رصد

کد خبر: ۱۲۳۳۲۶
تاریخ انتشار: ۲۸ فروردين ۱۳۹۶ - ۰۸:۴۷
سعید لیلاز
تولیدات باارزش صنعت نفت که با صرف میلیون‌ها دلار هزینه وارد مجاری مصرف می‌شود به جای خلق ارزش افزوده و تولید به طور عمده صرف مصرفی می‌شود که به هیچ عنوان بهینه نیست و دلیل اصلی آن به دلیل رفتارهای مصرفی و قیمت‌گذاری نادرست است. این انرژی به جای تبدیل به ثروت باعث آلودگی محیط زیست و نابودی منابع می‌شود. بنابراین دولت باید در کنار تولید به مقوله مصرف نیز توجه داشته باشد.

سعید لیلاز، تحلیلگر اقتصادی/ در 120 سال اخیر؛ از زمانی که نخستین اقدامات برای اکتشاف و استخراج نفت در ایران آغاز شده است، نفت یکی از مهم ترین مؤلفه‌ها و عوامل تأثیرگذار سیاسی، اقتصادی و فنی در کشور بوده است. در سال‌های نخست اکتشاف و استخراج نفت در کشورمان اولیه‌ترین امکانات زیربنایی حتی برای رسیدن به مناطق اکتشافی وجود نداشت که مقایسه این شرایط با حال اقتصاد ایران نشان دهنده نقش نفت به عنوان مهم ترین موتور محرکه اقتصاد ایران است. در ابتدا نبود دانش و امکانات مورد نیاز باعث شد تا شاه قاجار امتیاز نفت را به «ویلیام ناکس دارسی» انگلیسی واگذار کند و در ازای آن سهم 16 درصدی از عایدات نفت دریافت کند. بعدها در رژیم پهلوی این سهم به 25 درصد رسید ولی گام اساسی در دولت مصدق برداشته شد که در آن نفت به مالکیت ملی درآمد و سهم ایران از درآمدهای نفت به 50 درصد افزایش یافت. اما پس از خروج کنسرسیوم خارجی از کشور و سپس پیروزی انقلاب اسلامی صنعت نفت هم داخلی شد و تجهیزات این صنعت در داخل ساخته شد.

البته در مقاطعی هم نفت منشأ اثر منفی بر اقتصاد ایران بوده که دراین زمینه می‌توان به دوره 1310 و فاصله سال‌های 1384 تا 1392 اشاره کرد که از این سرمایه ملی به درستی استفاده نشد. با وجود این درهریک از اقتصادهای جهان سوم به طور معمول یک بخش نقش موتور محرکه را داشته است مانند کشور هند که راه‌آهن این نقش را بازی کرده است اما در ایران صنعت نفت محور توسعه بوده و همواره از طریق آن توانسته‌ایم دروازه ورود جدیدترین تکنولوژی‌ها را به کشور بازکنیم. به معنای دیگر نفت پیشتازترین بخش درکشور چه به لحاظ روابط تولید و چه فناوری بوده است.

حال پس از گذشت حدود 120 سال از عمر صنعت نفت درایران روزگذشته شاهد افتتاح همزمان 5 فاز پارس جنوبی و لایه نفتی پارس جنوبی در منطقه‌ای کوچک به نام عسلویه بودیم که نقطه اوج مهندسی سازمانی در اقتصاد ایران است. افتتاح همزمان 5 فاز پارس جنوبی که روزانه 150 میلیون متر مکعب به تولید گاز کشور افزود و همچنین آغاز بهره‌برداری از لایه نفتی میدان مشترک پارس جنوبی در روز گذشته در واقع ثمره دسترنج هزاران کارگر، مهندس و مدیر از سال 1270 خورشیدی تاکنون است. آنچه با این افتتاح به آن رسیدیم دستاورد بسیار بزرگی است که اثر آن در زمستان سال گذشته نمود پیدا کرد. در سال 1386 پس از متوقف شدن واردات گاز از ترکمنستان نه تنها مجبور شدیم صادرات گاز خود را به ترکیه قطع کنیم و با شکایت این کشور مواجه شویم بلکه در تعدادی از استان‌های کشور زمستان سرد بدون گاز سپری شد.

این درحالی است که زمستان سال گذشته بدون نیاز به واردات گاز از ترکمنستان و توقف صادرات مردم بدون هیچ گونه قطع گاز زمستان را پشت سرگذاشتند. با بهره‌برداری از پروژه‌های مهمی که ارزش آن به 20 میلیارد دلار می‌رسد، در واقع دولت روحانی دین خود را به اقتصاد مقاومتی ادا کرد. در کنار جبران تمام عقب ماندگی‌هایی که در دولت قبل دراین صنعت وجود داشت، دولت یازدهم توانست در دوره فعالیت خود تولید گاز را به دو برابر(حدود 850 میلیون متر مکعب) افزایش دهد و تولید روزانه نفت را به 4 میلیون بشکه برساند. تا پیش از این سهم ایران از میدان مشترک پارس جنوبی به جیب رقبای آن وارد می‌شد ولی با تلاش دولت و برنامه‌ریزی دقیق جلوی آن گرفته شد.

بنابراین می‌توان گفت دولت روحانی حق بزرگی که انتخابات سال 1392 بر دوش آن گذاشته بود را ادا کرد. این نتیجه تصمیم‌گیری و انتخاب درستی بود که مردم انجام دادند و می‌تواند راهنمایی برای انتخابات پیش رو نیز باشد. با وجود کاهش قیمت نفت به یک چهارم در سال‌های اخیر دستاوردهای چهار سال اخیر این امیدواری را به وجود آورده است که کشور در سال جاری از محل فروش نفت و میعانات گازی بین 50 تا 60 میلیارد دلار درآمد ارزی داشته باشد، درآمدی که بر طبق قانون 20 میلیارد دلار آن به صندوق توسعه ملی واریز خواهد شد. نکته‌ای که باید مورد توجه جدی قرارگیرد این است که تولیدات باارزش صنعت نفت که با صرف میلیون‌ها دلار هزینه وارد مجاری مصرف می‌شود به جای خلق ارزش افزوده و تولید به طور عمده صرف مصرفی می‌شود که به هیچ عنوان بهینه نیست و دلیل اصلی آن به دلیل رفتارهای مصرفی و قیمت‌گذاری نادرست است. این انرژی به جای تبدیل به ثروت باعث آلودگی محیط زیست و نابودی منابع می‌شود. بنابراین دولت باید در کنار تولید به مقوله مصرف نیز توجه داشته باشد.

منبع: ایران

مطالب مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
ادامه
آخرین خبر

عرضه عمده‌‌ای که لغو شد!

چند و چون وصول چک‌ها در آذرماه

سه شرط اصلی برای ثبت‌نام مسکن ملی

دلیل ارزانی برخی از تن‌های ماهی

میزان مصرف بنزین از آغاز طرح سهمیه‌بندی

حال و روز قیمت طلا و ارز

رابطه کنترل تورم و نظارت بانک مرکزی

اولین جزییات از عرضه اولیه هفته آینده

افزایش تورم و ارزش یارانه نقدی از زبان نماینده مجلس

جریمه عدم دریافت کارت قسط تسهیلات مسکن مهر

قرعه‌کشی روزانه‌ی یک ساعت هوشمند!

آصفی: نباید فکر کنیم همه دردسرهای ما در AFC زیر سر عربستان است

روایت روحانی از نامه نگاری‌ها در مورد ماجرای صلاحیت ها

اظهارات امام خمینی در مورد شورای نگهبان

انتقاد سرشار از نقش کانون نویسندگان در اوایل انقلاب

جزئیات دیدار ترامپ و نتانیاهو

مذاکرات لاریجانی با رئیس دومای روسیه

اخبار محرمانه روحانی از جلسه خصوصی اصولگرایان!

رایزنی تلفنی ظریف و وزیر خارجه ایتالیا

دومین شب مراسم عزاداری حضرت فاطمه‌زهرا (س) در حسینیه امام خمینی

تیراندازی در دادگاهی در ایالت کنکتیکت آمریکا

تروریست‌ها خطوط انتقال نفت سوریه را منفجر کردند

دیفنس وان: سقوط «E-11» بزرگترین خسارت سال‌های اخیر آمریکا در افغانستان بود

جنگ بین ترامپ و بولتون بالا گرفت

داستان دموکرات و جمهوریخواه چیست؟

پنتاگون سرنگون شدن هواپیما توسط طالبان را رد کرد

آخرین تحولات بحران قطر از زبان دیپلمات‌های عربستان و امارات

چرا پوتین بار دیگر لاوروف را در راس دستگاه دیپلماسی روسیه قرار داده است؟

آتش گرفتن هواپیمای سرنگون شده جاسوسی آمریکا

مجلس نمایندگان آمریکا، طرح ممنوعیت سفر ترامپ را لغو می‌کند

سقوط بالابر در تبریزحادثه ساز شد

قتل همسر دوم به خاطر تبعیض بین فرزندان!

برای در امان ماندن از ویروس کرونا باید چه کنیم؟

فارس همچنان می‌لرزد

صف طولانی چینی‌ها برای تشخیص بیماری کرونا

پرونده جان‌ باختگان تشییع سردار سلیمانی به کجا رسید؟

خشت‌‌ مهربانی گروه‌های جهادی ‌در مناطق سیل‌زده‌‌ سیستان و بلوچستان

توزیع تریاک با گونی برنج در جنوب تهران

ثبت ۱۳ پس لرزه در شیراز

تصویری از لحظه وقوع زمین لرزه ۵‌.۴ ریشتری خان زنیان فارس