رصد

کد خبر: ۴۳۵
تاریخ انتشار: ۰۱ خرداد ۱۳۹۲ - ۰۵:۳۴
شوراهاي اسلامي شهر و روستا يکي از مظاهر مشارکت مدني مردم در اداره مجتمع هاي زيستي است و بعد از راه اندازي در سال هاي نخست انقلاب و وقفه اي چند ساله، بيش از ۱۴ سال است که در قالب سه دوره متوالي به عنوان نهادي مهم در عرصه مديريت شهري فعال شده است.
ما اين که چه افرادي و با چه تخصص هايي و چگونه وارد اين عرصه مي شوند محل تأمل است. آيا ورود برخي افراد که توانمندي و تخصص هايي متناسب با وظايف شوراي شهر مندرج در قانون شوراها ندارند مي تواند شورايي کارآمد، متخصص و بصير را تشکيل دهد؟

مدل بهينه انتخابات شوراها: شوراهاي شهر در اين سه دوره با افت و خيزهاي متعددي روبه رو بوده است و نقد عملکرد شوراهاي اسلامي شهر خود فرصتي جداگانه مي طلبد. نگارنده در اين يادداشت در پي آن است که به نقد مدل انتخابات شوراها در گذشته پرداخته و مدلي متفاوت را براي بهينه نمودن توان شورا ارائه نمايد.

انتخابات شوراها تقريباً از همان نخست در محاق ادبيات انتخاباتي مجلس گرفتار شد و نوع رقابت ها، وعده هاي نامزدها، ائتلاف ها و حتي تلقي و مطالبه مردم از نام زدها متأثر از گفتمان غالب در رقابت هاي انتخاباتي مجلس بود، در اين دوره نيز اين آسيب به نحوي شديدتر ديده مي شود. بازماندگان از کرسي نمايندگي مجلس به راحتي خود را مناسب کرسي شوراي شهر مي دانند و کمتر کسي به دنبال تفکيک تخصصي وظايف شورا و مجلس است. کرسي داران سابق و اسبق مناصب دولتي و نهادهاي عمومي مانند شهرداري ها هم عموماً تمايل چشمگيري به کانديداتوري در عرصه شوراهاي شهر از خود نشان داده اند. در کنار اين ها عملکرد نسبتاً طولاني - شش ساله - شوراي سوم باعث شده تا طيف بيشتري از مردم عادي هم به نقد عملکرد فعلي يا در حمايت آن احساس تکليف کرده و در اين انتخابات داوطلب نمايندگي شوند. تأخير دو ساله اين انتخابات هم به هر حال عده اي را به مرز آمادگي براي احساس تکليف و نامزدي رسانده است.

اما واقعاً ملاک و شاخص تعيين صلاحيت نامزد شوراي شهر چيست؟ و کدام شاخص يا شاخص ها مي تواند به عنوان ملاک هاي تعيين کننده براي داوطلب مناسب مدنظر مردم قرار گيرد.

به سراغ گروه هاي سياسي اگر برويد هنوز هم اکثراً همان قواعد باندي و رفاقتي را ملاک اصلي انتخاب و نهايي شدن ليست ها قرار داده اند و مهم نيست که فرد جزو باند چه مهارت ويژه اي براي حضور در شوراي شهر داشته باشد حال آن که تفاوت هاي کرسي نمايندگي شورا با ساير عرصه ها جدي و تعيين کننده است.

به نظر مي رسد در اين ابهام قانون مي تواند راهگشا باشد. قانون انتخابات شوراي اسلامي در ماده ۷۱ به دقت وظايف شوراي شهر را تبيين نموده است و اين ماده مي تواند مهمترين سند ملي ملاک ها و شاخص هاي وظيفه محور براي شوراها به شمار رود. ما در اين يادداشت از چند زاويه اين مواد را بررسي کرديم و براي سهولت و دقت بالاتر به عنوان نمونه شهري را در نظر گرفتيم مانند مشهد که شوراي آن امسال ۲۵ نفره خواهد بود. طبيعتا اين مدل براي ساير شهرها هم قابل تطبيق و انطباق خواهد بود:

الف: نسبت وظايف: اگر جنس کليد واژه هاي ماده ۷۱ را به دقت مرور کنيم متوجه خواهيد شد که موادي که اشاره به موضوع «بررسي» دارد 3.5 درصد از وظايف شورا را در بر مي گيرد که از آن جمله بند ۲ اين ماده است. از سويي ديگر بيش از ۱۰ درصد از وظايف شورا به استناد ماده ۷۱ قانون از جنس «نظارت» است. در کنار اين دو وظيفه حدود ۷ درصد از وظايفي که قانونگذار براي اعضاي شورا مشخص کرده دقيقاً اشاره به وظيفه «برنامه ريزي» دارد. وظيفه بعدي مندرج در قانون، «تصويب و وضع قوانين» است که به تنهايي بيش از ۵۵ درصد از وظايف را شامل مي شود و مي توان آن ها را پرحجم ترين مجموعه وظايف شورا خواند. حدود ۲۰ درصد از وظايف شورا هم مشخصاً «اقدام مستقيم» است. به عنوان مثال انتخاب شهردار يکي از اقدامات مستقيم شورا خواهد بود و در نهايت آخرين وظيفه شورا؛ 3.5 درصد «تأييد يا رد» پيشنهادهاي شهرداري است که بالغ بر 3.5 درصد از وظايف را شامل مي شود.

ب: بر اساس وظايف تخصصي: با مراجعه به قانون شوراها - ماده ۷۱ - و بررسي کليد واژه هاي تعيين کننده وظايف، مي توان اين بندها را به ۵ تخصص اصلي تقسيم کرد که شامل ۱ - شهرسازي ۲ - اقتصاد شهري ۳ - حقوق ۴ - حسابداري حسابرسي و ۵ - مديريت فرهنگي هنري اجتماعي هستند. در اين حالت براي شهري با ۲۵ کرسي در شوراي شهر، تخصص شهرسازي با ۹ بند - معادل ۳۱ درصد از وظايف - سهمي معادل ۸ نفر؛ اقتصاد شهري با ۵ بند - معادل ۱۷ درصد از وظايف - ۴ کرسي از ۲۵ نفر؛ حقوق با ۶ بند - معادل ۲۰ درصد از وظايف - ۵ کرسي از ۲۵ نفر؛ حسابرسي و حسابداري با ۳ بند - معادل ۱۰ درصد از وظايف - معادل ۳ نفر از ۲۵ نفر و مديريت فرهنگي - هنري - اجتماعي با ۶ بند - معادل ۲۰ درصد از وظايف شورا - معادل ۵ نفر از ۲۵ نفر را به خود اختصاص خواهد داد.

ج: وزن بندي هر تخصص: بنابراين در هر کدام از گرايش هاي پنجگانه سهم تخصص هاي مختلف به اين ترتيب مشخص مي شود:

شهرسازي ۸ نفر شامل: ۳ نفر برنامه ريزي شهري - ۲ نفر طراحي شهري - ۱ نفر با گرايش محيط زيست - ۱ نفر با گرايش طراحي منظر - ۱ نفر با گرايش برنامه ريزي حمل و نقل شهري

اقتصاد شهري ۴ نفر شامل: ۱ نفر اقتصاد شهري - ۱ نفر اقتصاد توسعه - ۱ نفر اقتصاد سلامت - ۱ نفر اقتصاد کشاورزي

حقوق ۵ نفر شامل: ۲ نفر فقيه - ۳ نفر حقوقدان

حسابرسي و حسابداري ۳ نفر به شرح: ۱ نفر حسابداري - ۲ نفر حسابرسي

مديريت فرهنگي - هنري - اجتماعي ۵ نفر به شرح روبه رو: ۱ نفر مديريت سياسي - ۱ نفر مديريت اجتماعي - ۱ نفر مديريت ديني شهر - ۱ نفر مديريت فرهنگي - ۱ نفر مديريت هنري

گفتمان وظيفه محور مي تواند گفتماني فارغ از هياهو و رفتار باندي و سياسي باشد و به نحوي حکيمانه تخصص سياسي را هم به قدر اندازه و شأن خود در ترکيب خرد جمعي چهار ساله شورا به بازي بگيرد. اين بررسي نشان مي دهد که هر تخصص و مهارتي مورد نياز شوراي شهر نيست و اساسا انتخاب افراد متعهد و انقلابي که اين تخصص ها را داشته باشند مي تواند تراز شوراي شهر را چندين پله بهبود بخشد و از سويي پاسخگويي شورا را نزد افکار عمومي شفاف خواهد کرد. اين مدل کمک خواهد کرد تا نماينده مطلوب و پاسخگو و متخصص به وکالت از مردم راهبري استراتژيک شهر را براي يک دوره ۴ ساله بر عهده بگيرد و آن چنان نقش ها مشخص است که نماينده مذکور بايستي براي تک تک موضع گيري هايش پاسخگوي افکار عمومي باشد.
مطالب مرتبط
برچسب ها: تحلیل‌ها ، شورای شهر
نام:
ایمیل:
* نظر:
ادامه
آخرین خبر

نظرسنجی؛ تبلیغات برندها در آخرین خبر را چگونه می‌بینید؟

دستورالعمل مبارزه با پولشویی در گمرک ابلاغ شد

تزریق 3 هزار میلیارد تومان از محل اسناد خزانه به سازمان تامین اجتماعی

شرایط عادی در فرودگاه امام خمینی برقرار است

مصرف گاز خانگی رکورد زد

۴ دلیل اصلی ارزان شدن سکه

دومین هفته نزولی نفت

فردا، آخرین مهلت ثبت نام، درخواست بازبینی در سامانه معیشتی

۳۰ بهمن؛ آخرین مهلت پزشکان برای ثبت‌نام کارتخوان

قیمت خودروهای داخلی و خارجی

اخطار! با این مهارت شغل فعلی خود را رها می‌کنید

پیام آملی‌لاریجانی به آیت‌الله سیستانی

هشدار لاریجانی به اروپا

طرح کاهش مناسبات ایران با انگلیس تقدیم هیئت رئیسه مجلس شد

اخطار نمایندگان مجلس به سه کشور اروپایی

اسامی تاخیرکنندگان آغاز جلسه علنی امروز مجلس

سالک: ملت ایران همان‌هایی هستند که پای انقلاب و سپاه ایستاده‌اند

لاریجانی هم جواب کدخدایی را داد؛ علت رد صلاحیت‌ها اقتصادی نیست

سردار جلالی: اگر سستی صورت می پذیرفت داعش بر تخت سلطنت قرار می گرفت

آغاز جلسه علنی مجلس

محاکمه ترامپ چه زمانی خواهد بود؟

بازداشت ۱۸۵ معترض در بروکسل

سرپرست موقت سفارت آمریکا با بالگرد به سفارت آمد

تماس پامپئو با رئیس‌ جمهور عراق

راهپیمایی‌های سراسری زنان در آمریکا علیه ترامپ

ترامپ خواستار رابطه "قوی‌تر و عمیق‌تر" با ژاپن شد

220 زخمی در خشونت‌آمیزترین درگیری‌ها در لبنان

دموکرات ها: ترامپ سوگند خود را شکسته است

بازداشت ۱۰ داعشی دیگر در شرق موصل

۹۰کشته و ۱۳۰ زخمی در حمله ارتش یمن

۱۷ مورد جدید ابتلا به ویروس مرموز در چین

کاهش هزینه‌های خدمات درمانی بازنشستگان

پیشنهاد مشاور عالی وزیر بهداشت درباره موضوع اصلاح و مدیریت ساختار جمعیت

بارش برف در نیمه ‎غربی، مرکز و شمال شرق ایران

وضعیت ترافیک تهران در یکشنبه برفی

کلیه مقاطع تحصیلی استان زنجان تعطیل است

بارش برف و باران در 15 استان

رانش زمین در برزیل ۵ کشته برجای گذاشت

اعتراض مردم نسبت به صفوف طولانی معاینه فنی

لغو تمامی پروازهای فرودگاه مهرآباد