رصد

کد خبر: ۱۲۶۱۴۸
تاریخ انتشار: ۱۲ شهريور ۱۳۹۶ - ۰۹:۰۶
محمد امین قانعی راد بررسی کرد
سازمان‌هايي كه حافظه قوي ندارند بايد حافظه اجتماعي به كمك‌شان برود و از آنها بخواهد كه به برخوردهاي تحليلي و ريشه‌اي بپردازند. يك از اصلي‌ترين نكات اين است كه بر برخوردهاي عاطفي سازماني غلبه كنيم، برخوردهايي كه البته از نظر من تحت تاثير فرهنگ مردم به سازمان‌ها تسري پيدا كرده است. مردم هم گرفتار اين فراموشي هستند، ابراز احساسات مي‌كنند و از ياد مي‌برند.

 محمد امین قانعی راد در سرمقاله امروز «اعتماد» به بررسی حادثه اتوبوس دانش آموزان هرمزگانی پرداخته است:

 پس از تصادف اتوبوس اردوي دانش‌آموزان در داراب كه منجر به جان‌باختن هفت دختر دوره متوسطه شد، مسوولان خيلي زود خودشان را به صحنه رساندند. هم وزير آموزش و پرورش به داراب رفت و هم معاون وزير بهداشت و درمان، يعني كساني كه وزارتخانه‌شان به نحوي با اين ماجرا مربوط مي‌شد. تا اينجاي ماجرا را همه در جريان هستيم اما آن چيزي كه محل بحث است، مساله همين نحوه رسيدگي به بحران‌ها و حوادث است.

اگر وزارتخانه‌ها را هم سازمان تلقي كنيم، بايد گفت كه برخورد سازماني در كشورمان با اين دسته از حوادث از جنس واكنش شهروندان است يعني با اين حوادث برخورد عاطفي دارند و واكنش هيجاني نشان مي‌دهند. يكي از دلايلي كه سبب مي‌شود در اكثر مواقع حوادث اينچنيني پس از مدت كوتاهي به آن پررنگي در يادها نماند همين نوع برخورد است. ويژگي برخورد عاطفي اين است كه در كوتاه‌مدت به‌شدت برانگيخته مي‌شود، واكنش‌هايش شديد است و به همين دليل فرد تخليه مي‌شود، احساس سبكي مي‌كند و با خودش اين حس را دارد كه كاري كه بايد را انجام داده. اينگونه از برخوردها اگر به سطح سازماني منتقل شود نتيجه‌اش چيست؟ اينكه فلان سازمان تحت تاثير يك موج دچار هيجان مي‌شود، به گونه‌اي كه گاه بيشتر از حد مورد نياز و بالاتر از ظرفيتي كه دارد به بسيج سازماني نيروهايش دست مي‌زند و كل توانش را روي يك موضوع متمركز مي‌كند و در بالاترين سطح سياسي و اجرايي با يك حادثه مواجه مي‌شود اما اين تب پس از چند روز فروكش مي‌كند، سازمان اين تصور را دارد كه كاري كه در توانش بوده را به انجام رسانده بدون اينكه در واقع براي حل مساله دست به برنامه‌ريزي بلندمدت بزند. اين تحريك شدن هيجان بيش از اندازه است كه مثلا سبب مي‌شود كاري كه توسط خود مقامات محلي قابل انجام است تبديل شود به صحنه حضور وزير و انتشار مداوم عكس‌ها و حضور گسترده رسانه‌ها و به دنبال آن يك آرامش نسبي بر سازمان حاكم مي‌شود و كافي است تنها ١٠ روز از قضيه بگذرد تا مساله رنگ ببازد و فراموش شود تا اتفاق بعدي.
در نقطه مقابل اين هيجان سازماني و ديوان‌سالاري، عقلانيت سازماني قرار دارد؛ ذهنيتي كه تمركزش بر اين است كه از تكرار حوادث مشابه جلوگيري كند. در اين نوع نگاه، سازمان يك حادثه را به مثابه علامتي از يك بيماري مي‌بيند كه نشان‌دهنده ضعف در برنامه‌ريزي‌هاي سازماني است. بعد تصميماتي مي‌گيرد تا از تكرار چنين مواردي جلوگيري شود، تا اين بيماري رو به بهبود برود. اين وظيفه اصلي ديوان‌سالاري است؛ برخورد با بيماري و تلاش بلندمدت براي جبران ضعف‌ها و نقص‌ها.
ما متاسفانه فرهنگ سازماني مناسب براي برخورد با حوادث در مرحله اول و بعد از آن تلاش براي كنترل و كاهش تعداد آنها نداريم. به نظرم بخشي از اين موضوع بايد با تلاش رسانه‌ها و روشنفكران حل شود. بايد اين حوادث توسط اين گروه‌ها تبديل به پديده‌هاي تاريخي شوند، رسانه‌ها اين موارد را به عنوان جزيي از يك سلسله حوادث ببينند؛ مثلا در ١٠ سال گذشته چند مورد تصادف منجر به مرگ دانش‌آموزان رخ داده؟ محل حوادث در كدام جاده‌ها بوده؟ اين دسته از تلاش‌ها منجر مي‌شود تا با ديدن موارد متعدد سازمان بفهمد كه يك جاي كار مشكل دارد. بايد به سازمان يادآوري شود كه اين حوادث نشان‌دهنده يك پديده واحد هستند. اين قبيل كارها كمك مي‌كند تا حافظه سازماني شكل بگيرد، سازمان‌هايي كه حافظه قوي ندارند بايد حافظه اجتماعي به كمك‌شان برود و از آنها بخواهد كه به برخوردهاي تحليلي و ريشه‌اي بپردازند. يك از اصلي‌ترين نكات اين است كه بر برخوردهاي عاطفي سازماني غلبه كنيم، برخوردهايي كه البته از نظر من تحت تاثير فرهنگ مردم به سازمان‌ها تسري پيدا كرده است. مردم هم گرفتار اين فراموشي هستند، ابراز احساسات مي‌كنند و از ياد مي‌برند.
نكته ديگر در جلوگيري از حوادث اينچنيني اين است كه والدين دانش‌آموزان وارد ماجرا شوند. براي برنامه‌ريزي‌هاي اردويي و آموزشي بايد والدين مشاركت داشته باشند؛ بايد اين حق را براي خودشان قايل باشند كه اگر فرزندشان قرار است راهي سفر شود به آنها در خصوص جزييات سفر، ساعت حركت، نوع وسيله نقليه، مسير انتخابي و... اطلاعات داده شود. اگر والدين هم در برنامه‌ريزي سفر دانش‌آموزان شركت داده شوند حتما رضايت نمي‌دهند كه مثلا اتوبوسي كه فرزندشان با آن راهي مي‌شود نيمه شب به راه بيفتد. اينگونه مشاركت‌ها در برنامه‌ريزي‌هاي آموزشي سبب مي‌شود تا احتمال خطا و حادثه در آموزش پرورش كاهش پيدا كند.


مطالب مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
رصد دیدگاه‌ها
نتایج نامطلوب کمپین «نه به خرید»
محسن جلال پور، رئیس سابق اتاق بازرگانی ایران

نتایج نامطلوب کمپین «نه به خرید»

ترامپ به دنبال توافق بزرگ تر است
«والتر راسل مید» کارشناس اندیشکده ادسون در وال استریت

ترامپ به دنبال توافق بزرگ تر است

دولت با نرخ 4200 تومانی ارز در حال بازی است
رحیم زارع؛ سخنگوی کمیسیون حمایت از تولید ملی مجلس

دولت با نرخ 4200 تومانی ارز در حال بازی است

ادامه
آخرین خبر

اخذ مالیات از خرید و فروش ۵ هزار دلار به بالا

شرط افزایش قیمت لوازم‌خانگی

"نوبخت" علت بحران "دلار" را گفت

پیشنهاد طرح دوباره دستمزد در شورای عالی کار

راهکارهای جهانی برای مهار سوداگری سکه و ارز

فهرست واردکنندگان گوشی با ارز دولتی اعلام شد

تدارک 900 میلیاردی دولت برای رفع تنش آب شرب

جایگزین توتال تعیین شد؛ واکنش زنگنه به ادعای افزایش تولید اوپک

فروش ارز 4200 تومانی واردات گوشی در بازار آزاد

نماینده‌ اسنپ ادعای تخلف صنفی در گرگان را ر‌د کرد

6‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تُن بنزین‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌برای‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ 6‌‌‌‌‌ نفر

کمیسیون امنیت ملی مجلس، پیگیر شکارفروشی به اتباع خارجی می‌شود

استیضاح ربیعی جدی‌تر شد

محدودیت برای «خاویر سولانا» به علت سفر به ایران

تذکر ظریف به محافظانش و عذرخواهی از خبرنگاران

اظهار تاسف اخیر رهبر انقلاب از کم‌رنگ بودن مطالعه تاریخ در بین جوانان

دادستان کل کشور: اتفاقاتی در استادیوم آزادی افتاد که شرم داریم بیان کنیم

واعظی از ارسال نامه روحانی به اتحادیه اروپا خبر داد

مطهری: توچال رفتن رئیس‌جمهور اشکالی ندارد

حرف‌های مهم ظریف در اتاق بازرگانی تهران

رهایی از کبد چرب با موثرترین محصول گیاهی

حمله موشکی به ریاض

آمریکا به کره شمالی زمان می دهد

آیت الله شیخ عیسی قاسم به بیمارستان منتقل شد

اردوغان دوباره رئیس جمهور ترکیه شد

پیشتازی اردوغان و حزب «عدالت و توسعه» در انتخابات ترکیه

طرح دولت ترامپ برای تجدید دیدار فرزندان مهاجران با والدین

رشوه ۳۰ میلیونی ائتلاف سعودی برای مقابله با رسانه انصارالله یمن

کاهش محبوبیت ماکرون رکورد زد

کشته شدن 4 شبه‌نظامی ائتلاف سعودی در جنوب عربستان

6‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ تُن بنزین‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌برای‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌6‌‌‌‌‌نفر

اطلاعات جدید از پرونده متهمان ایرانشهر

وعده 15روزه برای شیرین شدن کام خوزستان

تامین اجتماعی به کشورهای پر ایرانی میرود؛ آمریکا و 5 کشور دیگر

کشف محموله 3 میلیاردی اسکیت قاچاق

۱۵۴ میلیارد تومان برای ۲۰ هزار بیمار ام اسی

آغاز حذف دفترچه تامین اجتماعی در 5 استان

مدارک پزشکی متهم را از اعدام نجات داد

تجاوز به 5 زن هندی بعد از اجرای نمایش خیابانی

زلزله 4.2 ریشتری در استان کرمان

چندرسانه‌ای