رصد

کد خبر: ۱۲۴۱۳۹
تاریخ انتشار: ۲۸ ارديبهشت ۱۳۹۶ - ۰۸:۴۰
آنتونی کوردزمن
اگر آمریکا شراکت استراتژیک خود را با کشورهایی همچون عربستان حفظ نکند، بریتانیا و فرانسه نمی‌توانند جانشینان مناسبی باشند. روسیه هم که کاملا به صادرات نفت و گاز خود وابسته است، مشخص نیست به‌دنبال گرفتن جای آمریکا به‌عنوان شریک استراتژیک کشورهای عربی باشد. کاهش تعداد نیروهای نظامی آمریکا یا از دست رفتن شرکای استراتژیکی همچون عربستان اثرات دیگری هم دارد. ماهیت واقعی نفوذ آمریکا در اقیانوس آرام تا حد زیادی ضربه می‌خورد و تسلط چین بر دیگر اقتصادهای بزرگ آسیا مثل ژاپن و کره جنوبی تا حد زیادی افزایش می‌یابد و امکان بروز تنش بین چین و هند اثر قابل توجهی بر موازنه قدرت در جنوب آسیا و اقیانوس هند خواهد داشت.

آنتونی کوردسمن/ عربستان سعودی سال‌ها است که از نزدیک‌ترین و البته پردردسرترین متحدان آمریکا بوده است. عربستان در کنترل جریان نفت و گاز و اثر آن بر اقتصاد جهانی با آمریکا همراه بوده، اما همزمان کشوری است که فرهنگ آن ارزش‌های بسیار متفاوتی با آمریکا دارد. در نتیجه هر یک از روسای‌جمهور آمریکا از زمان فرانکلین روزولت مجبور بوده چگونگی رویارویی با این متحد متفاوت را بداند.

دونالد ترامپ در اولین سفر خارجی خود به‌دنبال منافع مشخصی است. عربستان عملکرد دولت اوباما را که عمدتا بر اختلاف دو کشور حول مسائلی همچون حقوق بشر متمرکز شده بود، در تامین امنیتش ضعیف می‌دانست. سعودی‌ها به درستی یا به اشتباه، در مورد تعهد اوباما به حضور پرقدرت در خلیج فارس تردید داشتند و می‌خواستند آمریکا قاطعانه در مورد سوریه تصمیم بگیرد. آنها همچنین در مورد حمایت اوباما از جنگ به رهبری عربستان و امارات در یمن مطمئن نبودند. حالا آنها با پرسش‌های زیادی در مورد رئیس‌جمهور جدید مواجه شده‌اند و معتقدند او بیشتر از اوباما بر مسائل امنیتی متمرکز است.

رئیس‌جمهور جدید آمریکا اما سیگنال‌های درهمی به سعودی‌ها فرستاده است. تیلرسون، ماتیس و ژنرال مک‌مستر همگی شخصیت‌هایی هستند که سعودی‌ها آنها را می‌شناسند و به آنها اطمینان دارند.؛ اما قسمتی از تیم مستقر در کاخ سفید اظهاراتی داشته مبنی‌بر اینکه تلاش‌های خارجی آمریکا در مورد امنیت ملی باید کاهش یابد و «خود آمریکا» اولویت است. ترامپ به شدت تاکید داشته که متحدان آمریکا باید بیشتر بار مشارکت‌های امنیتی را به دوش بکشند و در این زمینه تلاش‌های عربستان را مورد انتقاد قرار داده است. برخی شخصیت‌های اطراف ترامپ در شورای امنیت ملی، بیش از آن که ضد‌تروریسم باشند، ضد‌اسلام هستند و سعودی‌ها هنوز نگران تلاش‌های آمریکا در جهت کاهش ارسال سلاح در واکنش به جنگ یمن یا گزارش‌های ضد‌سعودی در حادثه 11 سپتامبر هستند. با اینکه سیاست مهاجرتی ترامپ، عربستان را هدف نگرفته بود، اما بسیاری از سعودی‌ها و دیگر کشورهای عربی از سیاست‌های ضد‌عربی و ضد‌اسلامی دولت جدید آمریکا هراس دارند.

همه اینها به تعامل شخصی دونالد ترامپ با اعضای ارشد خانواده سلطنتی و دیگر رهبران سعودی بستگی دارد و اینکه چقدر نسبت به تعهدات آمریکا به عربستان تضمین دهد. همچنین به این بستگی دارد که ترامپ بتواند سعودی‌ها را قانع کند همان‌طور که هستند با آنها روبه‌رو خواهد شد و به‌دنبال ایجاد تغییرات و اعمال رویکردهای شخصی خود نسبت به اسلام نخواهد بود. به هر حال، موفقیت این دیدار به تمایل عربستان برای پاسخ دادن به درخواست‌های آمریکا مبنی بر مدرن‌سازی و تقویت نیروهای نظامی، حمایت از روند صلح عرب-اسراییل، محدود کردن حمایت از جنبش‌های تکفیری تندرو و همکاری با آمریکا در دیگر حوزه‌های امنیت منطقه‌ای نیز بستگی خواهد داشت. آمریکا لیست درخواست‌های خودش را دارد و می‌خواهد از آن مطمئن شود و حالا عربستان بیشتر از مصر و عراق در امنیت محلی و داخلی اهمیت یافته است.

نکته دیگری که باید به آن اشاره کرد این است که آمریکا باید مراقب دلسردی دانشجویان و تاجران سعودی که به کشور آنها رفت‌وآمد می‌کنند باشد. این دانشجویان و تاجران مدت‌ها فاکتوری کلیدی در حفظ روابط آمریکا به‌رغم اختلافات‌شان بوده‌اند. آمارهای اخیر نشان داده سالانه 60 هزار دانشجوی عربستانی در آمریکا تحصیل می‌کنند. سفر تاجران، دانشمندان و مقامات سعودی نیز به تقویت روابط دو کشور کمک کرده است. البته اینها در شکل‌دهی و حفظ پیشرفت عربستان به سوی اصلاحات نیز تاثیر داشته‌اند؛ بنابراین هر گونه سیاستی که اسلام‌هراسی را مقدم بر کنترل مناسب ورود به خاک آمریکا کند، می‌تواند به افزایش تروریسم و افراط‌گرایی کمک کند.

رئیس‌جمهور آمریکا به یک جلسه توجیهی در مورد وابستگی آمریکا به کمک عربستان در تضمین جریان ثابت صادرات نفت و گاز نیاز دارد. واردات مستقیم انرژی به بخش اندکی از کل واردات آمریکا تبدیل شده و اکنون شاید کمتر از 5 درصد آن را تشکیل دهد. در سال 1990 واردات نفت آمریکا از خلیج فارس 5/ 24 درصد کل واردات آمریکا را تشکیل می‌داد، اما تا سال 2013 به 20 درصد کاهش یافت و در سال 2015 تنها 16 درصد بود. اما قرار نیست این روند کاهشی ادامه یابد. آنچه در وابستگی استراتژیک آمریکا بر جریان ثابت نفت خلیج فارس مهم است این است که حجم و هزینه واردات مستقیم انرژی به آمریکا تنها یک فاکتور در سنجش این وابستگی است. سطح وابستگی غیرمستقیم به واردات انرژی به همان اندازه اهمیت دارد. چند فاکتور کلیدی در این میان دخیل هستند. اول اینکه آمریکا در صورت وقوع هر گونه اختلالی در عرضه جهانی انرژی در نتیجه درگیر‌ی‌های منطقه‌ای، همان قیمت جهانی را پرداخت خواهد کرد.

آمریکا مثل سایر کشورها دیگر در برابر اثرات اقتصادی بحران نفتی ایمن نیست. هزینه خالصی که این موضوع برای اقتصاد آمریکا دارد، توسط بازارهای بین‌المللی و تقاضای داخلی مشخص خواهد شد. همان‌طور که افزایش ناگهانی قیمت در گذشته نشان داده، این اتفاق اثر قابل‌توجهی بر اقتصاد آمریکا خواهد داشت. دوم، صادرات کشورهای خلیج فارس برای سلامت و ثبات اقتصاد جهانی که آمریکا هم بخشی از آن است حیاتی است. تقاضای جهانی برای نفت خلیج فارس همچنان بالا است. به خصوص واردکنندگان بزرگ آسیایی نسبت به جریان صادرات خلیج فارس حساس هستند و جایگزین مهمی برای آن وجود ندارد. سوم، وابستگی آمریکا به سلامت اقتصاد جهان هر روز افزایش می‌یابد و چهارم اینکه تنها جایگزین‌های آمریکا برای تامین نیروی نظامی و تسلیحات، روسیه و در نهایت چین هستند. بریتانیا و فرانسه هنوز در منطقه خلیج فارس نقش نظامی دارند، اما قابلیت‌های آنها به دلیل کاهش بودجه نظامی بسیار کاهش یافته است.

اگر آمریکا شراکت استراتژیک خود را با کشورهایی همچون عربستان حفظ نکند، بریتانیا و فرانسه نمی‌توانند جانشینان مناسبی باشند. روسیه هم که کاملا به صادرات نفت و گاز خود وابسته است، مشخص نیست به‌دنبال گرفتن جای آمریکا به‌عنوان شریک استراتژیک کشورهای عربی باشد. کاهش تعداد نیروهای نظامی آمریکا یا از دست رفتن شرکای استراتژیکی همچون عربستان اثرات دیگری هم دارد. ماهیت واقعی نفوذ آمریکا در اقیانوس آرام تا حد زیادی ضربه می‌خورد و تسلط چین بر دیگر اقتصادهای بزرگ آسیا مثل ژاپن و کره جنوبی تا حد زیادی افزایش می‌یابد و امکان بروز تنش بین چین و هند اثر قابل توجهی بر موازنه قدرت در جنوب آسیا و اقیانوس هند خواهد داشت.

منبع: CSIS/ مترجم: مریم رضایی؛ دنیای اقتصاد

مطالب مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
رصد چهره‌ها

آیت‌الله احمد جنتی: انتظار نداشتیم دستگاه‌های مجری انتخابات خودشان قانون‌شکنی کنند

آیت‌الله احمد جنتی: انتظار نداشتیم دستگاه‌های مجری انتخابات خودشان قانون‌شکنی کنند
تخلفات انتخاباتی از نظر مالی و سیاسی چشمگیر بود و انتظار نداشتیم دستگاه های مجری انتخابات که باید مجری قانون باشند، خودشان قانون شکنی...
حسن روحانی:

امیدواریم روزی‌کلمه«مرگ»از همه‌شعارهاجمع‌شود

امیدواریم روزی‌کلمه«مرگ»از همه‌شعارهاجمع‌شود
ما دلمان می‌خواهد برای همه شعار زنده باد باشد ان‌شاالله روزی مرگ از همه شعارها جمع شود شما ببینید بین سال ۸۸ تا ۹۶ چقدر تفاوت ایجاد شده است ...
رصد تحلیل‌ها
آخرین خبر

آمار عجيب رييس اتحاديه طلا و جواهر

طيب نيا: رأي‌دهندگان به "حسن روحاني" افزايش يارانه نمي‌خواهند

فرمول ويرانگري که موسسات اعتباري با آن سود 25 درصد به شما مي دهند

مقاوم سازي اقتصاد از زبان وزير اقتصاد

خريد تضميني گندم از مرز 2 ميليون تن فراتر رفت

نرخ مصوب زولبيا و باميه اعلام شد

خيز قيمت برنج

فعاليت ايدرو در انرژي

مظنه قيمت کاغذ A4 و A5 در بازار

پيش‌بيني براي ميزان افزايش قيمت نفت

اعلام مواضع ايران در نشست امنيت جهاني مسکو

خبري خوش از قرارگاه پدافند هوايي

گزينه‌هاي اصلاح‌طلبان براي شهرداري تهران

اکرمي: رقابت تمام شد و اکنون فصل رفاقت است

پيام تبريک خانم وزير به روحاني

تاج‌گردون: در آينده اصول‌گرايان بيشتري اصلاح‌طلب خواهند شد

ادعاي مخالفان دولت سوريه درباره ايران

وقتي ظريف با لبخند دست به چاقو شد

افزايش رايزني ها براي هيات رئيسه مجلس

واکنش صريح سخنگوى شوراى نگهبان به اظهارات روحانى

آمريکا تهديد به تخليه کامل نظاميانش از قطر کرد

چاووش اوغلو: زمان آن رسيده اتحاديه اروپا درباره ترکيه تصميم بگيرد

مورنو به عنوان رييس‌جمهور جديد اکوادور سوگند ياد کرد

هديه پاپ به ترامپ چه بود؟

18 غيرنظامي در حملات جنگنده هاي آمريکا در غرب رقه سوريه کشته شدند

سلمان: عربستان با تمام امکانات براي مبارزه با تروريسم در کنار بريتانيا مي‌ماند

اعتراضات ضد دولتي در برزيل به خشونت کشيده شد

۴ تروريست در برلين دستگير شدند

انتقاد گابريل از ترکيه به‌دليل ممانعت از سفر معاون پارلمان آلمان

عاملان حمله انتحاري پايتخت اندونزي شناسايي شدند

۲ کشته در سانحه رانندگي جاده هراز

پيدا شدن يکي از مفقود شدگان در ارتفاعات لاکوي آمل

عضو ستاد استهلال: شنبه به احتمال زياد اول ماه مبارک رمضان است

کره شمالي: سئول فقط به دسته‌اي پرنده شليک کرد

۱۳۰ شهيد تازه تفحص شده وارد کشور شدند

بارش باران در محور کرج_چالوس

لزوم تعيين تکليف فوري وضعيت نرخ کرايه حمل و نقل عمومي در سال جاري

25 خرداد آخرين روز امتحاني دانش‌آموزان

حريق گسترده ۵۰ تن چوب و الوار در ملارد مهار شد

واژگوني پژو پارس در محور شاهرود-سبزوار پنج نفر را زخمي کرد