رصد

کد خبر: ۱۲۷۶۳۸
تاریخ انتشار: ۲۴ ارديبهشت ۱۳۹۷ - ۱۵:۱۱
با خروج ترامپ از برجام اگرچه آمریکا عهدشکنی خود را آشکارتر ساخت واعتبار معاهده های چند جانبه بین المللی -حتی اگر در شورای امنیت تصویب شده باشد- را به حراج گذاشت اماقدرت های جهانی، روسیه ،چین و اروپا را در برابر یک تصمیم سرنوشت ساز دریک پیچ تاریخی در روند شکل گیری نظام نوین بین المللی قرار داد.

سید جلال فیاضی 

با خروج ترامپ از برجام اگرچه آمریکا عهدشکنی خود را آشکارتر ساخت واعتبار معاهده های چند جانبه بین المللی -حتی اگر در شورای امنیت تصویب شده باشد- را به حراج گذاشت اماقدرت های جهانی، روسیه ،چین و اروپا را در برابر یک تصمیم سرنوشت ساز دریک پیچ تاریخی در روند شکل گیری نظام نوین بین المللی قرار داد.

پس از فروپاشی شوروی سابق وپایان نظام دوقطبی در نظام بین الملل، « نظم نوین جهانی»به مهم ترین چالش فراروی قدرت های جهانی تبدیل شد .آمریکا که خودرا پیروز جنگ سرد می دانست خودرا برای تحمیل یک نظام «تک قطبی» برجهان مهیا ساخت ونظریه پردازان آمریکایی از جمله هانتینگتون با دکترین «جنگ تمدن ها» ومک لوهان با نظریه « دهکده جهانی» استراتژی کاخ سفید را تئوریزه کردند . همه تحولات بین المللی پس ازآن ازجمله تجاوز ائتلاف به رهبری آمریکا به افغانستان وعراق با هدف تحمیل هژمونی آمریکا بر جهان برنامه ریزی شد .

دراین میان اما قدرت های جهانی «یک جانبه گرایی » را بر نتابیدند وروسیه ، چین وحتی اروپا تلاش کردند به عنوان بازیگرانی جدی در عرصه تحولات بین الملل نقش ایفا کنند وبرای آینده جهان یک «نظام چند قطبی»را تصویر کنند .بی گمان شکل گیری اتحادیه اروپا یکی از همین تحولات است که با فراز ونشیب هایی علاقه رهبران اروپا را به بازیگری مستقل به عنوان یک قدرت جهانی به نمایش گذاشته است. اما روسیه وچین از اروپایی ها موفق تر عمل کردند واراده خودرا در تحولات بین المللی موثرتر نشان دادند .

باورود ترامپ به کاخ سفید ورفتارهای غیرقابل پیش بینی وی رهبران اروپایی ازخود اراده مستقل تری بروز دادند .خروج آمریکا به عنوان کشوری با بیشترین آلودگی های زیست محیطی از پیمان پاریس، اروپا را نگران کرد اما خروج از برجام موجب نگرانی وعصبانیت اروپا شد .

به نظر می رسد کاخ سفید به اقدامات خود برای تحمیل یک «نظام تک قطبی»در ساختار نظام بین الملل شتاب بخشیده ونظم نوین جهانی در یک پیچ مهم تاریخی قرار گرفته است و قدرت های مدعی باید دراین مرحله حساس به تصمیم های تاریخی دست بزنند. روسیه باشتاب بیشتری با آمریکا مرزبندی می کند ،چین پس از روسیه تلاش می کند نقش فعال تری در نظام بین الملل ایفا کند و یک جانبه گرایی کاخ سفید را با چالش مواجه سازد .اکنون نوبت اروپاست که به عنوان یک قدرت جهانی در برابر آمریکا قد علم کند ودیگر دیکته آمریکا را ننویسد .خروج ترامپ از برجام یک توهین آشکار به اروپا به شمار می آید چرا که با وجود مواضع صریح وروشن مقامات اروپایی به ویژه فرانسه ،آلمان وانگلیس ونیز تلاش ومواضع خانم موگرینی رئیس سیاست خارجی اتحادیه اروپا ترامپ در یک لجبازی غیرمنطقی از این توافق بین المللی چند جانبه خارج شد و یک جانبه گرایی را در این موضوع از سرگرفت .

اکنون مقامات اروپایی باید بین منافع اقتصادی واستقلال سیاسی یکی را انتخاب کنند؛ یا به عنوان اقمار آمریکا تابع سیاست های کاخ سفید باشند یا به عنوان کشورهای مستقل تصمیم بگیرند وبه تعبیر وزیر اقتصاد فرانسه «بنده» و«برده » کاخ سفید نباشند.

کشورهای اروپایی در این پیچ تاریخی می توانند خودرا به سطح کشورهایی معمولی در درون «نظام تک قطبی» به رهبری آمریکاتنزل دهند یا به عنوان اتحادیه اروپا وبه عنوان یک «قطب» قدرت در «نظام چندقطبی » ایفای نقش کنند .چنین تصمیمی می تواند راه را برای ارائه تضمین لازم برای اجرای برجام –که اروپا آن را یک پیمان خوب برای امنیت وصلح جهانی والگوی موفقی برای حل مناقشات بین المللی می داند- هموار سازد .

حفظ برجام بهانه ای برای پرچمداری اروپا در شکل گیری یک «نظام بین الملل چند قطبی»است مشروط برآن که اروپا برای خروج از گردونه اقمار آمریکا و«برده آمریکا نبودن»مصمم باشد و نه تنها دیکته کاخ سفید را ننویسد بلکه با وضع وتصویب قوانین ضد تحریمی در پارلمان اروپا در عمل سیاست‌های مستقل خود را محقق سازد.

مطالب مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
ادامه
آخرین خبر

سکه اردیبهشت‌ماه چقدر گران شد؟؛ سایه تصمیم ترامپ بر بازار طلا

تورم مرغ فروکش کرد

قیمت طلای جهانی کاهش یافت

افزایش چراغ خاموش نرخ سود بانکی آغاز شد

عضو شورای زعفران: دولت باعث گران شدن زعفران شد

خرید و فروش قاچاقی ارز در کوچه پس کوچه های بازار

یازدهمین روز رشد شاخص بورس

مظنه خرید هر کیلو پروفیل در بازار

خودروهای داخلی که در بازار ارزان شدند

درخواست افزایش ۲۴ درصدی قیمت‌ها توسط خودروسازان

واکنش موگرینی به سخنرانی ضد ایرانی پمپئو

امام جمعه سابق ارومیه درگذشت

اعلام حمایت بحرین از استراتژی آمریکا در برابر ایران

واکنش وزارت خارجه به اظهارات سخیف پمپئو

پاسخ ظریف به مزخرف گویی همتای آمریکایی

مرعشی: به جای پرچم ،عکس ترامپ را آتش می زدند

ناگفته‌هایی از دیپلمات حاشیه ساز در سخنرانی رئیس جمهور

استقبال آل خلیفه از راهبرد آمریکا علیه ایران

زمان برگزاری انتخابات هیات رییسه مجلس

بعیدی‌نژاد: ایران مقابل ترامپ متحد و یکپارچه است

رئیس جدید سیا کارش را آغاز کرد

کشف سلاح های آمریکایی از انبار تروریست ها در سوریه

رژیم صهیونیستی سفرای بلژیک، اسپانیا و اسلونی را احضار کرد

نخست وزیر جدید ایتالیا معرفی شد

حمله مسلحانه افراد ماسک دار در شهر «مارسی»

رییس جمهور بروندی تا سال ۲۰۳۴ ماندگار شد

توافق بحرین و آمریکا درباره افزایش همکاری‌های امنیتی دریایی

آزادسازی کامل غوطه شرقی و غربی دمشق از چنگ داعش

رئیس جدید سیا سوگند یاد کرد

پیام پادشاه و ولیعهد عربستان به رئیس جمهور مستعفی یمن

توافق دانشگاه آزاد با وزارت علوم برای راه‌اندازی رشته‌های جدید

زورگیری از ملوانان ایرانی در وسط دریا

وزیر آموزش‌ و پرورش: «دانش‌آموزان فارغ‌التحصیل» مهارت تلاوت و قرائت قرآن را ندارند

انتخابات جامعه پزشکان متخصص داخلی ایران برگزار شد

شعار حج تمتع سال 97 اعلام شد

کشف 25 هزار بطری مشروبات الکلی در مشهد

زلزله 3.2 ریشتری دزفول را لرزاند

افزایش قربانیان مصرف قارچ در کشور

آیین‌نامه جدید شوراهای صنفی دانشجویان علوم پزشکی ابلاغ شد

زلزله ۳ ریشتری ازگله را لرزاند