رصد

کد خبر: ۱۲۷۹۲۱
تاریخ انتشار: ۱۰ مرداد ۱۳۹۷ - ۱۵:۴۲
مناسبات آنکارا- واشنگتن رو به خزان است
با توجه به سطح تنش‌های لفظی میان رهبران سیاسی آمریکا و ترکیه اکنون می‌توان اظهار کرد که دو طرف در سطوح مختلف تنش‌های جدی با یکدیگر دارند حالا ودر وضعیت جدید این محورهای اختلاف، زمینه را برای ایجاد گسست میان دو متحد تاریخی مهیا کرده است.

کامیار- از استرداد فتح‌ا... گولن گرفته تا خریدهای تسلیحاتی ترکیه از روسیه و چین، اجباری شدن دریافت روادید آمریکا برای ترک ها، تسلیح کردهای شمال سوریه توسط آمریکا و جدیدترین موضوع نیز دعوا بر سر کشیش آمریکایی محبوس در ترکیه. امااین تمام تنش‌ها و اختلاف‌ها نیست. مناسبات میان آمریکا و ترکیه از ابتدای هزاره جدید (2000) تا کنون، سطحی از دگرگونی‌ها را به خود دیده است. پس از به قدرت رسیدن حزب عدالت و توسعه در سال 2002 برای اولین‌بار یک حزب اسلام‌گرای میانه‌رو، موفق شد علاوه بر در دست گرفتن دولت، جایگاهی پایدار را در عرصه سیاسی ترکیه کسب کند.

هر چند در گذشته احزاب اسلا‌مگرا همچون حزب سعادت موفق به پیروزی در انتخابات شده بودند اما نظامیان و نیروهای سکولار اجازه تداوم قدرت را به آن‌ها نمی‌دادند. با روی کار آمدن حزب عدالت و توسعه و افزایش قدرت تدریجی این حزب عرصه‌ای جدید از سیاست‌گذاری بر دستگاه دیپلماسی ترکیه حاکم شد که اساس آن بر گذار از نگاه صرف به غرب و اتحاد راهبردی با این محور به رهبری آمریکا بود.با تمام این اوصاف، اختلاف مواضع ترکیه با آمریکا، از آغاز جنبش‌های مردمی در کشورهای عربی موسوم به «بیداری اسلامی» به‌تدریج افزایش پیدا کرد و در دوران ریاست جمهوری باراک اوباما تنش در مناسبات آنکارا - واشنگتن شکلی جدی به خود گرفت.

این روند بعد از به قدرت رسیدن دونالد ترامپ نیز تداوم داشت و حتی در مقطع کنونی، تنش‌های میان این دو متحد دیرینه به مرحله‌ای رسیده که رهبران دو کشور یکدیگر را به صورت علنی در زمینه‌های مختلف تهدید می‌کنند. در مجموع، شرایط کنونی این مسئله را پیش می‌کشد که اختلافات میان آمریکا و ترکیه در چه سطحی قرار دارد و نیز این سطح از اختلافات چه تاثیری بر آینده مناسبات دو طرف خواهد داشت؟با توجه به سطح تنش‌های لفظی میان رهبران سیاسی آمریکا و ترکیه اکنون می‌توان اظهار کرد که دو طرف در سطوح مختلف تنش‌های جدی با یکدیگر دارند حالا ودر وضعیت جدید این محورهای اختلاف، زمینه را برای ایجاد گسست میان دو متحد تاریخی مهیا کرده است. در حقیقت، از زمان پایان جنگ جهانی دوم (1945) ترکیه در نقش متحد استراتژیک محور غرب و آمریکا بود اما در وضعیت جدید سطح منازعات میان آنکارا و واشنگتن، به شکلی بی‌سابقه افزایش پیدا کرده است. بنابراین، دوران ریاست جمهوری دونالد ترامپ را می‌توان عصر گسست در اتحاد تاریخی ترکیه و آمریکا ارزیابی کرد.

همزمان با گسست در مناسبات میان ترکیه و آمریکا، در سطحی دیگر می‌توان اختلافات دو طرف را نهادینه و رو به گسترش ارزیابی کرد و نه امری سطحی و گذرا. از یک سو، اردوغان در قالب بازگشت به رویکرد نئوعثمانی‌گرایی نمی‌تواند ترکیه را تنها در حلقه متحدان آمریکا ببیند و حتی بیشتر از غرب، بر محور شرق و غرب آسیا تمرکز دارد. از سوی دیگر، اکنون در نتیجه پیروزی خواست و اراده دموکراتیک شهروندان ترکیه، حزب عدالت و توسعه در ساختار قدرت ترکیه حاکم است که نماد هویت‌خواهی اسلامی شهروندان ترک است.

هویت‌خواهی اسلامی که در اساس با بسیاری از ارزش‌های غربی به طور بنیادی اختلاف دارد. بنابراین، در ترکیه اکنون خواست مقابله با زیاده‌خواهی‌ها و رویکرد یک جانبه گرایانه واشنگتن به طور گسترده وجود دارد؛ زیرا آمریکایی‌ها نشان داده اند که در تعهدات خود به ترکیه صادق نیستند. در نتیجه دولت‌مردان ترک نیز به این درجه رسیده‌اند که اکنون زمان ایستادن در برابر آمریکا بوده و همخوانی و اتحاد سابق ممکن نخواهد بود.

با این حال اختلافات ترکیه وآمریکا هرچند ممکن است از فاز جنگ لفظی به فاز تحرکات سیاسی و مثلاً فراخواندن سفرا پیش برود ولی هرگز تنش به بحران و قطع روابط منجر نمی‌شود. ترکیه و آمریکا به‌طور طبیعی دلایل زیادی برای حفظ اتحاد خود دارند به‌طوری که ترکیه حتی درباره کمک‌های تسلیحاتی آمریکا از کردهای شمال سوریه که چالش برانگیزترین مسئله برای این کشور محسوب می‌شود و ارتباط مستقیم با امنیت ملی‌اش دارد، تنش‌ها با واشنگتن را به حد بحران نرسانده است. همان الگویی که تا حدی با اسرائیل نیز دارد .ترکیه به طور طبیعی و برای پیوستن به اتحادیه اروپا نیاز به غرب و آمریکا دارد.

از سوی دیگر آمریکا هم به طور طبیعی نیاز به ترکیه دارد زیرا موقعیت ژئوپلیتیک انحصاری این کشور که در واقع بال شرقی ناتو محسوب می‌شود برای آمریکا بسیار حائز اهمیت است. علاوه بر این و مهم‌تر از همه مسئله اسرائیل است. ترکیه اگرچه از فلسطینیان حمایت همه جانبه‌ای می‌کند و در مجامع بین‌المللی با تصمیم‌هایی که علیه فلسطینیان گرفته می‌شود نظیر انتقال سفارت آمریکا به قدس یا تصویب «کشور یهود» مخالفت خود را آشکارا اعلام و این اقدام‌ها را محکوم کرده است اما درعین حال روابط با اسرائیل را قطع نمی‌کند و در واقع ترکیه از نظر آمریکا یک عقبه قوی برای رژیم صهیونیستی در منطقه است و آمریکا هرگز مایل نیست چنین عقبه‌ای را از دست بدهد.

نام:
ایمیل:
* نظر:
ادامه
آخرین خبر

رکود بازهم جلوی قیمت مسکن را نگرفت

دلالان در کمین خریداران ارز؛ دلایل کاهش قیمت دلار اعلام شد

اطلاعیه بانک مرکزی درباره سخنان رئیس کل

ایرانسل و همراه اول به کمک هم آمدند

محصولات ارگانیک موضوع مذاکره با اروپایی‌ها

شیطنت پسته و بادام و دلار

سه سناریوی مرکز پژوهش‌ها درباره قیمت بنزین

زعفرانِ افغانستان وارد رقابت با ایران می‌شود

غول نفتی روسیه از ادامه سرمایه‌گذاری در ایران انصراف داد

تشدید بازرسی‌ها در آستانه شب یلدا

سلفی با حاج‌ قاسم

گفتگوی وزیر انرژی آمریکا و مسرور بارزانی درباره ایران

غرویان: جریانی می‌خواهد متفکرین را خانه‌نشین کند

واکنش آشنا به دعوت احمدی نژاد از روحانی برای مناظره

توافق ایران، روسیه و ترکیه درباره سوریه رونمایی می‌شود

ظریف: آمریکایی‌ها مسئول بدبختی‌های خاورمیانه هستند

نهادسازی عربستان برای مقابله با ایران در دریای سرخ

واکنش ایران به یاوه‌سرایی نتانیاهو

انتقاد تند خرم از مخالفان FATF

ماجرای حرام شدن گوشت یخ زده!

سنای آمریکا دو قطعنامه علیه عربستان سعودی تصویب کرد

اتحادیه اروپا تحریم‌های روسیه را تمدید کرد

اتحادیه اروپا تحریم‌ها علیه روسیه را تمدید کرد

تحویل «اس-400» به هند نهایی شد

دستور نتانیاهو برای تخریب منازل مجریان عملیات‌های استشهادی اخیر

مذاکرات «یمن» به نتیجه رسید

سخنگوی دولت فرانسه: جلیقه‌زردها روز شنبه به خیابان‌ها نیایند

حزب الله لبنان بیانیه داد

یمن: عربستان و امارات شکست خوردند

پشت پرده عادی‌سازی روابط سودان با رژیم صهیونیستی

کشته شدن یک سارق مسلح در درگیری با پلیس اهواز

وزیر ارشاد: میانگین بالای سن ازدواج نگران کننده است

چرا باید خانه خود را دوباره از دولت بخریم؟

آخرین وضعیت بارش‌های ایران؛ ادامه پربارشی آذرماه

سرنوشت لوح‌های تخت جمشید که در آمریکا امانت بود

ماجرای مردی که از داخل زندان هم کلاهبرداری می‌کرد

دستگیری قاتلی که با قفل پدال به جان همسرش افتاد

مدیرعامل شرکت شهرک‌های صنعتی قم بازداشت شد

اوضاع پیست شمشک صدای فرماندار را هم در آورد

اخاذی از مردم در پوشش گشت نامحسوس