس تبدیل ، از حدود همان سال 5831 دسترسی به اینترنت پرسرعت هم رفته رفته از ًشد. ثانیا صورت «شخصی» و «خانگی» درمی آید. هرچند که صورت «سازمانی» خارج و به در ابتدا برای دسترسی به سرعت های بالا محدودیت هایی وجود داشت، بالاخره راه بازشده بود و مردم دیگر ADSL برای عبور از مرحله اینترنت دایال آپ به اینترنت ، از ابتدای دهه 09، با گسترش ً می توانستند در خانه خود اینترنت داشته باشند. ثالثا تدریجیا ینترنت همراه، گامی جدید برای سهولت شاخص دسترسی برداشته می شود، هم به اینترنت متصل باشند. چراکه حالا دیگر مردم می توانند در کوچه و خیابان ارتقای اینترنت همراه به نسل سوم و چهارم، باعث بالا رفتن کیفیت دسترسی ًمطمئنا هم می شود. حال اگر دقت کنید، می بینید که مسئله شبکه های اجتماعی و مخاطبان از جایی مسئله ای در سپهر عمومی ما می شود که افراد می توانند به سهولت ًآن، اساسا و سرعت در همه جا به این شبکه ها دسترسی پیدا کنند.

باید پذیرفت با توجه به انقلاب موبایلی و اینترنتی در ایران، مخاطب شبکه های اجتماعی در ایران، عمومی شده است و دیگر نمی توان مانند گذشته مدعی بود افراد ًکه صرفا خاص یا نخبگان جامعه مخاطب آن ها هستند
2. بیایید کمی مصداقی صحبت کنیم. با در نظر داشتن این نکته که وایبر و تلگرام رسان اجتماعی اند و با شبکه های اجتماعی فرقی دارند، بازهم این نوعی شبکه پیام پرسش وجود دارد که چطور شد، به قول آن طنز مشهور، بزرگ ترین مهاجرت جمعی ایرانیان به صورت مجازی آن هم ظرف چند روز اتفاق افتاد؟ پاسخ این دسته سؤال باز هم همان چیزی است که به آن اشاره کردیم: سهولت دسترسی. کند شدن ارتباط مردم با وایبر باعث شد مردم برای رفع نیاز ارتباطی خود به سمت نرم افزاری ب، در آن روزها قرعه به ُ تری به آن داشتند و خ بروند که دسترسی راحت تر و سریع نام تلگرام افتاد، هرچند که ابزارهای اولیه و بعدی این نرم افزار ارتباطی هم در ساختن سونامی تلگرامی مؤثر بود. .

3. همین دوگانه را می توان برای اینستاگرام و فیسبوک ایجاد کرد. درست است که جهان در عصر تصویر به سر می برد، اما به نظر می رسد مهم ترین مسئله برای تبدیل اینستاگرام به فضای اصلی شبکه اجتماعی در ایران این نکته نیست. سخت بودن دسترسی به فیسبوک به خاطر فیلتر بودن آن، نکته اصلی است که مانع می شود عده زیادی از افراد در این شبکه حساب کاربری داشته باشند یا با فرض داشتن حساب کاربری، در این یکی دو سال اخیر به آن سر بزنند.

با این سه شاهد است که می توان نتیجه گرفت میزان مخاطبان شبکه های اجتماعی، نسبت مستقیم با دسترسی پذیری آن دارد. البته، این حرف را می توان در مورد کیفیت مخاطبان شبکه های اجتماعی هم زد. به طور مثال، فارغ از مسئله کلی و عمومی محدودیت 041 کاراکتری آن، به نوعی است ًفیلترینگ، کار با توئیتر و مخصوصا ، فرد باید در سطح بالایی از سواد رسانه ای و رایانه ای باشد تا بتواند یکی از ًکه لزوما کاربران فعال در این محیط قلمداد شود.

به این ترتیب، به سؤال اصلی موضوع این نوشته بازمی گردم؛ مخاطب شبکه های اجتماعی در ایران چه کسانی هستند؟ پاسخ این است: هر کس که بتواند به آن دسترسی داشته باشد. این دسترسی، هم به معنای داشتن توانایی و امکانات فنی و هم به معنای داشتن سواد رسانه ای و رایانه ای است.

اکنون این سؤال وجود دارد که اگر بپذیریم معیار اصلی در مخاطب شناسی شبکه های رو خواهیم شد؟ به دو پیامد این اجتماعی، دسترسی پذیری است، با چه نتایجی روبه ماجرا اشاره می کنم.

نخست اینکه باید پذیرفت با توجه به انقلاب موبایلی و اینترنتی در ایران، مخاطب شبکه های اجتماعی در ایران، عمومی شده است و دیگر نمی توان مانند گذشته ، افراد خاص یا نخبگان جامعه مخاطب آن ها هستند. همچنین ًمدعی بود که صرفا تهرانی یا متعلق ً نمی توان مدعی شد که مخاطب شبکه های اجتماعی در ایران، صرفا های اجتماعی در به شهرهای بزرگ هستند و گزاره صحیح در مورد مخاطبان شبکه حال حاضر این است: دسترسی به شبکه های اجتماعی در همه مناطق کشور تسهیل شده است، پس همه افراد جامعه می توانند بالقوه کاربر این شبکه ها باشند و بسیاری اند. این ظرفیت بالقوه را به فعلیت تبدیل کرده اند.

نکته دوم، سیاست قطع دسترسی به شبکه های اجتماعی در قالب فیلترینگ یا آنچه در مورد وایبر دیده شد، سرکنگبینی است که ممکن است از قضا، صفرا هم بیفزاید و مشکلی به مشکلات ما اضافه کند، چراکه این کار در حقیقت دسترسی به یک شبکه این رسان را قطع می کند، نه اینکه نیاز به دسترسی را از بین ببرد. به اجتماعی یا پیام ترتیب است که افراد یا مصرانه به دنبال راه هایی برای دور زدن فیلترینگ می گردند، یا اینکه محصول مورداستفاده خود را عوض می کنند و به سمت ابزارهایی می روند که سهولت دسترسی داشته باشند.

در پایان و به طور خلاصه باید بگویم مدعای من در این نوشته این است که یکی در پایان و به از عوامل اصلی مخاطب شناسی شبکه های اجتماعی، مسئله سهولت دسترسی است. عنوان بستر دسترسی، و نیز برای این ادعا، سه شاهد انقلاب موبایلی و اینترنتی به مهاجرت ایرانیان از وایبر به تلگرام و افزون شدن مصرف اینستاگرام بر فیسبوک بیان ، مخاطب ً شد. در پایان گفته شد که توجه به این موضوع باعث می شود بپذیریم اولا ، قطع دسترسی افراد به یک شبکه ً های اجتماعی در ایران عام شود و ثانیا شبکه اجتماعی خاص، سیاست مؤثری برای مقابله با این شبکه ها نیست.

منبع: ماهنامه مدیریت ارتباطات، شماره 79

مطالب مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
ادامه
آخرین خبر

حذف یارانه پولدارها به کجا رسید؟

شیوه حذف پردرآمدها از دریافت یارانه لو رفت!

نسخه نیلی برای پایان عدم تعادل‌های اقتصاد در ایران

پیش بینی عضو اتاق تهران از اوضاع دلار

کدام خانواده‌ها «فرصت پس‌انداز» بیشتری دارند؟

ارز اربعین را چه قیمتی و کجا تهیه کنیم؟

کاهش قیمت گوشت در بازار

نزدیک شدن "جهاد نصر" به بورس

سوپاپ اطمینان بازار نفت از دست رفت

پور ابراهیمی: سود مرکب ترمز بازپرداخت وام‌ها شده است

مطمئن‌ترین راه فروش خودرو در ایران

قیمت جدید موبایل در بازار

مبارزه با حذف نام شهدا

تحقیر سعودی ها روی آنتن الجزیره

امیرسیاری: مقابل دشمن باید محکم ایستاد

ظریف تا ساعاتی دیگر عازم نیویورک می‌شود

ادامه اتهامات بی اساس علیه ایران

چرا نمایندگان به طرح شفافیت آرای نمایندگان رای ندادند

پنتاگون از عربستان درباره آرامکو درخواست کرد

قیام علیه رییس صداوسیما؟!

عربستان سعودی عضو شورای حکام آژانس انرژی اتمی شد

اعتراض پدر عصبانی به جانسون در بیمارستان

فرمانده سعودی در یمن کشته شد

حمله انتحاری به کاروان نظامیان آمریکایی در افغانستان

اعتراف بی‌بی‌سی به وضعیت اسفناک بی‌خانمان‌ها در انگلیس

آشوب در آرژانتین

روسیه و چین قطعنامه ضد سوری شورای امنیت را وتو کردند

مکرون: بحران "جلیقه زردها" برای من خیلی خوب بوده است

ادعای ترامپ درباره افزایش قدرت نظامی آمریکا

آمریکا 100 میلیون دلار اعطا‌شده به افغانستان را پس می‌گیرد

نحوه پرداخت خلافی خودرو به صورت اقساط!

معجزه ای در وسط یک انفجار مهیب!

موج سرما به‌ ‌کشور وارد می‌شود؛ کاهش دما تا 15 درجه

تماشاچیان دربی حتما ببینند

اظهارات متناقض مسئولین شهری تهران برسر ماجرای حذف نام شهدا

بلبرینگ قلابی هم رسید!

قاتل به ارتباط کثیف اعتراف کرد!

وضعیت اتوبوس در ایام اربعین حسینی چگونه است؟

کتاب های کمک درسی قانونی است و یا غیر قانونی؟

طلاق برای سگ