رصد

کد خبر: ۱۲۶۹۶۶
تاریخ انتشار: ۲۷ آذر ۱۳۹۶ - ۱۵:۲۹
آتش جنگ فراگیر از چه نقطه ای شعله ور می شود؟
جنگ های غرب آسیا معمولا بذر جنگ های بزرگ تر را در خود نهفته دارند، بذرهایی که حتی شاید به ندرت هم شکوفا می‌شوند. اگرچه جنگ داخلی در سوریه در حال اتمام است همین جنگ توجهات را به سمت یک تقابل احتمالی بزرگ تر میان عربستان سعودی و ایران جلب کرده است. به نظر می رسد دولت ریاض هنوز انگشت خود را از روی ماشه جنگ برنداشته است و تلاش می کند و مایل است بیش از همیشه ایران را مجبور به عقب نشینی از مواضع چند سال اخیر خود سازد، این درحالی است که ایران نیز به نوبه خود نفوذش را در دیگر نقاط منطقه گسترده تر می‌کند.
علیرضا رضا خواه /این روزها به دنبال افزایش واگرایی در عرصه بین المللی و قدرت گیری جریان های ملی گرا و ناسیونالیست در سطح ملی بسیاری از احتمال ایجاد تنش های جدی آن هم در سطح جهانی خبر داده اند. هرچند برخی چون جان میرشایمر، بنیان گذار نظریه رئالیسم تهاجمی در روابط بین الملل معتقدند نزاع آینده جهان از نوع جنگ سرد و با محوریت دو قدرت جهانی یعنی آمریکا و چین خواهد بود اما برخی دیگر معتقدند چنان چه روند تحولات سیاسی با همین شتاب و در همین مسیر پیش برود، احتمالا باید منتظر یک جنگ گرم از نوع جنگ جهانی سوم باشیم. در همین رابطه پایگاه تحلیلی آمریکایی نشنال اینترست در تحلیلی پیش بینی کرد که جنگ جهانی سوم ممکن است در سال 2018 از یکی از پنج نقطه جغرافیایی کره شمالی، اوکراین، تایوان، شاخه جنوبی پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) و خلیج فارس در جهان آغاز شود. رابرت فارلی، استادیار دانشکده دیپلماسی و تجارت بین الملل پترسون در دانشگاه کنتاکی آمریکا در نشنال اینترست می نویسد: جهان در سال 2017 توانست بدون بازگشت به هیچ حادثه مخوفی که از تحولات عظیم جنگ قدرت ناشی می شود، از بحران ها عبور کند. اگرچه در برخی از نقاط دنیا و به طور مشخص در سوریه تنش ها به شکل قابل توجهی فروکش کرده است، اما اوضاع در برخی مناطق جهان حتی وخیم تر نیز شده است، به گونه ای که بعید نیست از پنج بحران فعلی در سراسر جهان، یکی به مرحله ای برسد که خود نقطه شروع جنگ جهانی سوم در سال 2018 در جهان باشد.

کره شمالی

یکی از مناطق بحرانی در جهان، کره شمالی است،چرا که این کشور بی تردید از جدی ترین بحران های سیاست خارجی امروز جهان به شمار می آید، پس باید گفت که موفقیت های پیونگ یانگ در توسعه موشک های بالستیک می رود وضعیت جهان را به مراتب خطرناک تر از آن چه هست، کند. کره شمالی طی یک دهه اخیر با انجام چندین آزمایش موشکی و هسته ای ثابت کرد که تمایلی به تسلیم در برابر فشارهای آمریکا ندارد، در حالی که واکنش واشنگتن به این رفتارهای پیونگ یانگ نیز با ناسازگاری دیپلماتیک همراه بوده است و مقامات واشنگتن صرفا به اظهارنظرهای ضد و نقیض در باره کره شمالی بسنده کرده و می کنند. وضعیت در شبه جزیره کره زمانی پیچیده می‌شود که هر دو کشور آمریکا و کره شمالی از انگیزه هایی برای انجام اقدامات پیشگیرانه برخوردار شوند، بنابراین قبل از این که آمریکا بخواهد تاسیسات مخابراتی و ارتباطی کره شمالی را هدف شلیک موشکی قرار دهد، کره ای ها هم از توانایی لازم برای پاسخگویی و تغییر سرنوشت خود برخوردار هستند. بنابراین یک محاسبه غلط از سوی هریک از این دو کشور می تواند به جنگی منجر شود که حتی ژاپن و چین را نیز درگیر خود کند، جنگی که پیش بینی می شد در صورت بروز تا هشت میلیون کشته نیز برجای بگذارد. در هر صورت جنگ در شبه جزیره کره می تواند به آسانی پای چین، روسیه و ژاپن را هم به میان بکشد.

تایوان

بیانیه های تهاجمی اخیر رهبران سیاسی و نظامی چین نشان می دهد که حداقل برخی از رهبران این کشور همچنان معتقدند توازن نظامی منطقه شرق آسیا به تدریج به سمت چین سنگینی می کند، برداشت یا ادعایی که به طور قطع زودرس است و به احتمال زیاد همه رهبران چین را نیز در بر نمی گیرد، با وجود این همین میزان برداشت از شرایط منطقه ای نیز می تواند عواقب بسیار خطرناکی داشته باشد. چون تحت همین برداشت ها هم هست که چین فعالیت های نظامی خود را تقریبا در همه مناطق مرزی گسترش داده است. البته دولت آمریکا نیز تاکنون با بی‌تفاوتی به این سیاست های چین پاسخ داده است و ضمن محکوم کردن این اقدامات در عین حال فروش تسلیحات عمده به تایوان را نیز افزایش داده است. با وجود این دولت ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا با اتخاذ موضعی خاص در قبال تحولات منطقه و به ویژه کره شمالی، در عین حال می کوشد اوضاع منطقه را به هر نحو ممکن متشنج کند (آب را گل آلود کند) و حتی تحریم های شدیدی را نیز علیه دولت پکن اعمال کرده است. بنابراین بزرگ ترین مسئله لاینحل در این میان موضوع تایوان است. تغییر موازنه قدرت به نفع چین در منطقه یکی از بزرگ ترین تغییراتی است که امنیت منطقه شرق آسیا را طی 15 سال گذشته تحت تاثیر قرار داده است. بنابراین لازمه جلوگیری از خطر بزرگ بروز یک جنگ مهیب در منطقه، پیش بینی دقیق رفتارهای سیاسی بازیگران آن یعنی آمریکا و چین است تا بتوان منطقه را از بی ثباتی و بروز جنگ ویرانگر جهانی سوم نجات داد.

اوکراین

وضعیت سیاسی و نظامی در اوکراین در شرق اروپا نیز وخیم است، چرا که آتش بس شکننده در شرق اوکراین هنوز می تواند به یک جنگ شدید میان کی یف و نظامیان مورد حمایت مسکو در آن کشور بینجامد. زیرا وضعیت سیاسی و امنیتی اوکراین هنوز به ثبات اصلی و قبلی خود دست نیافته است و وضعیت میخائیل ساکاشویلی، رئیس جمهوری سابق اوکراین هم به گونه ای است که هنوز نمی توان پاسخی برای ثبات حاکمیت در این کشور پیدا کرد. جنگ در اوکراین می تواند به شکل های مختلف در این کشور از سرگرفته شود، جنگی که بی تردید به پیروزی دولت روسیه خواهد انجامید و موجب افزایش نیروهای نیابتی مسکو در اوکراین می‌شود و خود ولادیمیر پوتین نیز بی تردید بیشتر از قبل مشتاق است، کنترل بخش بیشتری از اوکراین را در اختیار بگیرد. در مقابل، شکست دولت کی یف هم می تواند به روی کار آمدن تندروهای جناح راستی در آن کشور بینجامد، حادثه ای که آتش جنگ در شرق آن کشو را شعله ورتر خواهد کرد. اگرچه دولت ترامپ از سیاست حمایتی دولت قبل (اوباما) برای اوکراین فاصله گرفته است اما نفوذ جدی نظامی روسیه در اوکراین، بی تردید به کشیده شدن اتحادیه اروپا و آمریکا به جنگ علیه روسیه خواهد انجامید.

شاخه جنوبی ناتو

با توجه به تیرگی روابط آمریکا و ترکیه طی یک سال اخیر، رابطه ترکیه و روسیه نیز به ویژه بعد از رویارویی دو کشور در سال 2015 به تدریج تا حد زیادی قوی تر شده است، بنابراین فاصله گرفتن ترکیه از اتحادیه اروپا و آمریکا موجب شد حضور نظامی روسیه در منطقه پر رنگ تر شود و توازن قدرت را در این منطقه به نفع روسیه تغییر دهد. لذا با اطمینان می توان گفت که اگرچه روسیه و ترکیه تنها راه منطقی برون رفت از این وضعیت را جنگ می دانند، حفظ ثبات منطقه ای ترکیه در این میان اهمیت بیشتری دارد چرا که تضعیف آن به تضعیف نقش و حضور این کشور در سوریه، عراق، شبه جزیره بالکان و قفقاز منجر خواهد شد. پس باید اذعان کرد چنان چه ادامه این روند به محاسبات غلط از سوی آمریکا و روسیه بینجامد، منطقه وارد جنگ ویرانگری خواهد شد که به راحتی نمی توان پایانی برای آن تصور کرد.

خلیج فارس

جنگ های غرب آسیا معمولا بذر جنگ های بزرگ تر را در خود نهفته دارند، بذرهایی که حتی شاید به ندرت هم شکوفا می‌شوند. اگرچه جنگ داخلی در سوریه در حال اتمام است همین جنگ توجهات را به سمت یک تقابل احتمالی بزرگ تر میان عربستان سعودی و ایران جلب کرده است. به نظر می رسد دولت ریاض هنوز انگشت خود را از روی ماشه جنگ برنداشته است و تلاش می کند و مایل است بیش از همیشه ایران را مجبور به عقب نشینی از مواضع چند سال اخیر خود سازد، این درحالی است که ایران نیز به نوبه خود نفوذش را در دیگر نقاط منطقه گسترده تر می‌کند. اگرچه دولت ترامپ به سهم خود پیروزی بشار اسد، در جنگ قدرت آن کشور را پذیرفته است اما در عین حال تلاش های خود را در جهتی سوق می دهد که می تواند آغاز یک رویارویی با ایران در منطقه تلقی شود. با توجه به تثبیت موقعیت روسیه در منطقه به راحتی می توان بروز یک جنگ قدرت بزرگ تر را در منطقه تصور و پیش بینی کرد، جنگی که به نوبه خود می تواند زمینه و آغاز یک جنگ جهانی جدید (سوم) باشد. بنابراین باید گفت که اگرچه جهان همچنان در وضعیت بسیار خطرناکی قرار دارد اما سردرگمی سیاسی دولت ترامپ نه تنها به این خطر می‌افزاید، بلکه موجب سلب اطمینان جهانی نسبت به نیت و توانایی های آمریکا برای بروز خطرات بزرگ تر در سطح جهانی می شود.


مطالب مرتبط
برچسب ها: جنگ ، بحران های جهانی
نام:
ایمیل:
* نظر:
رصد دیدگاه‌ها
نتایج نامطلوب کمپین «نه به خرید»
محسن جلال پور، رئیس سابق اتاق بازرگانی ایران

نتایج نامطلوب کمپین «نه به خرید»

ترامپ به دنبال توافق بزرگ تر است
«والتر راسل مید» کارشناس اندیشکده ادسون در وال استریت

ترامپ به دنبال توافق بزرگ تر است

دولت با نرخ 4200 تومانی ارز در حال بازی است
رحیم زارع؛ سخنگوی کمیسیون حمایت از تولید ملی مجلس

دولت با نرخ 4200 تومانی ارز در حال بازی است

ادامه
آخرین خبر

اخذ مالیات از خرید و فروش ۵ هزار دلار به بالا

شرط افزایش قیمت لوازم‌خانگی

"نوبخت" علت بحران "دلار" را گفت

پیشنهاد طرح دوباره دستمزد در شورای عالی کار

راهکارهای جهانی برای مهار سوداگری سکه و ارز

فهرست واردکنندگان گوشی با ارز دولتی اعلام شد

تدارک 900 میلیاردی دولت برای رفع تنش آب شرب

جایگزین توتال تعیین شد؛ واکنش زنگنه به ادعای افزایش تولید اوپک

فروش ارز 4200 تومانی واردات گوشی در بازار آزاد

نماینده‌ اسنپ ادعای تخلف صنفی در گرگان را ر‌د کرد

6‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تُن بنزین‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌برای‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ 6‌‌‌‌‌ نفر

کمیسیون امنیت ملی مجلس، پیگیر شکارفروشی به اتباع خارجی می‌شود

استیضاح ربیعی جدی‌تر شد

محدودیت برای «خاویر سولانا» به علت سفر به ایران

تذکر ظریف به محافظانش و عذرخواهی از خبرنگاران

اظهار تاسف اخیر رهبر انقلاب از کم‌رنگ بودن مطالعه تاریخ در بین جوانان

دادستان کل کشور: اتفاقاتی در استادیوم آزادی افتاد که شرم داریم بیان کنیم

واعظی از ارسال نامه روحانی به اتحادیه اروپا خبر داد

مطهری: توچال رفتن رئیس‌جمهور اشکالی ندارد

حرف‌های مهم ظریف در اتاق بازرگانی تهران

رهایی از کبد چرب با موثرترین محصول گیاهی

حمله موشکی به ریاض

آمریکا به کره شمالی زمان می دهد

آیت الله شیخ عیسی قاسم به بیمارستان منتقل شد

اردوغان دوباره رئیس جمهور ترکیه شد

پیشتازی اردوغان و حزب «عدالت و توسعه» در انتخابات ترکیه

طرح دولت ترامپ برای تجدید دیدار فرزندان مهاجران با والدین

رشوه ۳۰ میلیونی ائتلاف سعودی برای مقابله با رسانه انصارالله یمن

کاهش محبوبیت ماکرون رکورد زد

کشته شدن 4 شبه‌نظامی ائتلاف سعودی در جنوب عربستان

6‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ تُن بنزین‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌برای‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌6‌‌‌‌‌نفر

اطلاعات جدید از پرونده متهمان ایرانشهر

وعده 15روزه برای شیرین شدن کام خوزستان

تامین اجتماعی به کشورهای پر ایرانی میرود؛ آمریکا و 5 کشور دیگر

کشف محموله 3 میلیاردی اسکیت قاچاق

۱۵۴ میلیارد تومان برای ۲۰ هزار بیمار ام اسی

آغاز حذف دفترچه تامین اجتماعی در 5 استان

مدارک پزشکی متهم را از اعدام نجات داد

تجاوز به 5 زن هندی بعد از اجرای نمایش خیابانی

زلزله 4.2 ریشتری در استان کرمان

چندرسانه‌ای