رصد

کد خبر: ۱۲۲۴۶۸
تاریخ انتشار: ۱۰ اسفند ۱۳۹۵ - ۱۱:۳۹
ورای حد تقریر اصطلاحی است حافظی و برگرفته از این بیت که «قلم را آن زبان نبود که سر عشق گوید باز/ ورای حد تقریر است شرح آرزومندی».

من این عنوان را برای سلسله مقالاتی انتخاب کرده ام که تا حدودی خطوط قرمز فرضی را رد می کنند اما نه زیاد و در حدی که بتوان به لحاظ حقوقی از آن ها دفاع کرد. حد گذاری demarcation امری نسبی و تا حدودی سلیقه ای است یعنی در واقع می توان گفت که بعضی امور به لحاظ حقوقی حد دارند و به لحاظ اخلاقی نه و بالعکس؛ وانگهی خود قانون نیز منعطف است. باید دقت کرد که ما حق داریم تا سرحد انعطاف، مطالبات خود را پیش ببریم و من هم قصد ندارم به مجله صدا که عملا ارگان حزبی سیاسی محسوب می شود، نظراتم را تحمیل کنم. از این رو تا زمانی که تشخیص دهم سیاست این نشریه طاقت و تحمل تقریرات حقیر را دارد آن ها را هر دو هفته یک بار ادامه دهم.

من حد یادداشت هایم را که پیشتر در دو نشریه «سلام» و «عصر ما» منتشر می شدند رعایت می کردم اما گاهی حدود من توسط دست اندرکاران آن دو نشریه برتافته نمی شد. ممکن است در صدا نیز چنین اتفاقی رخ دهد البته من به شخصه سعی دارم ملاحظات دوستان را مراعات کنم.

مدت های مدیدی است که موضوع آقای ب ز ورد زبان هاست و مسئولان قضایی هر یک سخنی درباره او گفته اند؛ گاه می گویند عن قریب اعدام خواهد شد، گاه می گویند تا تسویه نهایی بدهی هایش اعدام نمی شود و گاه شاهد جدیدی پیدا می شود و خلاصه این قصه ادامه دارد. هرگاه که اسم ب- ز به گوشم می خورد، به یاد اصطلاح « بز فراری» می افتم؛ بز فراری در فرهنگ یهودیت عزازیل نام دارد. دهخدا هم در فرهنگ خود آن را بزی می داند که گناهان بنی اسرائیل را با خود حمل می کند و سپس به وادی لم یزرعی رها می شود. در فرهنگ مسیحیت نیز به بز فراری scapegoat می گویند و آن را موجودی می دانند که همه مسئولیت ها را به گردنش انداخته و سپس او را از صحنه گریز می دهند.

در سیاست فی الواقع، این اصطلاح برای پوشاندن مقوله ای به نام dirty hands است. یعنی جایی که افراد زیادی مسئول اند، دست های زیادی آلوده هستند و می خواهند کاسه کوزه را بر سر فردی بشکنند و از صحنه خارجش کنند و بگویند دست ما پاک است. بنی اسرائیل در قرآن که « و قالوا لن تمسنا النار الا ایاما معدوده» جواب پیغمبر به آن ها این بود که «اتخذتم عند الله عهدا»؛ یهودیان می گفتند جز ایام قلیلی آتش آن دنیا ما را لمس نخواهد کرد و خداوند در جواب شان می گوید «آیا با خدا عهدی بسته اید، آیا قراردادی بین شما و خدا بسته شده است که چنین محکم ادعای قوم برتر می کنید و خود را امت ناجیه می دانید؟ » یهودیان چون فکر می کردند قوم برگزیده خدا هستند، چنین تصوری از خود داشتند و سالی یک بار عزازیل را که همان بز فراری باشد، توسط خاخام خود مهیا کرده و کلیه گناهان خود را بر سر او می ریختند و آن را در بیابان رها می کردند و به این ترتیب گمان می کردند که صدقه داده اند و گناهشان از بین رفته است.

امروزه دیگر از این قصه ها خبری نیست اما ریشه های تاریخی آن به شکلی سیاسی باقی مانده است. به عنوان مثال همین چند وقت پیش، آقای مایک فیلین به عنوان کسی که قبل از انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، با روس ها تماس گرفته و تعهداتی از جانب کمپین ترامپ به آن ها داده بود با این که مشاور امنیت ملی شده بود به عنوان بز فراری از کار برکنار شد. یعنی ترامپ و وزیر دفاع اش و دیگران همه گناهان را به گردن فیلین انداخته و وی را قربانی کردند تا خود را تبرئه کنند. اصطلاحا به این کار در عرف آمریکاییان می گویند «Plausible deniability» که ترجمه آن می شود انکار موجه و مسموع. یعنی آقای ترامپ و وزیر دفاع و بقیه تیمش می توانند اعلام بی خبری کنند و همزمان بی خبری شان را موجه جلوه دهند. خانم نانسی پلوسی، رهبر فراکسیون دموکرات های مجلس نمایندگان آمریکا نیز چنین وضعیتی را تأیید و در مصاحبه ای فیلین را بز فراری نامید که همه بدبختی ها سر او شکسته شده است تا بقیه از بار مسئولیت شانه خالی کنند.

گمان نکنیم که بز فراری متعلق به یهود و نصاراست؛ بحمدالله در کشور خودمان انواع بزهای فراری وجود داشته و دارد. یک نمونه آن سعید امامی است که گفتند در زندان با داروی نظافت خودکشی کرده و بعد هم او را متهم ردیف اول نامیدند و به این ترتیب پرونده بسته شد. دیگری آقای محمود خاوری است که معلوم نشد چگونه با آن سابقه سیاه از کشور خارج و به غرب پناهنده شد و چه کسانی در فراری دادن او سهم و نقش داشتند تا خود به چنگ قانون نیفتند. نمونه دیگر، فردی است که در هشت ساله ریاست جمهوری خود (12-1384) به همراه تیم همراهش خسارات متعددی در ابعاد مختلف سیاسی، اقتصادی و ... برای کشور به بار آورد و حالا خانه نشین شده و همه مصیبت ها بر سر او خراب شده است. آخرین مورد هم آقای ب زاست که همه مسئولان فعلی می پرسند مگر می توان این همه پول نفت و دلار را یک نفر بدون پشتوانه و حمایت به تنهایی خورده باشد؟ و می گویند نمی شود فقط او را محاکمه و بعد اعداما کنیم و بقیه افراد را از زیر ضرب به در ببریم. من قبلا نیز گفته بودم که ما از اعدام آقای ب- ز طرفی نخواهیم بست؛ او باید زنده باشد تا همدستان خود و همچنین مدیرانی را که اجازه چنین تاخت و تازی به او دادند را معرفی کند. از این گذشته باید متذکر شد که اعدام ب ز نیز برای کشور پول نمی شود؛ پس بگذارید یک بار هم که شده این بز را فراری ندهیم.

همان گونه که بنی اسرائیل خود را قوم برگزیده می دانستند و خداوند در مقام توبیخ از زبان پیغمبرش به آن ها فرموده است که آیا شما با خدا عهدی بسته اید، ما که خود را فرقه ناجیه می دانیم نیز مشمول همین خطاب می شویم و باید گفت اگر تعداد بزهای فراری مان زیاد شود ما نیز به سرنوشت بنی اسرائیل دچار خواهیم شد.

منبع: هفته نامه صدا، شماره 107

مطالب مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
ادامه
آخرین خبر

کاپیتان کار، تعمیرات خودرو با روشی ‌‌‌‌‌‌جدید

بورس باز هم درجا زد

آیا طلا به روند صعودی ادامه خواهد داد؟

ارزانی دلار هم کمکی نکرد

مرغ ۱۵ هزار تومانی تخلف است

از دست رفتن رشد وال‌استریت با توقیف نفتکش انگلیسی

طلا و سکه ارزان شد

طلای جهانی رکورد 6 ساله را شکست

ما ایرانی ها با پولمان چه می کنیم؟

گیر افتادن دلار در دوراهی صعود یا کاهش

در فردو چه می‌گذرد؟

احمدی‌نژاد از ترامپ تعریف کرد

نشست مدیران ارشد بخش مسکن با رئیس‌جمهور

نفت‌کش بی بی سی هم به گِل نشست!

هم‌اندیشی فرمانده‌کل ارتش با مشاوران جوان

اعتراف امریکا به قدرت برتر پهپادی ایران

پاسخ 7 بندیِ شمخانی به ادعای بولتون

ظریف: با ایران بازی نکنید

وزیر خارجه بحرین از ایران خشمگین شد!

هشدار توئیتری رضایی به ترامپ و ملکه انگلیس

کاپیتان‌‌‌‌‌ کار، تعمیرات خودرو با روشی جدید

اولین واکنش ملکه انگلیس بعد از توقیف نفتکش

نقشه دولت ترامپ برای "دلار"

بی اعتمادی عراق به نیروهای دموکراتیک سوریه

رژیم صهیونیستی دست به دامان رهبران دینی شد!

کسری بودجه جلوی مقامات بلغارستان برای خرید اف16 را نگرفت

نشت اطلاعات کار دست شرکت آمریکایی داد

ریخت و پاش آمریکا برای اطلاعاتی از یک رهبر حزب‌الله

ترامپ میانه خوبی با بانک ندارد

شکستی بزرگ برای عربستان

کاپیتان کار، تعمیرات خودرو با روشی جدید

بیمه بیکاری به کدام کارگران تعلق نمی‌گیرد؟

سرپرست وزارت آموزش و پرورش اولویت اولش را اعلام کرد

پایان نامه فوق لیسانس در باره خیار!

مردی همسرش را بخاطر پول خفه کرد

نظر معاون وزیر علوم درباره طرح حذف کنکور

ماجرای شهریه‌های 25 تا 35 میلیونی برخی مدارس لاکچری

آمار نهایی شرکت کنندگان در انتخاب رشته آزمون ارشد

بازار گرمی برخی پزشکان با رژیم تغییر جنسیت جنین

اجاره‌ بلای جان مدارس استیجاری