رصد

کد خبر: ۱۲۱۷۶۸
تاریخ انتشار: ۱۰ بهمن ۱۳۹۵ - ۱۳:۴۰
هر سال با سال قبل متفاوت است و سال جاری میلادی سال بسیار جالبی برای اقتصاد دنیا خواهد بود. سال گذشته تحولات سیاسی مهم یدر دنیا اتفاق افتاد و این تحولات سیاسی با برگزاری انتخابات در سه کشور اروپایی در سال جاری ادامه پیدا می کند. رای مردم بریتانیا به خروج از اتحادیه اروپا روی کار آمدن دونالد ترامپ و تغییر سیاست های اقتصادی در واشنگتن و برگزاری انتخابات در سال 2017 در سه کشور فرانسه و آلمان و هلند را می توان از مهم ترین عوامل تاثیرگذار روی اقتصاد دنیا در سال جاری دانست.

حال سوال اصلی این است که اقتصاد دنیا در سال جاری چه وضعیتی خواهد داشت؟ در این سال چه مشکلاتی اقتصاد دنیا را تهدید می کند و چالش های پیشروی دنیا چیست؟

در پنل اقتصاد جهان؛ اقتصاددانان برجسته ای شرکت کردند و شرایط اقتصادی دنیا را در این زمینه تشریح کردند. این افراد عبارتند از: کریستین لاگارد، رئیس صندوق بین المللی پول؛ هاروهیکا کورودا، رئیس بانک مرکزی ژاپن؛ فیلیپ هاموند، رئیس خزانه بریتانیا، لارنس فینک، یکی از نمایندگان بخش خصوصی آمریکا و ولفگانگ شوبل، ویر دارایی آلمان. مدیریت این جلسه بر عهده مارتین وولف، تحلیل گر ارشد فاننشیال تایمز است.

مارتین وولف: ما در دورهای هستیم که صندوق بین المللی پول در مورد اقتصاد دنیا بسیار خوش بین و بر این باور است که بخش های زیادی از اقتصاد دنیا در حال رشد است. طبق پیش بینی صندوق بین المللی پول بازارهای مالی و صنعتی در سال جاری ردش می کنند ولی چالش و نگرانی اصلی اقتصاد دنیا در سال 2017 میلادی مسائل سیاسی دنیا به خصوص ریاست جمهوری دونالد ترامپ در آمریکاست. این نگرانی هم ازنظر تاثیر سیاست های دولت جدید روی ارزش دلار و عملکرد بازارهای مالی وجود دارد و هم به دلیل احتمال تغییر سیاست های تجاری از جمله حمایت بیش از حد از اقتاصد داخلی و مقابله با تجارت آزاد و احتمال خارج شدن آمریکا از پیمان های بزرگ تجارت آزاد در منطقه و جهان است. نگرانی دیگر اقتصاد دنیا به تصمیم بریتانیا برای خروج از اتحادیه اروپا باز می گردد زیرا این تحول سیاسی می تواند در تعاملات اقتصادی بریتانیا با دیگر کشورهای دنیا تاثیر بگذارد و جایگاه این کشور به عنوان مرکز مالی اروپا را تضعیف کند. برای یافتن پاسخ این سوالات و تردیدها در مورد اقتصاد دنیا باید به سراغ اقتصاددانان حاضر در پنل رفت و نظر آن ها را جویا شد. نظر شما در مورد وضعیت اقتصادی دنیا در سال جاری چیست؟ بزرگ ترین و اصلی ترین چالش های اقتصادی دنیا در این سال را چگونه ارزیابی می کنید؟

کریستین لاگارد: من با بخش زیادی از مسائلی که شما گفتید موافق هستم. نشانه های مثبت اقتصادی در کشورهای صنعتی دیده می شود و آمارهای ارائه شده از سوی صندوق بین المللی پول درباره رشد اقتصادی کشورهای مختلف دنیا نستب به آمارهای قبلی رشه کرده است که خبر بسیار خوبی است. از طرف دیگر در بسیاری از کشورهای دنیا ما شاهد رشد اقتصادی هستیم که این مسئله هم نشانه بسیار مثبتی است. انتشار می رود در سال جاری ارزش تولید ناخالص داخلی دنیا با نرخ 3.4 درصد و در سال بعد با نرخ 3.6 درصد رشد کند در حالی که سال گذشته نرخ رضد اقتصادی دنیا برابر با 3.1 رصد بوده است. دلیل افزایش نرخ رشد اقتصادی دنیا در سال های آتی را می توان بهبود علمکرد اقتصادی کشورهای صنعتی نسبت به برآوردهای قبلی دانست.

کریستین لاگارد: در بسیاری از کشورهای دنیا ما شاهد رشد اقتصادی هستیم که این مسئله هم نشانه بسیار مثبتی است. انتشار می رود در سال جاری ارزش تولید ناخالص داخلی دنیا با نرخ 3.4 درصد و در سال بعد با نرخ 3.6 درصد رشد کند در حالی که سال گذشته نرخ رضد اقتصادی دنیا برابر با 3.1 رصد بوده است
مثلا در سال جار یو سال آینده اقتصاد ژاپن و اقتصاد منطقه یورو رشد خواهد کرد. از طرف دیگر به دلیل طرح ارائه کمک های مالی به اقتصاد آمریکا که از طریق بسته های تخفیف مالیاتی اجرا می شود ما شاهد این خواهیم بود که در سال های پیش رو نرخ رشد اقتصادی آمریکا بیشتر از انتظارات قبلی باشد و زمینه را برای توسعه پروژه های زیرساختی و اجرای بخش زیادی از این پروژه ها فراهم کند. ما امیدواریم در آمریکا ترکیب این سیاست با سیاست مانعت در مقابل تجارت آزاد اجرا نشود زیرا برآیند این دو سیاست روی اقتصاد آمریکا منفی خواهد بود. طبق برآوردهای صندوق بین المللی پول افزایش نرخ بهره بانکی در آمریکا که به دنبال افزایش نرخ تورم در این کشور اتفاق افتاد زمینه را برای افزازش ارزش دلار فراهم می کند و کشورها و شرکت هایی که بدهی های دلاری دارند تحت تاثیر این تحول در بازار ارز با مشکلات مالی عدیده روبه رو می شوند. بنابراین در کوتاه مدت پیش بینی اوضاع اقتصادی دنیا نشان از روند مثبت دارد ولی سوال اصلی این است که تغییر سیاست های اقتصادی و دولتی چه تغییراتی در مسیر رشد اقتصادی در دنیا در بلند مدت و میان مدت ایجاد می کند؟ در گزارش اخیر صندوق بین المللی پول نرخ رشد اقتصادی بازارهای در حال گذار نسبت هب گزارش های قبلی کاهش یافته است که یکی از این کشورها هند است. از طرف دیگر مکزیک هم تحت تاثیر سیاست هایی که دولت جدید آمریکا در پیش خواهد گرفت در سال جاری افت نرخ رشد اقتصادی را تجربه می کند و شاهد افزایش بحران خواهد بود.

در سال های اخیر بسیاری از اقتصادهای اروپایی عملکرد بهتری نسبت به قبل داشتند. به نظر شما این رشد اقتصادی نشان از اصلاح نسبی اقتصاد این اتحادیه و رسیدن آن به ثبات دارد یا این که به دلیل تزریق کلان به اقتصاد این کشورها در سال های اخیر ایجاد شده است؟ به نظر شما تصمیم بریتانیا برای خروج از اتحادیه اروپا تا چه اندازه روی اقتصاد منطقه یورو تاثیر می گذارد؟

ولفگانگ شوبل: سال گذشته اقتصاد منطقه یورو رشد کرد در حالی که نرخ رشد اقتصادی آلمان بسیار بالاتر از منطقه یورود بود. در این سال ارزش تولید ناخالص داخلی آلمان 1.9 درصد افزایش یافت که نرخ بدی نبود. اما در سال جاری ما شاهد برگزاری انتخابات ریاست جمهوری در شماری از کشورهای مهم اروپا خواهیم بود که آلمان هم ییک از این کشورهاست. با وجود این که شاخص های اقتصادی در آلمان در سطح خوبی قرار دارد ولی نگرانی در مورد نتیجه انتخابات و تاثیر آن روی اقتصاد بسیار زیاد است. به نظر من در سال جاری ریسک های ژئوپولیتیک ناشی از تحولات سیاسی در اروپا و در جهان افزایش خواهد یافت و به همین دلیل نسبت به عملکرد اقتصادی دنیا در این سال و تجربه رشد مثبت اقتصادی در این کشورها چندان خوش بین نیستم. در مورد سوال دوم باید بگویم که تاثیر بر گزیت روی اقتصاد اروپا چندان زیاد نخواهد بود همان طور که تاکنون هم این تصمیم مردم بریتانیا تاثیری منفی روی اقتصاد منطقه یورو نداشته است.

اوضاع اقتصادی بریتانیا عادی است بر گزیت تاکنون تاثیری منفی روی اقتصاد بریتانیا نداشته است. عملکرد بازار ارز بریتانیا مثبت است اگرچه من هر روز فقیرتر از روز قبل می شوم و ارزش پوند هر روز بیش از پیش در بازار کم می شود!! در مورد اوضاع اقتصادی بریتانیا بگویید و شرایط سال جاری را تشریح کنید.

فیلیپ هاموند: در ابتدا اجازه دهید در مورد عملکرد نظام ارز شناور صحبت کنم. در این نظام ارزش پول کشور بر مبنیا تحولات سیاسی و اقتصادی تغییر می کند تا شدت تاثیرات منفی اقتصادی ناشی از تحولات مهم را در کشور کنترل کند. در سال گذشته بریتانیا در میان کشورهای صنعتی دنیا بالاترین نرخ رشد اقصتادی را داشت و اصلی ترین دلیل آن نرخ بالای مصرف داخلی در کشور بود. کاهش ارزش پول بریتانیا زمینه را برای افزایش نرخ تورم در این کشور فراهم کرده است و به همین هم سود آوری فعالیت های اقتصادی در کشور کاهش یافته است. به همین دلیل انتظار داریم در سال جاری نرخ رشد اقتصادی کمتر از سال قبل باشد. برگزیت مانند حرکتی که منجر به انتخاب دونالد ترامپ در آمریکا شد نیست و رای مردم به خارج شدن برتانیا از اتحادیه اروپا به معنای مقابله آن ها با اصول تجارت آزاد یا مخالفت با جهانی سازی نبود. مهم ترین دیدگاهی که باعث شد تا مردم بریتانیا به خروج از اتحادیه اروپا رای بدهند این بود که آن ها خواستار تجارت آزادانه تر و بیشتر با تمامی کشورهای دنیا بودند و این طرز تفکر با طرز تفکری که دولت تازه آمریکا دارد در تقابل است. البته یک دیدگاه منفی در مقابل مهاجرت در بریتانیا وجود داشت و بسترساز رای منفی مردم شد.

فیلیپ هاموند: برگزیت مانند حرکتی که منجر به انتخاب دونالد ترامپ در آمریکا شد نیست و رای مردم به خارج شدن برتانیا از اتحادیه اروپا به معنای مقابله آن ها با اصول تجارت آزاد یا مخالفت با جهانی سازی نبود. مهم ترین دیدگاهی که باعث شد تا مردم بریتانیا به خروج از اتحادیه اروپا رای بدهند این بود که آن ها خواستار تجارت آزادانه تر و بیشتر با تمامی کشورهای دنیا بودند و این طرز تفکر با طرز تفکری که دولت تازه آمریکا دارد در تقابل است
در ماه های اخیر سرمایه گذاری در کسب و کارهای بریتانیایی شرایط متفاوتی نسبت به قبل داشته است. مثلا برخی از صاحبان صنایع برای انجام سرمایه گذاری های تازه منتظر نمایان شدن تاثیر برگزیت روی اقتصاد هستند. این فعالیت های اقتصادی برای این که بتوانند برآورد صحیح تری نسبت به آینده کسب و کارشان داشته باشند. سرمایه گذاری های تازه را متوقف کردند. ولی فعالیت های اقتصادی دیگری که چندان به دسترسی به بازارهای اروپایی وابسته نیستند و تغییر قوانین تجاری روی کار آن ها تاثیری ندارد به سرمایه گذاری ادامه دادند. در ماه های اخیر ما شاهد سرمایه گذاری های زیاد از سوی شرکت گوگل سافت بانک و اپل بودیم. مطالعات ما نشان داد به دلیل کاهش ارزش پول بریتانیا هم اکنون بسیاری از سرمایه داران بزرگ دنیا به بریتانیا به عنوان کشوری که بهترین فرصت برای خرید کالاهای سرمایه ای و سهام را دارد نگاه می کنند. باید در نظر داشت که بریتانیا بازاری بزرگ با بیش از 65 میلیون نفر مصرف کننده است به همین دلیل سرمایه گذاری هایی که روی تقاضا و میزان مصرف داخلی در بریتانیا تمرکز دارد بسیار سودآور است.

قوانین سیاسی ما با جابه جایی آزادانه افراد در اتحادیه اروپا مخالف بود و این سیاست را برخلاف منافع ملی بریتانیا می دانست در حالی که قوانین اتحادیه اروپا می گوید اگر قانون جابه جایی آزادانه از سوی بریتانیا پذیرفته نشود این کشور نمی تواند از بازار واحد اتحادیه اروپا استفاده کند. بنابراین بریتانیا خروج از این اتحادیه را انتخاب کرد. حال ما تصمیم گرفتیم به جای عضویت در اتحادیه توافق تجارت آزاد با اتحادیه اروپا امضا کنیم. این توافقنامه بین کشور مستقل بریتانیا و اتحادیه اروپا منعقد می شود. من امیدوارم بتوانیم با اروپا در این زمینه به توافق برسیم زیرا بازار هر دو منطقه بازارهایی ارزشمند است.

ذکر چند نکته ضروری است. اول این که اتحادیه اروپا بازار واحد و بزرگ برای تجارت با بریتانیاست و برای بریتانیا اهمیت دارد که این بازار پررونق و در حال رشد باقی بماند و به همین دلیل موفقیت و ثبات اتحادیه اروپا و ارزش پولی یورو برای بریتانیا اهمیت دارد. دومین مسئله این است که بریتانیا باید رقابت پذیری اقتصادی خود را حفظ کند و این کار را از طریق دسترسی به بازار اروپا و تقویت نرخ رشد اقتصادی خود انجام می دهد. ما در نظر داریم همچنان با استانداردهای اتحادیه اروپا کار کنیم تا بتوانیم روابط خود را با این اتحادیه گرم نگه داریم. ولی اگر از این بازار رانده شویم ساختار اقتصادی خود را بازسازی می کنیم تا بتوانیم همچنان با قدرت رقابت پذیری بالا در فعالیت های اقتصادی عمل کنیم. این وظیفه ماست که قدرت رقابت پذیری اقتصاد خود را افزایش دهیم زیرا عامل اصلی افزایش استاندارد زندگی مردم کشور ماست. از نظر مقامات بریتانیا این مهم تنها از طریق انعقاد پیمان تجارت آزاد بین بریتانیا و اتحادیه اروپا حاصل می شود.

مارتین وولف: در مورد وضعیت اقتصادی ژاپن و تاثیر سیاست های بانکی اجرا شده در کشور صحبت کنید. آیا اینس یاست ها مثمرثمر بود؟

هیروکا کورودا: چالش اصلی ما مقابله با رکود بود و به همین دلیل سیاست تزریق مالی را چهار سال قبل در کشور اجرا کردیم که به موجب آن اقتصاد با سرعت زیادی توسعه پیدا کرد. در درجه اول سودآوری شرکت ها رشد کرد و سپس نرخ بیکاری به کمتر از سه درصد رسید که در کشور رشد کرد و بالاتر از صفر قرار داشت ولی تا رسیدن به مرز دو درصد که نرخ تورم هدف است فاصله زیادی دارد.

ما هم اکنون دو مسئله بسیار مهم در ژاپن داریم. اول انتظارات تورمی در کشور با وجود افزایش نرخ واقعی تورم روند کاهشی داشته است و این مسئله به دلیل سال ها رکود در اقتصاد ژاپن و قیمت پایین نفت در بازار جهانی است. دوم با وجود این که نرخ بیکاری در کشور پایین است و نرخ سودآوری شرکت ها هم بسیار بالاست ولی هنوز بنگاه های اقتصادی در مورد افزایش نرخ دستمزد در کشور تردید دارند و همین مسئله باعث شد تا نرخ تورم کمتر از انتظار افزایش یابد. بانک مرکزی در برنامه اخیر خود استراتژی تازه ای برای نظام بانکی ژاپن معرفی کرد که مهم ترین استراتژی این است که بانک مرکزی باید تزریق به اقتصاد را ادامه دهد تا زمانی که نرخ تورم به مرز دو درصد برسد و برای دوره زمانی قابل قبولی در همین سطح بماند.

بررسی ها نشان می دهد اقتصاد ژاپن سال گذشته رشد صادرات و رشد تولیدات صنعتی را تجربه کرد و انتظار می رود در سال جاری و سال آینده میلادی نرخ رشد اقتصادی این کشور 1.5 درصد رشد کند. به دنبال این رشد اقتصادی و افزایش نرخ رشد اقتصادی کشورهای صنعتی که خریدار کالاهای ژاپنی هستنداین کشور می تواند رشد اقتصادی و توسعه صنعتی را تجربه کند و به تدریج به سمت رشدی پایدار در اقتصاد و تجربه تورمی در سطح نزدیک به تورم هدف دو درصد پیش برود.

به نظر شما که نماینده بخش خصوصی در این اجلاس هستید تغییر سیاست های آمریکا چه تاثیری روی اقتصاد آمریکا و اقتصاد دنیا و سیاست های تجاری دارد؟

لارنس فینک: در یک سال گذشته ما شاهد افزایش نرخ رشد اقتصادی و نرخ رشد فعالیت های اقتصادی در آمریکا و اروپا بودیم. به نظر من انتخاب دونالد ترامپ و برگزیت باعث می شود شماری از خانوارهای آمریکایی و اروپایی که با سیاست های دولت های قبلی مخالف بودند امیدوارتر شوند و هزینه های مصرفی خود را افزایش دهند.

اما مهم ترین مسئله در مورد سیاست های ترامپ این است که او در نظر دارد استفاده از سیاست های پولی برای تقویت نرخ رشد اقتصادی را کمتر کند در حالی که استفاده از ابزارهای مالی مانند معافیت های مالیاتی و کاهش نرخ مالیات شرکتی را افزایش دهد. همچنین ترامپ در نظر دارد سرمایه گذاری دربخش زیرساختی را افزایش ده. بررسی ها نشان می دهد بازارها به سیاست های ترامپ اعتماد کرده اند و رشد ارزش سهام شرکت های صنعتی در آمریکا نشان دهنده این مسئله است. به نظر من درصد روز اول کاری دولت جدید آمریکا تغییر سیاست های اقتصادی در این کشور ادامه دارد ولی بی ثباتی و نگرانی در مورد میزان هزینه ای که آمریکا برای این تغییرات باید بپردازد در این بازه صد روزه بر اقتصاد حاکم می شود با کاهش نرخ مالیات بر درآمد شرکت ها و مالیات بر درآمد افراد منابع درآمدی دولت تازه کم می شود وب اید دید برای تامین هزینه ها از چه روشی استفاده می کند. برخی از مالیات بر تجارت یا وضع تعرفه های صحبت می کنند که سیاست نادرستی است و می تواند تاثیر مخربی روی اقتصاد بر جای بگذارد. به نظر من احتمال افزایش نرخ مالیات بر ارزش افزوده در این شکور وجود دارد که این سیاست می تواند روی مصرف تاثیر بگذارد. البته این افزایش نرخ مالیات بر ارزش افزوده روی کالاهای ضروری و مواد غذایی نخواهد بود.

یک ترس و نگرانی دیگر در تمامی اقتصادهای صنعتی دنیا وجود دارد و آن نگرانی در مورد پیر شدن جمعیت است. پیر شدن جمعیت با توجه به نظام بازنشستگی ناکارآمدی که در اغلب کشورها وجود دارد به یک معضل تبدیل شده است. از طرف دیگر طی شش تا هفت سال آینده مسئله پیری جمعیت می تواند زمینه ساز کاهش نرخ رشد اقتصادی دنیا شود و به کارگران ماهر و نیمه ماهر بیشترین صدمه را خواهد زد زیرا در دنیای مدرن نتوانسته ایم سیستمی برای حمایت از افرادی ایجاد کنیم که بیشترین مشارکت را در اقتصاد دارند و در اغلب موارد افراد خود مسئولیت تامین آینده شان را برعهده دارند. بنابراین ترس مهم دنیا در سال های آینده این نیست که کیفیت مشاغل چگونه است بلکه نگراین در این زمینه است که به دلیل نبود نیروی حمایت کننده از افرادی که سال ها کار کرده اند سن بازنشستگی در دنیا رشد کند و افراد سال های طولانی تری را مجبور به کار باشند. این مسئله روی اشتغال جوانان و فرصت هایی که در اختیار نسل های تازه قرار می گیرد تاثیر منفی دارد.

من اطمینان دارم حل کردن این معضلات اقتصادی در کشورهای صنعتی یکی از مهم ترین چالش هاست و متاسفانه سیاست های پولی تاثیری روی آن ندارد. یکی از مشکلات اقتصادی در کشورهای در حال توسعه بحران مالی است که در نتیجه افزایش ارزش دلار و افزایش نرخ بهره بانکی در کشورهای صنعتی ایجاد می شود. از طرف دیگر حمایت بیش از حد از اقتصاد داخلی که هم اکنون در کشورهای مختلف به عنوان سیاست مورد قبول دولت ها برای حفظ صنایع داخلی مطرح است و در دهه 1980 استفاده شد و کارایی پایینی داشته به اقتصادهای در حال توسعه صدمه وارد می کند. نظر شما در این مورد چیست؟

برخی از سیاست های آمریکا زمینه ساز افزایش ارزش دلار می شود. فدرال رزرو هم در نظر دارد دو تا سه بار نرخ بهره را افزایش دهد که باعث افزایش قابل توجه ارزش دلار می شود و قدرت رقابت پذیری کالاهای آمریکایی را در بازار جهانی کم می کند. این مسئله می تواند روی تولید و صنعت در آمریکا تاثیر بگذارد و در روند رشدا یجاد فرصت های شغلی اختلال ایجاد کند. به همین دلیل انتظار می رود در سال جاری اختلاف هایی بین فدرال رزرو و رئیس جمهوری آمریکا در مورد زمان مناسب و میزان افزایش نرخ بهره پیش بیاید. باید بپذیریم که ما در دنیایی زندگی می کنیم که ارزش دلار در آن بالاتر از قبل است. میزان تاثیر این مسئله روی اقتصاد دیگر کشورهای دنیا به رابطه آمریکا به عنوان بزرگ ترین استقراض کننده در دنیا با کشورهای وام دهنده به این کشور بستگی دارد. یکی از این کشورها ژاپن و دیگری چین است.

به نظر شما ترکیب سیاستی درست برای اتحادیه اروپا چیست؟ آیا اثرگذاری سیاست های پولی برای این منطقه بیشتر است یا تاثیر سیاست های مالی است که می تواند رشد را برای اتحادیه اروپا به ارمغان بیاورد؟ دومین سوال این است که با توجه به سخنان فیلیپ هاموند و مشخص شدن موضع بریتانیا در تعامل با اروپا به نظر شما آینده رابطه اقتصادی بریتانیا و اروپا چگونه است؟

به نظر من رابطه اقتصادی بریتانیا و اروپا همچنان حفظ می شود زیرا بریتانیا بازاری بزرگ و مهم است. نه تنها بریتانیا یک شریک تجاری مهم و بزرگ برای آلمان باقی می ماند بلکه برای تمامی کشورهای عضو اتحادیه اروپا همین وضعیت را خواهد داشت.

ما در نظر داریم روند خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا را به گونه ای مدیریت کنیم که کمترین ریسک اقتصادی برای هر دو طرف وجود داشته باشد. در مورد سیاست های دولت جدید در آمریکا باید بگویم که به نظر من امکان نابود کردن تجارت آزاد وجود ندارد و نه تنها آمریکا بلکه هیچ یک از رهبران اروپایی هم تمایلی در این زمینه ندارند و همه در جهت افزایش سطح تجارت آزاد تلاش می کنند و خواستار برطرف شدن موانع هستند. هم اکنون مهم ترین مسئله اتحادیه اروپا این است که کشورهای مختلف این اتحادیه نرخ رشد متفاوتی دارند و همین مسئله باعث ضعف ساختار اقتصادی اروپا شده است. کشورهای اروپایی تنها در صورتی می توانند متحدتر و یکپارچه عمل کنند که ساختار اقتصادی قدرتمندتری داشته باشند و رشدی یکپارچه را تجربه کنند. این مسئله انگیزه مهاجرت را از بین می برد و فرصت رشد اقتصادی را در این کشورها ایجاد می کند. از طرف دیگر برای این که اروپا بتواند در برابر شوک های اقتصادی دنیا مقاومت بیشتری داشته باشد باید قدرت رقابت پذیری بالاتری داشته باشد.

در مورد برگزیت باید بگویم که تغییر سیاست های اقتصادی در بریتانیا عامل اصلی این تصمیم بود. بی شک مسئله مهاجرت یک معضل بزرگ برای تمامی کشورهای اروپایی است و این تنها مسئله مورد بحث در بریتانیا نیست. آلمان در نتیجه ورود میلیون ها مهاجر شاهد کاهش زیاد استاندارد زندگی و افزایش تنش های سیاسی بود ولی این که یک کشور به عنوان یک عضو مهم و در حال رشد در اقتصاد دنیا باقی بماند و عضوی از یک جامعه اقتصادی باشد برای آلمان اهمیت بیشتری داشت.

برخی گمانه زنی ها وجود دارد که ممکن است با گذشت دو سال از آغاز مذاکرات خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا این مذاکرات به هیچ نتیجه ای نرسد که این روندی بسیار مخرب و آسیب رسان خواهد بود. به نظر شما به عنوان عضو اتحادیه اروپا چقدر باید در این زمینه نگران بود؟

ما نگران این مسئله هستیم ولی تمام تلاش خود را می کنیم که این اتفاق نیفتند زیرا این مسئله باعث مشکلات اقتصادی و بحران برای همه ما می شود. من اطمینان دارم بعد از انجام تمامی مذاکرات باز هم لندن یک مرکز مالی مهم برای اروپا خواهد بود و اطمینان دارم که این مذاکرات با تلاش و تمایل هر دو طرف به نتیجه می رسد.

یکی از طرح هایی که هم اکنون در آمریکا مطرح است مقررات زدایی به منظور تسهیل فعالیت های اقتصادی است. به نظر شما تاثیر این سیاست روی اقتصاد آمریکا چگونه خواهد بود؟ به نظر شما دنیای تازه ای در عرصه مالی ایجاد می شود یا خیر؟ به نظر من تغییرات جدی در این زمینه اتفاق نمی افتد زیرا همه می دانند اگر قرار باشد سیاست های اقتصادی تغییر کند باید در سطح جهانی این تغییر انجام شود زیرا هر کشوری عضوی از جامعه اقتصادی دنیاست. نظام بانکی در آمریکا باید همچنان قانومند کار کند و ضعف در نظام قانون گذاری در این کشور می تواند بحران های جهانی ایجاد کند. ما قوانینی در آمریکا تصویب کردیم که موسسات مالی غیر بانکی توان وارد شدن به نظام اعتباری و تامین مالی را ندارند. این سیاست برای ممانعت از ایجاد بحرانی شبیه بحران سال 2008 میلادی در کشور اجرا شده است. بنابراین قوانین اقتصادی بسیار اهمیت دارند ولی باید این قوانین اصلاح شوند زیرا در بسیاری از موارد قوانین بسیار سخت هستند و امکان رشد را می گیرند. از نظر من قوانین زیرساختی و اصولی باید باقی بماند و ایجاد اصلاحات ضروری است.

تاثیر برگزاری انتخابات در آلمان و فرانسه و هلند روی اقتصاد اروپا چه خواهد بود؟ از طرف دیگر در مورد اوضاع اقتصادی آفریقا چه نظری دارید؟ به نظر شما شرایط اقتصادی آفریقا که جمعیتی بالغ بر 1.7 میلیارد نفر را در خود جای داده است چگونه خواهد بود؟

انتخابات در اروپا روی اقتصاد این منطقه تاثیر دارد و بسته به این که چه حزبی انتخاب شود و چه سیاستی در پیش بگیرد اوضاع اقتصادی تغییر می کند. به نظر من روزهای تاریک اقتصادی و مالی در اروپا پایان یافته است و از این پس ما شاهد رشد منفی نخواهیم بود ولی انتخابات و تاثیر آن را می توان عاملی غیرقابل پیش بینی روی بازار دانست. در مورد پیش بینی اوضاع اقتصادی آفریقا باید بگویم که اوضاع اقتصادی در کشورهای مختلف این قاره متفاوت خواهد بود. در برخی از کشورها که عملکرد بهتری دارند نرخ رشد اقتصادی بالاتر است و در برخی از کشورها که عملکرد بهتری دارند نرخ رشد اقتصادی بالاتر است. نرخ رشد اقتصادی پایین تر خواهد بود. در آفریقا ما کشورهایی داریم که در سال جاری با نرخ 1.6 درصد رشد می کنند و کشورهایی هم هستند که با نرخی بالغ بر 2.8 درصد رشد خواهند کرد. نرخ رشد اقتصادی هر کشور بستگی به اوضاع اقتصادی آن سطح و ارزش تجاری آن و شریاط مالی کشور دارد. در برخی از کشورها از قبیل نیجریه رشد اقتصادی بستگی به توان تامین امنیت در بخش های پالایشگاهی و حوزه های نفتی دارد. اما از نظر مالی کشورهای کم درآمدی که بدهی دلاری بالایی دارند در سال جاری با بحران بزرگی روبه رو می شوند که از همین امروز باید برای مقابله با آن اقدام کرد.

به نظر من تاثیر انتخابات در عملکرد بازارهای مالی در اروپا چشمگیر نخواهد بود ممکن است شوک سیاسی ناشی از انتخابات باعث شود تا بازارها به طور موقتی عکسل العمل غیرعادی نشان دهند ولی این شوک موقتی و گذر است. مهم ترین عامل بی ثبات کننده اقتصاد دنیا در سال های آتی نقش تکنولوژی و تغییرات هر روزه آن است. تکنولوژی بیش از این ک ه روی اقتصاد کشورهای در حال توسعه تاثیر بگذارد روی اقتصاد کشورهای صنعتی و عملکرد بازار کا در این کشورها تاثیر می گذارد. در سال های اخیر استفاده از ماشین آلات برای انجام کارها افزایش یافته است و هر روز سهم ماشین بیشتر و سهم انسان در انجام کارها کمتر می شود. به نظر من در آینده در تمامی کشورهای صنعتی به خصوص در کشوری مانند ژاپن که با بحران جمعیت پیر روبه رو است ماشین بخش زیادی از کارها را انجام می دهد.

من نگران کشورهایی هستم که اقتصاد آن ها وابسته به نیروی کار ارزان است. در این کشورها به جای این که تمرکز روی نیروی کار تحصیل کرده قرار بگیرد تمرکز روی نیروی کار ارزان بود. این اقتصادها با شدت زیادی تحت تاثیر عرضه تکنولوژی در دنیا قرار می گیرند و سقوط خواهند کرد. به نظر من کشورهایی که سابقه کوتاهی در آموزش و سابقه کوتاهی در خلاقیت و نوآوری دارند برای این تغییر بزرگ در آینده آمادگی نخواهند داشت. این تفاوت بزرگ در ساختار اقتصادی کشورهای در حال توسعه با اقتصاد های صنعتی می تواند زمینه ساز افزایش نرخ مهاجرت و افزایش اختلاف طبقاتی و درآمدی شود که شرایط اجتماعی را بحرانی می کند.

به نظر من ریسک های اقتصادی آمریکا در سال جاری و سال آینده بسیار زیاد است و این ریسک ها با اجرای سیاست های حمایت از اقتصاد داخلی از سوی دولت تازه آمریکا بیشتر هم خواهد شد.

من می خواهم در مورد دو موضوع صحبت کنم. اول این که با وجود این که برخی از کشورهای آفریقایی در این سال رشد می کنند و برایند رشد اقتصادی منطقه مثبت است ولی نرخ رشد اقتصادی آفیقا متناسب با نرخ رشد جمعیت در این منطقه نیست. با وجود افزایش نرخ رشد تولید ناخالص داخلی در این کشورها در سال آینده ولی باز هم سرانه تولید ناخالص داخلی در کشورهای اروپایی پایین خواهد بود و فشار اقتصادی در کشورهای جنوب صحرای آفریقا بسیار زیاد خواهد بود.

از طرف دیگر در مورد چالش حرکت های پوپولیستی در سطح جهان و چالش پیر شدن جمعیت کره زمین بارها صحبت شده است و این چالش ها حتی قبل از چالش توسعه تکنولوژی و تاثیر آن روی اقتصاد دنیا اهمیت دارد. چالش تغییرات تکنولوژیک چالش سال جاری نیست بلکه چالش یک تا دو دهه آینده است و در این زمان بحران پیشرفت تکنولوژی بر فشارهای دموگرافیک و مسائل سیاسی و تغییر سیاست های تجاری دنیا می افزاید. در مورد بریتانیا افزایش استفاده از تکنولوژی های تازه چالش تازه ای برای اقتصاد ایجاد کرده است و این چالش برای کارگران با سطح مهارت پایین مشکلات بیشتری ایجاد می کند. مسئله اینجاست که باید این تغییر را پذیرفت و با آن همراه شد و خود را برای این تغییر بزرگ آماده کرد زیرا با نادیده گرفتن این تحول، ضربه بزرگی از آن می خوریم.

ما برای این که با این تغییر همراه شویم سرمایه گذاری روی فعالیت های مطالعاتی و تحقیقاتی را افزایش دادیم و سرعت رشد تکنولوژی را بیشتر کردیم.

در مورد رشد اقتصادی دنیا باید به یک نکته توجه کرد. اگر تمامی کشورها به طور مشابه رشد اقتصادی را تجربه نکنند، ما نمی توانیم شاهد رشد پایداری در اقتصاد دنیا و برای دوره طولانی باشیم. به همین دلیل حمایت از اقتصادهایی که در مسیر توسعه قرار دارند در دستور کار سازمان های جهانی است. تفاوت زیاد در نرخ رشد اقتصادی کشورهای مختلف زمینه را برای افزایش نابرابری اقتصاد فراهم و مشکلات اجتماعی دنیا را ببیشتر می کند و رشد اقتصادی را به چالش می کشد.

منبع: هفته نامه تجارت فردا، شماره 110

مطالب مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
ادامه
آخرین خبر

کاپیتان کار، تعمیرات خودرو با روشی ‌‌‌‌‌‌جدید

آیا خودروسازان زیان‌ده هستند؟

آخرین قیمت ارز مسافرتی

وام ساخت مسکن برای زوجین ۱۶۰ میلیون تومان شد

محاسبه سود بانکی از مرکب به ساده تغییر می‌کند

بورس باز هم درجا زد

آیا طلا به روند صعودی ادامه خواهد داد؟

ارزانی دلار هم کمکی نکرد

مرغ ۱۵ هزار تومانی تخلف است

از دست رفتن رشد وال‌استریت با توقیف نفتکش انگلیسی

رئیسی رحلت حجت الاسلام حائری را تسلیت گفت

وکیلی: اصلاح‌طلبان تاوان ضعف دولت را پس می‌دهند

دست مریزاد هاشمی به بچه‌های سپاه

در فردو چه می‌گذرد؟

احمدی‌نژاد از ترامپ تعریف کرد

نشست مدیران ارشد بخش مسکن با رئیس‌جمهور

نفت‌کش بی بی سی هم به گِل نشست!

هم‌اندیشی فرمانده‌کل ارتش با مشاوران جوان

اعتراف امریکا به قدرت برتر پهپادی ایران

پاسخ 7 بندیِ شمخانی به ادعای بولتون

کاپیتان‌‌‌‌‌ کار، تعمیرات خودرو با روشی جدید

روایت رسانه غربی از مهمترین نقطه سیاسی این روزهای جهان

البشیر به لاهه نمی‌رود

شگرد سربازان سعودی برای فرار از جنگ یمن

حضور "اون" در مراسم روز ملی فرانسه

اولین واکنش ملکه انگلیس بعد از توقیف نفتکش

نقشه دولت ترامپ برای "دلار"

بی اعتمادی عراق به نیروهای دموکراتیک سوریه

رژیم صهیونیستی دست به دامان رهبران دینی شد!

کسری بودجه جلوی مقامات بلغارستان برای خرید اف16 را نگرفت

کاپیتان کار، تعمیرات خودرو با روشی جدید

طرح قوه‌قضاییه برای جایگزینی زندان

بیمه بیکاری به کدام کارگران تعلق نمی‌گیرد؟

سرپرست وزارت آموزش و پرورش اولویت اولش را اعلام کرد

پایان نامه فوق لیسانس در باره خیار!

مردی همسرش را بخاطر پول خفه کرد

نظر معاون وزیر علوم درباره طرح حذف کنکور

ماجرای شهریه‌های 25 تا 35 میلیونی برخی مدارس لاکچری

آمار نهایی شرکت کنندگان در انتخاب رشته آزمون ارشد

بازار گرمی برخی پزشکان با رژیم تغییر جنسیت جنین