ازمذاکره با آمریکا و ازبکستان تا جنگ با دولت افغانستان
استراتژی دوگانه طالبان

نبی شریفی- وقتی بزرگ ترین نیروی مخالف افغانستان که البته به سلاح نیز مجهز است، علیه کابل می جنگد و نمایندگان شان در قطر، با آمریکا و ازبکستان وارد مذاکره می شوند، ضربه ای مهلک به حیثیت سیاسی اشرف غنی، رئیس جمهور کشور وارد می شود. اقدامی که می توان آن را ناتوانی سیاسی دولت وحدت ملی در برخورد با مخالفان دانست.

حالا هیئتی از دفتر سیاسی گروه طالبان در قطر به ازبکستان رفته و با مقام‌های عالی‌رتبه این کشور ملاقات کرده است. اماچرا وقتی یک دولت رسمی و قانونی در کابل مستقر است، ازبکستان با نماینده جنگجویان طالبان وارد گفت و گو می شود؟ برای پاسخ دادن به این سوال، باید عوامل دیگر این اقدام را بررسی کرد. پیش از این، اداره بازرسی عمومی آمریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) اعلام کرده بود که دولت وحدت ملی نزدیک به 40درصد از اراضی افغانستان را تحت نفوذ و کنترل خود دارد. این در حالی است که دولت وحدت ملی از تنش در کابینه خود (از اختلافات با ژنرال دوستم گرفته تا «عبدا... عبدا...» رئیس اجرایی و ...) نیز رنج می برد. به این ها باید، ناکارآمدی نیروهای نظامی و اطلاعاتی و فساد دستگاه دولتی را نیز اضافه کرد.

حالا طالبان با استفاده از وضع موجود در حال رکب زدن به دولت اشرف غنی است. طالبانی که خود را قدرتمند احساس می‌کند و به دوران بعد از جنگ می‌اندیشد. دورانی که دولت فعلی افغانستان در آن نقشی ندارد. به گزارش دویچه وله، گروه طالبان در افغانستان از یک استراتژی دوگانه «جنگ و مذاکره» پیروی می‌کند. صدها تن از جنگجویان طالبان طی یک هفته گذشته به مرکز استان غزنی در ۱۵۰ کیلومتری کابل در شرق این کشور حمله کرده اند.

هنوز آمار دقیق تلفات مشخص نیست، اما سازمان ملل نیز اعلام کرده است که در پی این حملات بیش از ۱۶۰ هزار غیرنظامی آواره شده‌اند. طالبان اما در کنار «جنگ» روند «مذاکره» را نیز آغاز کرده است. اوایل مرداد ماه اعلام شد که «الیس ویلز»، معاون وزیر خارجه آمریکا با نمایندگان سیاسی طالبان در دفتر قطر چند دیدار داشته است. حالا، وزارت خارجه ازبکستان در بیانیه‌ای اعلام کرد که سرپرست دفتر سیاسی طالبان در قطر، «محمدعباس ستانکزی» و وزیر خارجه ازبکستان، «عبدالعزیر کمیل‌اف» از «ششم اوت به مدت چهار روز درباره چشم‌انداز فرایند صلح در افغانستان بحث و گفت و گو کردند.»

در مذاکرات هیئت طالبان با ازبکستان درباره خروج نیروهای خارجی از افغانستان و تامین امنیت خط ریلی، خطوط برق ازبکستان- افغانستان و همچنین صلح در افغانستان گفت و گو کرده اند. طالبان اعلام کرده است که این گروه یک دفتر سیاسی در «تاشکند» پایتخت ازبکستان نیز گشوده است تا روابطش را با این کشور بهتر کند و نشان بدهد که قصد ندارد از گروه های شورشی داخلی ازبکستان حمایت کند. پس از 17 سال از سقوط طالبان در سال 2001، آن ها با دو دفتر خود در قطر و تاشکند به دوران پس از غنی می اندیشند.