رصد

کد خبر: ۱۲۴۹۱۲
تاریخ انتشار: ۲۹ خرداد ۱۳۹۶ - ۱۴:۲۴
رابطه دولت ها با جامعه مدنی و نخبگان، ضمن تسهیل راه دشوار توسعه در کشورها، دستیابی به پیشرفت را هموار می سازد. از این رو با تقویت جامعه مدنی، قانونمندی، شفافیت و پاسخگویی نهادینه می شود.

محمد ستاری/ جامعه مدنی به عنوان نهادی میان دولت وخانواده نقش مهمی در کاستن از بار دولت ها در تامین اهداف توسعه ای کشورها دارد. در این میان نخبگان به عنوان بخش برجسته ای از طبقه متوسط کارکرد مهمی در جامعه مدنی دارند و به نوعی حاملان توسعه کشورها به حساب می آیند.

بر این اساس رابطه دولت ها با جامعه مدنی و نخبگان راه دشوار توسعه در کشورها را تسهیل کرده و مسیر رسیدن به پیشرفت را هموار سازد. نظر به اهمیت گسترش ارتباط دولت با جامعه مدنی و بهره وری از نخبگان به ذکر نکته هایی در این زمینه می پردازیم:

1-جامعه مدنی به عنوان نهادی واسط میان دولت و ملت، به طور معمول در کشورهای توسعه یافته بزرگتر از دولت ها به حساب می آیند. زیرا دولت های توسعه یافته، دولت های حداقل هستند و بخشی از امور را به سازمان های مردم نهاد و جامعه مدنی می سپارند و بیشتر نقش نظارتی را برعهده می گیرند. به همین دلیل تشکل ها و نهادهای مدنی از تاثیر گذاری بیشتری برخوردار هستند.

در مقابل در جوامع کمتر توسعه یافته یا در حال توسعه، دولت ها فربه تر از جامعه مدنی هستند و جامعه مدنی چندان قدرت و تاثیر گذاری در عرصه های سیاسی و اجتماعی ندارد.

به نظر می رسد واگذاری بخشی از امور به نهادهای واسط و جامعه مدنی، تحقق برنامه و اهداف دولت ها را میسر می کند. چرا که ساماندهی امور بهتر صورت می پذیرد.

2-داشتن جامعه مدنی پویا، نیازمند طبقه متوسط است. زیرا طبقه متوسط نقشی سازنده، آگاهی بخش و متعادل کننده دارد. در این میان نخبگان جامعه نیز بیشتر در لایه های مختلف طبقه متوسط کارویژه مهمی دارند. بدون توجه به نقش این طبقه توسعه نه شدنی است و نه اثر گذار.

نخبگان در هر جامعه ای نقش پیشرو و برجسته دارند و آن ها را می توان به دو دسته کلی نخبگان فکری و اجرایی تقسیم کرد. نخبگان اجرایی در عرصه سیاسی و اقتصادی فعالیت می کنند و نخبگان فکری افرادی هستند که اندیشه، روش های بهینه، تئوری و آینده نگری تولید می کنند. در واقع طبقه متوسط به عنوان مهمترین پایگاه نخبگان، توان کار اجرایی و فکری را با هم دارد و می تواند نقش نخبه فکری و ابزاری را ایفا و با عقلانیت و خِرد، کشور را به سر منزل مقصود که همان توسعه و پیشرفت است، برساند.

بنابر این دور شدن دو دسته از نخبگان از یکدیگر آفت بزرگی است که به نوعی واگرایی و در مقابل نزدیک شدن آن ها به هم افزایی می انجامد. از این رو نخبگان اجرایی می توانند با بهره گیری از اندیشه نخبگان فکری، بهینه و اجرایی کردن این تفکرات را پی بگیرند.

3-ضعف جامعه مدنی و نبود احزاب قوی و قدرتمند، فضا را برای افراد و جریان هایی فراهم می کند که با سوار شدن بر موج شکاف ها و نارضایتی های مردم و طرح شعارهای عوام فریبانه، تیشه به ریشه ی دموکراسی و نهادهای برخاسته از آن می زنند.

گروهی معتقدند بهشت تفکرهای عوامگرایانه یا پوپولیستی جایی است که جامعه مدنی و احزاب شکل و انسجام پیدا نکرده اند یا ضعیف هستند. در واقع پوپولیسم زمانی شکل می‌گیرد که امکان خردورزی در جامعه مسدود یا اندک شده باشد و امکان بروز احساسات، عواطف، قراین و منافع آنی شدت یافته و جامعه دچار نوعی نابسامانی باشد.

همان گونه که پیشتر گفته شد پایگاه اصلی جامعه مدنی در میان طبقه توسط است. زمانی که طبقه متوسط به دلایل اقتصادی و سیاسی آسیب‌پذیر یا خیلی ضعیف می‌شود، آن گاه ریزش و گرایش آن به سمت جنبش‌های پوپولیستی بیشتر می‌شود.

4-به نظر می‌رسد بهره گرفتن از نخبگان تصمیم گیری و تصمیم سازی را تسهیل می کند. از طرفی دیگر گردش نخبگان شکل عملی پیدا می کند و قابلیت‌های واقعی شناخته شده و به کار گرفته می شود. از این رو دولت ها نمی توانند نسبت به طبقه متوسط جامعه و به ویژه نخبگان جامعه بی توجه باشد چرا که با گردش نخبگان و تقویت جامعه مدنی، قانونمندی و شفافیت را نهادینه کرده و پاسخگویی را ممکن می سازد. / ایرنا

نام:
ایمیل:
* نظر:
رصد دیدگاه‌ها
نتایج نامطلوب کمپین «نه به خرید»
محسن جلال پور، رئیس سابق اتاق بازرگانی ایران

نتایج نامطلوب کمپین «نه به خرید»

ترامپ به دنبال توافق بزرگ تر است
«والتر راسل مید» کارشناس اندیشکده ادسون در وال استریت

ترامپ به دنبال توافق بزرگ تر است

دولت با نرخ 4200 تومانی ارز در حال بازی است
رحیم زارع؛ سخنگوی کمیسیون حمایت از تولید ملی مجلس

دولت با نرخ 4200 تومانی ارز در حال بازی است

ادامه
آخرین خبر

فهرست واردکنندگان گوشی با ارز دولتی اعلام شد

تدارک 900 میلیاردی دولت برای رفع تنش آب شرب

جایگزین توتال تعیین شد؛ واکنش زنگنه به ادعای افزایش تولید اوپک

فروش ارز 4200 تومانی واردات گوشی در بازار آزاد

نماینده‌ اسنپ ادعای تخلف صنفی در گرگان را ر‌د کرد

قیمت سکه به 3 میلیون تومان رسید

پاساژ علاءالدین نیمه تعطیل شد

مردم هول نزنند؛ دلار گران نمی‌شود

معاون اتاق بازرگانی ایران:آقای سیف گفت نمی‌دانم در شرایط فعلی ارزی چه کار کنم

کاریکاتور؛ مردم تو‌«چال» دولت توچال!

6‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تُن بنزین‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌برای‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ 6‌‌‌‌‌ نفر

تذکر ظریف به محافظانش و عذرخواهی از خبرنگاران

اظهار تاسف اخیر رهبر انقلاب از کم‌رنگ بودن مطالعه تاریخ در بین جوانان

دادستان کل کشور: اتفاقاتی در استادیوم آزادی افتاد که شرم داریم بیان کنیم

واعظی از ارسال نامه روحانی به اتحادیه اروپا خبر داد

مطهری: توچال رفتن رئیس‌جمهور اشکالی ندارد

حرف‌های مهم ظریف در اتاق بازرگانی تهران

توضیحات واعظی درباره عکس توچال: کوه رفتن اشکال دارد؟

سرلشکر صفوی: روز نخست تعرض به ایران 1000 موشک روانه عربستان می‌شود

امیر حیدری: اختلاف افکنی در نیروهای مسلح پروژه دشمنان است

رهایی از کبد چرب با موثرترین محصول گیاهی

آیت الله شیخ عیسی قاسم به بیمارستان منتقل شد

اردوغان دوباره رئیس جمهور ترکیه شد

پیشتازی اردوغان و حزب «عدالت و توسعه» در انتخابات ترکیه

طرح دولت ترامپ برای تجدید دیدار فرزندان مهاجران با والدین

رشوه ۳۰ میلیونی ائتلاف سعودی برای مقابله با رسانه انصارالله یمن

کاهش محبوبیت ماکرون رکورد زد

کشته شدن 4 شبه‌نظامی ائتلاف سعودی در جنوب عربستان

کمیساریای انتخابات عراق تصمیم به بازشماری آراء گرفت

اعلام نتایج اولیه انتخابات ترکیه

6‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ تُن بنزین‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌برای‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌6‌‌‌‌‌نفر

تامین اجتماعی به کشورهای پر ایرانی میرود؛ آمریکا و 5 کشور دیگر

کشف محموله 3 میلیاردی اسکیت قاچاق

۱۵۴ میلیارد تومان برای ۲۰ هزار بیمار ام اسی

آغاز حذف دفترچه تامین اجتماعی در 5 استان

مدارک پزشکی متهم را از اعدام نجات داد

تجاوز به 5 زن هندی بعد از اجرای نمایش خیابانی

زلزله 4.2 ریشتری در استان کرمان

طرح ارائه دفترچه بیمه بصورت غیرحضوری در شهر تهران

چند درصد مردم ایران معتاد هستند؟

چندرسانه‌ای