تعطیلی های پی در پی / معتبرترین برندهای تولیدی کشور ورشکسته شده اند

او در گفت وگو با همشهری ماه سهم دولت در نابسامانی ها در تولید را زیاد می داند و معتقد است لذا با این اوصاف می توان به راحتی ادغان کرد که 80-70 درصد دلیل تعطیلی بنگاه های اقتصادی به دلیل سوء مدیریت دولت است. این اقتصاددان برجسته با انتقاد از عملکرد دولت یازدهم در توجه به بنگاه های اقتصادی می گوید: هر روز یک بنگاه اقتصادی در حال تعطیل شدن است، حال با این وضعیت چطور دولتی ها می آیند و می گویند رشد اقتصادی فلان عدد است یا این قدر شغل ایجاد کردیم!؟

هر روز شاهد اخباری بدی درباره بنگاه های اقتصادی و تعطیلی آنها هستیم. به نظرتان دلیل تعطیلی و ورشکستگی بنگاه های اقتصادی در 4-3 سال اخیر چیست؟

اغراق نیست اگر بگویم وضعیت تولید و کسب و کار بنگاه های اقتصادی در بدترین روزهای خود سپری می شود. خود من هفته ای نیست که در رسانه ها خبر تعطیلی ورشکستگی و یا تعدیل نیروی یک بنگاه اقتصادی را نشنوم و از این بابت نیز به شدت ناراحت و نگران می شوم. اقتصاد ایران روزهای خوبی را سپری نمی کند. به جرات می گویم امروز ا قتصاد ایران در یک رکود مطلق به سر می برد. حتی برخی از آمارهای رسمی می گوید حدود 70-60 درصد بنگاه های اقتصادی در رکود مطلق به سر می برد. لذا در این شرایط طبیعی است که اقتصاد ایران در یک مسیر خطرناک حرکت کند.

تحلیل تان از وضعیت موجود چیست؟ چه قدر سیاست های اقتصادی دولت را در نابه سامانی های اقتصادی و تعطیلی بنگاه های اقتصادی موثر می دانید؟

من نقش دولت را ناچیز نمی دانم. بالاخره در ا قتصادی که 80-70 درصد آن دولتی است، دولت هم در معادلات آن نقش بزرگی می تواند ایفا کند. امروز قدیمی ترین بندهای تولیدی کشور در حال تعطیلی و نابودی است. برندهایی مانند «ارج» «پارس الکتریک»- «آزمایش» «روغن نباتی قو» و... تعطیل شدند. به نظر شما چرا؟ من فکر می کنم تمام اینها به دلیل بی توجهی دولت است. تعطیلی این واحدهای بزرگ نشان دهنده وضع بد و وخامت اوضاع تولیدی کشور است. شما می دانید با تعطیلی این واحدها چند هزار نفر بیکار شدند؟ چند خانواده درگیر شدند؟ این کارگران که بعضا 30-25 -15 سال یا کمتر و بیشتر مشغول کار در این بنگاه های اقتصادی بودند حالا باید چه کار کنند؟ کجا بروند؟ من دولت را در نابسامانی و تعطیلی مقصر می دانم. لابد می گویید چرا؟ دولت می تواند با اعمال برخی سیاست های اقتصادی، از تولید داخل حمایت کند.

افزایش واردات در سال های اخیر به طرز فاجعه باری از سیاست هایی بوده که می تواند تولید را زمین بزند. در سال های اخیر چنین اتفاقی رخ داده است. متاسفانه واردات کالاهای بی کیفیت خارجی تولید بسیاری از کالاهای ایرانی را سخت و نفس گیر کرده است. ما در سال های اخیر شاهد موج عجیب واردات کالاهایی هستیم که مشابه آن در داخل تولید می شود. لذا این یک ایراد بزرگ بود که حتما باید در این زمینه فکری می شود.

از جمله اتفاقات دیگر نامیمون دیگر که منجر به تعطیلی و نابودی برخی از بنگاه های اقتصادی کشور در سال های اخیر شده است ورود کالای قاچاق به کشور است. کالای قاچاق ضربه بزرگی به اقتصاد داخل و تولیدات ایرانی می زند. ورود کالاهای قاچاق باعث شده تا کالای قاچاق وارد بازار شده و تولید ایرانی را نابود کند.

متاسفانه باید اذعان کنم که در سال های اخیر به دلیل سوء مدیریت و ناکارآمدی برخی از دستگاه های دولتی، هر روز شاهد افزایش میزان قاچاب کالا درون کشور در انواع و اقسام کالاها هستیم. لذا در این حالت تولید ملی زیر آوار قاچاق کالا بی رمق شده است و طبیعی است که دیگر تولید ملی توان رقابت نداشته باشد و آرام آرام به نابودی کشیده شود.

هم اکنون به همین دلیل بسیاری از کارخانجات و مراکز صنعتی در کشور تعیلی هستند و شمار زیاد دیگری نیز که تاکنون تعطیل و ورشکسته نشدند ، نیمه فعال به فعالیت تولیدی خود ادامه می دهد و تولید آن چنانی هم ندارند.لذا با این اوصاف می توان به راحتی اذعان کرد که 80-70 درصد دلیل تعطیلی بنگاه های اقتصادی به دلیل سوء مدیریت دولت است.

آقای دکتر! آمارها و متغیرهایی که از اقتصاد ایران در سال جاری منتشر شده است نشان دهنده وضعیت مناسب اقتصادی است. مثلا بانک مرکزی در گزارشی رسمی اعلام کرده که رشد اقتصادی نیمه نخست امسال 7.4 درصد است. عدد را واقعی می دانید؟

من معتقدم آمارهای اعلام شده جعلی است. کسی را که آمار را اعلام کرده یا نمی داند آمار چیست یا خودش را به خواب زده است. می دانید رشد اقتصادی 7.4 درصد یعنی چه؟

این را بانک مرکزی اعلام کرده است.

می دانم بانک مرکزی گفته، اما من فکر می کنم آمار دقیق نیست. وضعیت تولید و صنعت اصلا با عدد مذکور همخوانی ندارد. مردم به آمارهای اقتصادی دولتی بی اعتماد شده اند و این بی اعتمادی ضربه بزرگی به کلیت اقتصاد می زند. من به مسئولان دولتی توصیه می کنم با اعداد و ارقام این قدر راحت بازی نکنند و به خاطر انتخابات حیثیت نظام آماری را زیر سوال نبرند.

جاالب این جاست که آمار داده اند که در سال 94 دولت توانسته است حدود 700 هزار شغل ایجاد کند. من از شما سوال می کنم چگونه ممکن است وقتی که رشد تولید ناخالص داخلی صفر درصد اعلام شود، از آن طرف 700 هزار شغل ایجاد گردد؟! به نظرم اینها آمار بازی است. وقتی دولتی نتواند بعد از 3.5 سال به وعده های اقتصادی که خودش داده است جامه عمل بپوشاند، چنین اتفاقاتی طبیعی است.

من از دولتی ها درخواست می کنم به کوچه و خیابان بروند و ببینند در اقتصاد ایران چه خبر است؟ متاسفانه ما شاهده تعطیلی کسب و کارهای خرد در کشور هستیم،کاسبان ما از فضای اقتصادی که دولت بر آنها تحمیل کرده است شاکی اند. هر روز یک بنگاه اقتصادی در حال تعطیل شدن است، حال با این وضعیت چطور دولتی ها می آیند و می گویند رشد اقتصادی فلان عدد است یا این قدر شغل ایجاد کردیم.آمارهای دولتی ها را نه اقتصاددانان و نه مردم نمی فهمند.

این آمارها فقط به درد گزارش عملکرد می خورد.

توصیه اقتصادی شما به دولت یازدهم چند ماه مانده به انتخابات ریاست جمهوری چیست؟

من وقتی تعطیلی برندهای کوچک و بزرگ اقتصادی را از رسانه ها می شنوم خیلی ناراحت می شوم. دلم برای آن کارگری که زندگی خودش را برای آن کارخانه گذاشته می سوزد و از دست دولت عصبانی می شوم که چرا برای جلوگیری از تعطیلی آن کارخانه کاری نکرد؟ چرا جلوی قاچاق را نگرفت؟ چرا جلوی واردات انبوه کالاهای مشابه داخلی را نمی گیرد؟ چرا برای خروج از رکود کاری نمی کند؟

معتقدم دولت باید بیشتر به حرف تولیدکنندگان و انجمن های تولیدی گوش کند.

امروز تولیدکنندگان و اتحادیه ها و انجمن ها و نمایندگان کارگران از کار بیکار شده، تنها کاری که از دستشان برمی آید نامه نوشتن به رئیس جمهور و معاون اول و وزرای اقتصادی است. حداقل درخواست من به عنوان یک اقتصاددان از دولت این است که نامه های اینها را جواب بدهد. واقعا برای یک پدر خیلی سخت است که بیکار شوند و شرمنده خانواده خود گردد. کاش دولتی ها می دانستند وقتی کارگر کارخانه «ارج» بیکار می شود در خانواده او چه خبر است؟ امروز معتبرترین و قدیمی ترین برندهای تولیدی کشور تعطیل و ورشکسته می شوند و دلیل آن نیز سیاست های اشتباه اقتصادی دولتی ها و اقداماتی است که باید انجام می دادند و ندادند. چه کسی پاسخگوی بیکاری این همه کارگر است. ما امروز شاهدیم برندهای قدیمی مانند «ارج» ، «پارس الکتریک» و ... در حال بسته شدن است. آیا دولت فکری برای آینده آنها کرده است؟ کارگران این کارخانه ها الان چه می کنند؟ آیا جلسه ای تشکیل شده است که مطالبه شود چرا به عنوان مثال برند قدیمی «ارج» با چنین سابقه تولیدی در اقتصاد کشور تعطیل شده است؟

آمار داده اند که در سال 94 دولت توانسته است حدود 700 هزار شغل ایجاد کند. من از شما سوال می کنم چگونه ممکن است وقتی که رشد تولید ناخالص داخلی صفر درصد اعلام شود، از آن طرف 700 هزار شغل ایجاد گردد؟! به نظرم اینها آماربازی است.