رصد

کد خبر: ۱۲۱۹۴۹
تاریخ انتشار: ۱۸ بهمن ۱۳۹۵ - ۱۰:۵۹
حمیدرضا قربانی از سال 70 به واسطه یک اتفاق که در جریان گفت و گو درباره اش خواهید خواند. وارد سینما شده و نزدیک به 25 سال است که دستیار کارگردان های مختلفی در تولید فیلم های متعددی بوده است. او همچنین تدوین گرا است و تجربیات متعددی در این زمینه دارد.

قربانی در فیلم های «درباره الی» و «جدایی نادر از سیمین» دستیار اصغر فرهادی بوده و تدوین فیلم هایی همچون «هم نفس»، «دهلیز»، «دلبری»، و سریال های «خواب و بیدار» ،«هفت سین»،و نفس گرم» را تجربه کرده است. او بعد از ساخت فیلم تلویزیونی «سه ماهی» که در جشنواره های یاس، شهر، جشنواره آسیا پاسیفیک ABU، داکا و .. مورد توجه قرار گرفت نخستین گام را در عرصه فیلم سازی حرفه ای برداشت و با فیلم «خانه ای در خیابان چهل و یکم» در بخش نگاه نو جشنواره فجر حضور داشت.

فیلم ساختن پس از 25 سال سابقه دستیاری کارگردانی و دستیاری تدوین اتفاق منحصر به فردی است. ورودتان به سینما باید داستان جالبی داشته باشد بد نیست برای شروع گفت وگو از همین جا شروع کنیم. موافقید؟

چرا که نه! واقعیت این است که من در رشته ارتباطات اجتماعی درسی به اسم ارتباطات تصویری داشتیم که خانم پوران درخشنده استادش بود. یادم هست که در یکی از کلاس هایی که با ایشان داشتم عکسی را به عنوان کار کلاسی به ایشان دادم. عکس درباره معضلات اجتماعی بود. ایشان هم آخر کلاس من را خواست و گفت به سینما علاقه مندی؟ اطلاعاتی درباره اش داری؟ من هم به تناسب شناختی که آن زمان از سینما داشتم و علاقه زیادی که سال ها با من بود پاسخ دادم. همین اتفاق موجب شد تا پایم ه سینما باز شود. در واقع ایشان مرا به یک پروژه سینمایی معرفی کرد و در همان پروژه به عنوان دستیار دوم کارگردان مشغول به کار شدم. پس از آن هم بهصورت مستمر در این حوزه کار کردم. خلاصه با تمام توانی که داشتم به سینما وارد شدم و طی سال های بسیار با کارگردان های بزرگی هم کار کردم. اما همان طور که گفتید همه کارهای من در حوزه کارگردانی نبود. زمانی که سریال هفت سنگ را کار می کردیم با مهدی رجائیان آشنا شدم و دستیار تدوین شدم. از همان زمان به بعد هم تدوین می کردم هم دستیاری کارگردانی. اصلا یکی از عواملی که باعث شد دیر فیلم بسازم وسواسی است که تدوین باعثش شد. تدوین مرتبا با قوه خلاقه آدم سر و کار دارد و این موضوع می تواند ضمن تقویت خلاقیت تدوین میزان حساسیت وسواس فکری اش برای ساخت اثر را هم بیشتر کند.

چه شد که بعد از این همه دستیار کارگردان بودن این فیلم را ساختید؟چه چیزی در «خانه ای در خیابان چهل و یکم» بود که وسواس ها را کناری نهاده و شما را مجاب به فیلم ساختن بعد از این همه مدت کرد؟

پیش از هر چیز باید این را بگویم که این طور نبود که مدینه فاضله ای برای ساخت فیلم در ذهنم باشد که سرانجام با خانه ای در خیابان چهل و یکم به سرانجام و ... ماجرا این است که خودم

ویژگی های خلق و خویی هر آدمی در فیلمش هم ورود می کند. این ویژگی ها با گذر زمان و بالا رفتن سن و ... تغییر می کنند. برای مثال سعید روستایی در سن 26 سالگی فیلم اولش را می سازد خب به هر حال به واسطه چند فیلم کوتاهی که دارد جسارت به خرج می دهد و بولدوزر وار فیلم را پیش می برد و فیلم هم نبض بیننده را به دست می گیرد.
احساس می کردم هنوز برای ساخت فیلم زود است. چون احساس می کردم باید پخته تر می شدم و همه جوانب کار را دریافته باشم. اما شاید مهم تر از همه این ها حضورم در کار درباره الی باشد. سر این کار احساس کردم که باید بیشتر به اطرافم و همه آنچه در فضای فیلمم اتفاق می افتد واقف باشم. در واقع این فیلم یک وقفه برای من ایجاد کرد که بیشتر فکر کنم و بیشتر ببینم. چه بسا اگر سر کار آقای فرهادی نمی رفتم و شگرد کارگردانی ایشان را نمی دیدم همان موقع فیلمم را می ساختم. موضوع جالب این است که بعد از این کار سرفیلم جدایی نادر از سیمین هم که بودیم احساس کردم بیشتر و بیشتر باید روی جزئیاتی که در فیلم وجود دارد دقت کنم. این موضوع باعث شد تا دیرتر به فکر فیلم ساختن بیفتم. زمانی که واقعا خواستم فیلم بسازم زمانی بود که یک قصه مرا جذب کرد و کششی ایجاد کرد که رغبت ساختنش را در من شکل داد. این قصه با همه قصه های دیگری که شنیده بودم برای من تفاوت داشت. قصه های دیگر با روحیات من خیلی سازگاری نداشتند اما این قصه در درامش پیچیدگی هایی داشت که با اخلاق و روحیات من سازگار بود. من درام قصه و هم کاراکترهایش . این جرقه ای بود که بتوانم در فیلم اولم فیلم خودم را بسازم. یعنی فیلمی که تمام جوانب و زوایای جزئی اش متعلق به من است. فیملی که به لحاظ فضای حسی به خود من که کارگردانش هستم نزدیک است. این موضوعات می توانست تکیه گاهی باشد که بتوانم قصه را روایت کنم.

شما روی این موضوع تاکید دارید که می خواستید امضای خودتان پای کار باشد و کار متعلق به خودتان باشد. اما گویا آقا فرهادی هم درباره این کار به شما مشورت داده و احیانا نظراتی درباره کار داشته اند. این موضوع در تعلق کامل فیلم به شما خللی ایجاد نمی کند؟

آقای فرهادی فقط یکی دو بار فیلمنامه را خواندند و نظرشان را گفتند. تولید فیلم من همزمان شده بود با تولید فیلم فروشنده و امکان این که ایشان بتواند درباره کار من تاثیری داشته باشد. اصولا فراهم نبود. ایشان هر موقع کاری را شروع می کنند خیلی سخت می شود از فضای کاری دورشان کرد و در مورد یک فضای دیگر ازشان کمک گرفت. اصولا این زیاده خواهی است اگر در این شرایط از ایشان بخواهم که مثلا فلان گره فیلم نامه ما را باز کند یا ... همان یکی، دوباری که فیلمنامه را خواندند، نظراتی به من دادند و دگیر هیچ حضور مستقیمی در فیلم نداشتند. به هر حال به جز برخی موارد که سابق بر این از ایشان آموخته ام مثل اجرای جزئیات در فیلم یا تمرین ها یا رسیدن به نقش بازیگران و انتخاب بازیگران و ... که درس های کارگردانی است و از آقای فرهاید یاد گرفته ام به طور کلی در فیلم فضای روحی و روانی من به عنوان کارگردان جریان دارد. هر کسی هم که فیلم را دیده است به این موضوع اذعان دارد. به این معنی که فضای فیلم های آقای فرهادی در خانه ای در خیابان چهل و یکم وجود ندارد.

برخی از منتقدان اعتقاد دارند که فیلم ریتم کندی دارد و این شیوه دکوپاژ تناسب با داستانی که قرار است روایت شود ندارد. منظورم تنش اولیه شروع فیلم است که در ادامه با ریتم کد فیلم افت می کند.

در این باره باید بگویم که فکر می کنم بیننده ما و منتقدان به تنش در فیلم ها عادت کرده اند. یک مقدار فضاهای پرتنش و سیاه و تلخ در فیلم های ما زیاد شده و انگار همه کاراکترها سهم قابل توجهی از استرس و التهاب و هیجان دارند.این یک روال معمولی در سینمای ما شدهبه گونه ای که خیلی ها ممکن است فکر کنند اساس هم بر همین است. من اما تلاشم این بود که روی رابطه آدم ها و کاراکترها کار کنم. ببینید در این فیلم اتفاقی برای یک خانواده می افتد که قبل از آن همه اعضای خانواده همدیگر را عاشقانه دوست داشته اند. ما به لحاظ درکی که از شخصیت کاراکترها پیدا می کنیم درمی یابیم که رفتار آن ها یک رفتار پیچیده پرهیاهو نبوده درمی یابیم که شخصیت ها اساسا آرام و ساکن هستند. البته ممکن است همین سکون موجود در کاراکترها باعث شده باشد که برخی منتقدان فکر کنند ریتم کار کند است. با این همه با توجه به شناختی که من از این کاراکترها داشتم و پرداختی که روی آن ها کردم به این فضا رسیدم.

یعنی این که در دکوپاژ به این موضوع رسیدید؟

نه به این معنی. در واقع در دکوپاژ سعی نکردم چیزی که برجسته از آن چه هست نشان دهم. سعی کردم عمده توجهم را روی بازنمایی شخصیت های فیلم بگذارم. اصرار داشتم روابط بین آدم ها را درست و براساس آنچه در تناسب قصه است تنظیم کنم. البته من خودم این انتقاد را می پذیرم که برای درک بیشتر این کاراکترها بهتر بود که مثلا دو روز زودتر از آنچه شروع فیلم است قصه را شروع می کردیم. یعنی به جای آن که کار را از دعوای آن دو کاراکتر شروع کنم دو روز به عقب برمی گشتم.

بله اتفاقا سوال قبلی من هم به این موضوع ارتباط داشت. این که فیلم انگار با تنش و ریتم تندی شروع می شود و یک باره از ریتم می افتد. برخی می گویند فیلم اولش شبیه کارهای تارانتینواست و ادامه اش شبیه کارهای تارکوفسکی!

اگر به قبل از شروع فیلم برگردم این موضوع را که گفتم رعایت می کردم. حتما قصه را از دو روز قبل از درگیری ابتدای فیلم شروع می کردم. اما باز هم معتقدم که موضوع اصلی این انتقاد به ریتم فیلم مربوط نیست بلکه به شخصیت ها برمی گردد که تنش روانی موجود در کاراکترهای بیشتر فیلم های امروزی را ندارند و این تصور را ایجاد می کنند که ریتم فیلم کند است.

در مورد جشنواره نظرتان چه بود؟ به هر حال شما فیلم کامل را ارائه نکردید و موفق نشدید در بخش اصلی حضور داشته باشید در جریان مسابقه هم که البته همه جوایز را یک فیلم به تنهایی برد و ...

بله پارسال ما یک نسخه کوتاه 45 دقیقه ای به جشنواره دادیم که ناقص بود. هیئت انتخاب هم طبیعتا از روی نسخه ای که در دست داشتند نظر دادند. نسخه ما ناقص بود و بسیاری از سکانس ها را به صورت نوشته و مکتوب به هیئت انتخاب دادیم. این طبیعی بود که در فرصت یاد شده آن ها گزینه های بهتری داشتند و ما به بخش اصلی نرسیدیم. اما در بخش فیلم اولی ها فیلم ما نمایش داده شد و کاندیدای بهترین فیلم هم شدیم. به هر حال رقبای قدرتمندی داشتیم ایستاده در غبار من ابد و یک روز ، لاک قرمز، متولد 65 برادرم خسرو و ... همه در همان سال اکران و داوری شدند. سال خیلی سختی بود.

البته فیلم شما در مقایسه با سایر فیلم اولی ها یک امتیاز ویژه دارد. این که فیلم گوشه داری نیست. احیانا ذوق زدگی ندارد. چون به هر حال عمده فیلم اولی ها به واسطه کم تجربگی در برخی از سکانس های کارشان اگزجره می شود. تمایل به استفاده از همه توانمندی ها در همه پلان ها دارند و ... با اینحال فیلم شما یک حالت میانه و محتاطانه دارد.

من می گویم که شرایط روحی و روانی آدم ها است که فیلم را پیش می برد. برای همین است که می گویم دنبال فرم های عجیب و غریب نبودم. خواستم یک قصه ساده را روایت کنم. این به روحیات و ذهنیات آدم ها مربوط است. اگر این فیلم را برای مثال در سن 28 سالگی می ساختم شاید فضای فیلمم پرتنش تر می شد. اما هرچ پیش تر می روید اقتضای سن و سال ممکن است کمی در ساخت و بافت فیلم اثر بگذارد، کما این که در فیلم من هم این تاثیر را داشته. هومن بهمنش وقتی فیلمنامه را می خواند گفت که این آدم ها چرا سر همدیگر داد نمی زنند؟چرا آن قدر آرام و دوست داشتنی هستند؟می گفت این ها انگار خودتو هستند. البته به من لطف داشت. اما ویژگی های خلق و خویی هر آدمی در فیلمش هم ورود می کند. اما من چیزی اگر غیر از این می ساختم یعنی از خودم عبور کرده بودم. با این همه از این به بعد با تجربیاتی که دارم سعی می کنم که بیشتر حواسم به مخاطب باشد و با روانشناختی رفتار مخاطب حین دیدن فیلم و بررسی بازخوردها، فیلم بعدی ام را دقیق تر و کامل تر بسازم. نکته این است که شما وقتی وارد جریان فیلم سازی می شوید می فهمید که گیشه بخش مهمی از سینماست.

درباره فروش فیلم تا مروز چه نظری دارید. راضی هستید؟

خدا را شکر بد نبوده و با توجه به فصل بد اکران، خوب بوده است در 10 روز اول فروش 300 میلیون تومانی را رد کردیم و این به نظرم خوب است. به هر حال فصل، فصل جشنواره است و زمان خوبی برای اکران فیلم نیست.

فیلم بعدی را کی کلید می زنید؟

حدود یک سال دیگر. البته الان خودم را درگیر این کار نمی کنم. در واقع به خودم اجازه نمی دهم که وارد کار شوم تا همه بازخوردهای این فیلم را بگیرم و بررسی کنم. و در کار بعدی رعایتشان کنم. تمام تلاشم این است که فیلمم را با تماشاچی ببینم تا در فیلم بعدی بیشتر به مخاطب نزدیک شوم.

به همین سبک و سیاق فیلم بعدی را هم می سازید؟

بله باز هم فیلم خودم را می سازم. اما طبیعتا این بار خواست مخاطب خیلی در کار دخیل خواهد بود. با این وجود کاراکترها در نهایت به روحیات خودم نزدیک می شوند و ممکن است فضای غیرمتعارفی هم داشته باشد. فعلا باید بررسی کنم و ببینم بازخوردها چگونه است.

منبع: هفته نامه مثلث، شماره 345

مطالب مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
ادامه
آخرین خبر

روزگار ناخوش بورس در آخرین هفته تابستان

کاهش تقاضای ارز در بازار با راه‌اندازی سیستم جایگزین سوئیفت

افزایش قیمت طلا در دنیا

بندر شهید رجایی و بندر نینگبو چین خواهرخوانده شدند

سه دلیل وجود پتانسیل افزایشی قیمت طلا

پیش بینی آینده فروش نفت در بورس

حذف یارانه پولدارها به کجا رسید؟

شیوه حذف پردرآمدها از دریافت یارانه لو رفت!

نسخه نیلی برای پایان عدم تعادل‌های اقتصاد در ایران

پیش بینی عضو اتاق تهران از اوضاع دلار

مطمئن‌ترین راه فروش خودرو در ایران

روایت مدیر شبکه عراقی از دیدار موکب‌داران با رهبر انقلاب

سهیلا جلودارزاده: ندیدم نماینده‌ای رای خود را مخفی کند

کنایه‌های سنگین ظریف به آمریکایی‌ها؛ از «خون عرب در مقابل نفت عرب» تا «ائتلاف راهکار مسالمت‌آمیز»

ظریف با وزیر خارجه کویت گفت‌وگو کرد

واکنش کدخدایی به اتهامات بدون سند سعودی‌ها

فلاحت‌پیشه: آمریکا در مقابل ایران دست به عصا حرکت می‌کند

پایان کارشکنی‌ها؛ «ظریف» عازم نیویورک شد

قیمت جدید موبایل در بازار

مبارزه با حذف نام شهدا

پیام عجیب دیکتاتور سابق تونس قبل از مرگش

پنتاگون به عربستان نیرو می فرستد؟

تیراندازی در نزدیکی کاخ سفید؛ یک نفر کشته شد

رفیق ناباب ترامپ از زبان تیلرسون

شرایط نامطلوب اقتصادی کارگران خارجی را از عربستان فراری داد

عربستان سعودی عضو شورای حکام آژانس انرژی اتمی شد

اعتراض پدر عصبانی به جانسون در بیمارستان

فرمانده سعودی در یمن کشته شد

حمله انتحاری به کاروان نظامیان آمریکایی در افغانستان

اعتراف بی‌بی‌سی به وضعیت اسفناک بی‌خانمان‌ها در انگلیس

نحوه پرداخت خلافی خودرو به صورت اقساط!

وزیر به مافیای کنکور اعلان جنگ داد

معجزه ای در وسط یک انفجار مهیب!

موج سرما به‌ ‌کشور وارد می‌شود؛ کاهش دما تا 15 درجه

تماشاچیان دربی حتما ببینند

اظهارات متناقض مسئولین شهری تهران برسر ماجرای حذف نام شهدا

بلبرینگ قلابی هم رسید!

قاتل به ارتباط کثیف اعتراف کرد!

وضعیت اتوبوس در ایام اربعین حسینی چگونه است؟

کتاب های کمک درسی قانونی است و یا غیر قانونی؟